نمایش مبدأ برای آوارگان، اردوگاه

'''[[اردوگاه]] نگه‌داری غیرنظامیان مهاجر و جنگ‌زده.'''[[پرونده:2222570 214.jpg|بندانگشتی|تصویر کمپ آوارگان جنگ|252x252پیکسل]]آوارگان جنگی در سطح گسترده به کسانی گفته می‌شود که در زمان‌ جنگ، زندگی و کاشانه خود را رها و به جاهای امن مهاجرت كنند. مهاجرت در بین آوارگان جنگی به سه قسمت ازجمله مهاجرت بین‌شهری، مهاجرت به کشورهای دیگر، و آوارگان جنگ‌زده تقسیم می‌شود. آوارگان جنگ‌‌زده افرادی غیرنظامی هستند که کشورشان مورد تهاجم و جنگ واقع شده، خودشان به‌همراه [[خانواده]] و فرزندان به [[اسارت و اسیران|اسارت]] نیروهای دشمن درآمدند و در اردوگاه‌های کشورِ متجاوز نگه‌داری می‌شوند. بیشتر این اردوگاه‌ها تحت‌نظر [[صلیب سرخ]] بودند و آوارگان طبق قانون ژنو امكان ادامه زندگی عادی را دارند. در حقیقت، می‌توانند از [[امکانات]] موجود بدون محدودیتی که برای اسرای نظامی وجود دارد، استفاده كنند. ازجمله این اردوگاه‌ها در زمان [[جنگ تحمیلی عراق علیه ایران]]، می‌توان به [[اردوگاه|اردوگاه‌ها]] و محل‌های نگه‌داری در پاسگاه‌های مرزی همچون رمادی، موصل، [[پاسگاه مرزی تنومه|تنومه]]، [[اردوگاه العماره|العماره]]، و [[اردوگاه مردمی التاش|التاش]] اشاره کرد.

== [[آوارگان اردوگاه رمادی|اردوگاه رمادی]] ==
این [[اردوگاه]] محل اسکان خانواده‌های کُرد ایرانی در عراق بود که از ابتدای جنگ، آواره و بی‌خانمان و اسیر شده بودند. این [[اردوگاه]] نزدیک به ۶۰۰۰ نفر جمعیت داشت و با پایان جنگ تحمیلی(←[[جنگ تحمیلی عراق علیه ایران]] )، عده‌ای از مردم به ایران بازگشتند، عده‌ای به خارج رفتند، و عده‌ای هم تا ۲۰۰۳ که امریكا به عراق حمله کرد در همان [[اردوگاه]] ماندند. بعد از فروپاشی رژیم بعث، آوارگان دوباره آواره مناطق کردنشین عراق شدند و برخی هم به ایران بازگشتند<ref>ثلاث باباجانی به روایت تصویر به آدرس www.salas-pic.ir</ref>.

== [[آوارگان اردوگاه موصل|اردوگاه موصل]] ==
در این [[اردوگاه]]، اسرای خانوادگی و عادی- غیرنظامی اسیرشده در شهرهای محاصره‌شده یا جاده‌ها، همین‌طور مرزنشینان اسیرشده و افرادی که در ازای یک گونی شکر، پیاز، سیب‌زمینی، صیفی‌جات، حتی حیواناتی نظیر الاغ به عراقی‌ها فروخته شده بودند، در کنار اسرای جنگی- نظامی نگه‌داری می‌شدند<ref>سالمی‌نژاد، عبدالرضا (1387). شهردار اردوگاه. تهران: [https://www.mfpa.ir پیام آزادگان]،ص.59-62 و156.</ref> <ref>مبهوتی، احمد (1389). [[دیار غربت(کتاب)|دیار غربت]]. چ دوم، تهران: [https://www.mfpa.ir پیام آزادگان] ،ص.194 و 273.</ref>.قبل از جنگ، دموکرات‌ها افرادی از اهالی شهرها را در کردستان [[اسیران جنگ|اسیر]] کردند، در ازای یکی دو کیسه آرد یا شکر به عراقی‌ها می‌فروختند! بعدها عراقی‌ها به‌خاطر اینکه بتوانند [[اسیران جنگ|اسیر]] بیشتری بگیرند، بعضی از همین دموکرات‌ها را به [[اسارت و اسیران|اسارت]] می‌گرفتند. در [[اردوگاه موصل 3]]، سی نفر از فِرَق غیراسلامی غرب كشور هم، که [[اسیران جنگ|اسیر جنگی]] نبودند، نگه‌داری می‌شدند. عراق در اوایل جنگ، اینها را از مرز کردستان جمع و به‌عنوان [[اسیران جنگ|اسیر]] معرفی کرده بود. همین‌طور از اهالی روستاها و شهرهای مرزی، که بیشترشان پیر و بعضاً پدر و پسر بودند، با هم در [[اردوگاه]] نگه‌داری می‌شدند<ref>نیری، حسین (1393). بزرگمرد کوچک. چ پنجم، تهران: سوره مهر،ص.77</ref> <ref>قلی‌زاده علیار، رضا (1388). من از موصل آمده‌ام. تهران: شاهد،ص.110 و124.</ref> . در [[اردوگاه موصل 1|موصل 1]] نیز افرادی از مردم عادی پیر و جوان، زن و مرد و کودک از شهرها و روستاهای مرزی و عده‌ای هم قاچاقچی، اراذل‌واوباش به [[اسارت و اسیران|اسارت]] گرفته شده یا پناهنده شده بودند، نگه‌داری می‌شدند. عراق برای بالا بردن [[آمار]] [[اسرا]]، آنها را هم به‌اصرار در فهرست اسرای جنگی [[صلیب سرخ]] وارد کرده بود<ref>زین‌العابدین، مسعود (1392). تجمع ممنوع. تهران: سوره مهر،ص.113.</ref>. 

== [[پاسگاه مرزی تنومه]] ==
[[پاسگاه مرزی تنومه|پاسگاه تنومه]] در فاصله بیست کیلومتری بصره قرار داشت و در اصل، شهرکی بین شلمچه و بصره بود که در آن، پادگان نظامی هم قرار داشت. اسرای مردمی غیرنظامی و نظامی زیادی در کنار هم در آنجا زندانی شده بودند؛ آن هم در سلول‌هایی با گنجایش کم برای تعداد زیادی [[اسیران جنگ|اسیر]]، یعنی برای هر فرد به اندازه نشستن جا بود<ref name=":0">[[آباد، معصومه]] (1393). [[من زنده ام|من زنده‌ام]]. چ 173، تهران: بروج،ص.194و197 و200 و 202-207.</ref>. بسیاری از این افراد عادی مردمی [[شکنجه در اسارت|شکنجه‌]] شده، یا مفقود و شهید شدند. عراقی‌ها در جاده خرمشهر- سوسنگرد یا ماهشهر-آبادان کمین می‌کردند و افراد عادی غیرنظامی آواره در حال تردد را [[اسیران جنگ|اسیر]] و به [[پاسگاه مرزی تنومه]] منتقل می‌کردند.<ref name=":0" />
== [[اردوگاه العماره]] ==
در [[اردوگاه العماره|اردوگاه نظامی العماره]] هم اسرای مردمی غیرنظامی نگه‌داری می‌شدند. [[اردوگاه العماره]] سه ساختمان داشت و هرکدام دو طبقه بود. در یکی از ساختمان‌ها افسرها و در دو تای دیگر اسرای عادی اسکان داده شده بودند.[[پرونده:2222608 151.jpg|بندانگشتی|آوارگان جنگ|240x240پیکسل]]

== [[اردوگاه مردمی التاش]] ==
[[اردوگاه مردمی التاش|اردوگاه التاش]] در 1359 در بیابانی لم‌یزرع واقع در 40 کیلومتری شهر رمادی تأسیس شد. مردم ساکن این [[اردوگاه]] تا قبل از حمله عراق به کویت، کُردهای ایرانی اسیرشده یا پناهنده بودند. این خانواده‌های [[اسیران جنگ|اسیر]] در زمینی وسیع و محصور در آلونک‌های خشتی و حلبی خودساخته یا در چادرها به‌سختی زندگی می‌کردند. خرج زندگی‌شان را هم باید خودشان تأمین می‌كردند<ref name=":1">یوسف‌زاده، احمد (1393). [[هفده سالگی ام(کتاب)|هفده سالگی‌ام]]. تهران: [https://www.mfpa.ir پیام آزادگان]،ص.129-130</ref>. نبود [[امکانات]] بهداشتی یکی از مشکلات عدیده این [[اردوگاه]] بود. افرادی که در این اردوگاه‌های مردمی نگه‌داری می‌شدند؛ می‌توانستند روزها برای امرار معاش از [[اردوگاه]] خارج شوند، برای کارگری به شهر رمادی بروند و شب برگردند. کسانی اجازه خروج داشتند که خانواده‌هایشان در [[اردوگاه]] ساکن و گروگان بودند<ref name=":1" /> . با شروع [[جنگ تحمیلی عراق علیه ایران|جنگ تحمیلی]] نیز تعدادی از آوارگان روستاهای مرزی ثلاث باباجانی ایران، که موفق به [[فرار]] نشده بودند، به اردوگاه‌های مردمی مرزی در عراق، که تحت‌نظر [[صلیب سرخ]] جهانی بود، کوچ داده شدند.

== [[آوارگان زندان الرشید|زندان الرّشید بغداد]] ==
در این زندان امنیتی و سیاسی‌های عراق [[اسرا|اسرای]] عادی آواره و غیرنظامی ایرانی هم نگه‌داری می‌شدند.

== نیز نگاه کنید به ==

* [[زندان الرشید]]
* [[اردوگاه مردمی التاش]]
* [[آوارگان اردوگاه مردمی التاش]]
* [[آوارگان پاسگاه مرزی تنومه]]
* [[آوارگان اردوگاه رمادی]]
* [[آوارگان اردوگاه موصل]]
* [[آوارگان اردوگاه العماره]]
* [[آوارگان زندان الرشید]]

== كتابشناسی ==
<references />

== برای مطالعه بیشتر ==
بختیاری، دانشور (1387). زندگی در مه. چ چهارم، تهران: سوره مهر.

برادران، مریم (1381). دوره درهای بسته (به روایت [[فاطمه ناهیدی]])؛ تهران: روایت فتح.

طباطبایی، سیدحسن (1390). شیرین‌تر از عسل. قم: علمی و فرهنگی صاحب‌الزمان (عج).

قلی‌زاده علیار، رضا (1388). من از موصل آمده‌ام. تهران: شاهد.

http://dehnamaki.com

'''وحید آقاکرمی'''

[[رده:آوارگان، اردوگاه]]
[[رده:اردوگاه]]