نمایش مبدأ برای اجبار اسیران به کتک زدن یکدیگر

از شیوه های [[تنبیه و شکنجه های روحی]] [[اسرا]]، اجبار [[اسرا]] به کتک زدن یکدیگر بود.

مأموران بعثی [[اسرا]] را وادار می‌کردند همدیگر را کتک بزنند و اگر کسی استنکاف می‌ورزید، به‌شدت [[تنبیه در اسارت|تنبیه]] می‌شد<ref>شورای علمی [[دانشنامه آزادگان]].(1399).[[دانشنامه آزادگان]]: اسیران ایرانی آزاد شده در [[جنگ تحمیلی عراق علیه ایران|جنگ عراق علیه ایران]].تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی؛ [https://www.mfpa.ir/fa/library پیام آزادگان]،</ref>.

در اسارتگاه‌های رژیم بعث عراق، یکی از روش‌های تحقیر و [[شکنجه]] اسیران ایرانی این بود که در مواردی به دلیل تعداد بالای اسیران، آن‌ها را دو به دو در برابر هم قرار می‌دادند و وادار می‌کردند به یکدیگر سیلی بزنند یا به صورت هم ضربه وارد کنند. این روش پیامدهای روانی و اخلاقی عمیقی داشت که در ادامه به آن‌ها خواهم پرداخت.
==این روش خشونت بار و تحقیرکننده، چندلایه بود==
۱. شکستن اتحاد: [[اسیران جنگ|اسیران]] را در موقعیتی قرار می‌داد که مجبور بودند به هم‌وطن خود آسیب بزنند، که این خود بزرگترین پیروزی روانی برای عراقی‌ها و تلاش برای ایجاد گسست بین [[اسیران جنگ|اسیران]] بود.

۲. بازی با زمان: تأخیر و کش دادن اجرای حکم، خود [[شکنجه|شکنجه‌]]<nowiki/>ای دیگر بود؛ چون [[اسیران جنگ|اسیران]] می‌دانستند عاقبت یا باید بزنند یا زیر [[شکنجه|شکنجه‌]] شدیدتر بروند.

۳. دلخوری و گناه: حتی اگر [[اسیران جنگ|اسیران]] می‌فهمیدند که مجبور هستند، این عمل باعث احساس شرم، گناه درونی [[اسیران جنگ|اسیران]] می شد و حتی در مواردی به ایجاد کینه پنهان بین دوستان دامن می زد.

۴. راهکار [[مقاومت]] منفعلانه: [[اسیران جنگ|اسیران]] هوشمندانه عمل می‌کردند؛ یعنی ظاهرِ امر را حفظ می‌کردند (برای [[فرار]] از [[شکنجه|شکنجه‌]] مستقیم) اما در باطن ضربات را آرام می‌زدند یا فقط ادای ضربه زدن را درمی‌آوردند تا هم [[تنبیه در اسارت|تنبیه]] نشوند  و هم کمتر به رفیق خود آسیب برسانند.

این نمونه‌ی بارز [[مقاومت]] اخلاقی در سخت‌ترین شرایط بود. در یک مورد پائیز سال 1367 در اسارتگاه [[اردوگاه تکریت 12|تکریت 12]] آسایشگاه 6 عبدالرضا در آن زمان، بیست و یک سال بیشتر نداشت و یک جوان خیلی با انرژی و دانشجو بود که سال اول دانشگاه را به صورت داوطلبانه رها کرده بود و رفته بود به جبهه تا ادای دینی به کشور خودش در برابر تجاوز ارتش عراق داشته باشد.

او در [[اعتراض]] به این نوع تنبیه در برابر عراقی‌ها ایستاد و گفت:<blockquote>«ما [[اسیر جنگی در حقوق بین المللی|اسیر]] هستیم و اینجا هم اسارتگاه است و شما موظفید خودتان ما را [[تنبیه در اسارت|تنبیه]] کنید، نه اینکه ما را به جان هم بیندازید.<ref>نکوئیان، عبدالرضا. خاطره نگاشت</ref>»</blockquote>این حرکت عبدالرضا روحیه‌ای به بقیه‌ی افرادی که آنجا داشتند [[تنبیه در اسارت|تنبیه]] می‌شدند داد. انگار که این حرکت او یک انرژی مضاعفی در آنها ایجاد کرد و همه یک‌باره تکبیر گفتند و محکم ایستادند در برابر عراقی‌ها.

آنها به محض اینکه اتحاد این بچه‌ها را دیدند، یک‌باره این شیوه‌ی [[تنبیه در اسارت|تنبیه]] را متوقف کردند.

عبدالرضا با وجود سن کم، شجاعت مثال‌زدنی از خود نشان داد. او با یک موضع‌گیری اصولی و انسانی، نه تنها کرامت خود را حفظ کرد، بلکه اتحاد و همبستگی را در میان سایر [[اسیران جنگ|اسیران]] زنده کرد.

فریاد تکبیر جمعی [[اسیران جنگ|اسیران]]، نشان‌دهنده‌ی انرژی مضاعف و [[مقاومت]] دسته‌جمعی در برابر ذلت‌پذیری بود که از حرکت عبدالرضا الهام گرفت و به یک حرکت اعتراضی موثر معنا بخشید.

عراقی‌ها وقتی اتحاد و ایستادگی [[اسیران جنگ|اسیران]] را دیدند، عقب‌نشینی کردند و آن روش تحقیرآمیز را متوقف ساختند. زیرا می دیدند اگر به این روش ادامه دهن با واکنش های جمعی بیشتری روبرو می شوند.

این یک نمونه‌ی بسیار الهام‌بخش از [[مقاومت]] اخلاقی و جمعی در سخت‌ترین شرایط ممکن بود .

«این درس بزرگی برای همهٔ ما بود که شجاعت یک فرد می‌تواند هم به خودش و هم به دیگران درس [[مقاومت]] در برابر دشمن بدهد.»
==تحلیل و گسترش معنا==
۱. شجاعت فردی، جرقه جمعی می‌زند

  یک نفر با یک «نه» به‌موقع، می‌تواند زنجیره خاموشی و انفعال را بشکند. عبدالرضا نشان داد که جسارت اخلاقی گاهی از سلاح موثرتر است.

۲. [[مقاومت]]، مسری است

وقتی اسیران تکبیر گفتند و ایستادگی کردند، ثابت شد که امید و همبستگی در شرایط [[اسارت و اسیران|اسارت]] هم قابل انتشار است؛ دشمن از اتحاد می‌ترسد، نه از تنهایی.

۳. قدرت الگوسازی

  این حرکت نه‌تنها در آن لحظه تأثیر داشت، بلکه به عنوان یک الگوی رفتاری برای سایر [[اسیران جنگ|اسیران]] و نسل‌های بعد ثبت شد که حتی در اوج فشار، می‌توان کرامت را حفظ کرد.

۴. پیام به امروز ما

این  آدرس فقط محدود به [[جنگ تحمیلی عراق علیه ایران|جنگ]] و [[اسارت و اسیران|اسارت]] نیست؛ در هر عرصه‌ای که با ناعدالتی، زورگویی یا تحقیر مواجهیم، شجاعت یک نفر می‌تواند سرآغاز تغییر باشد.
==نیز نگاه کنید به==
*[[تنبیه و شکنجه]]

*[[تنبیه و شکنجه های روحی]]
*[[تنبیه در اسارت]]
*[[شکنجه در اسارت]]
*[[تنبیه و شکنجه های جسمی]]
==کتابشناسی==
<references />

== نویسنده مقاله ==
عبدالرضا نکوئیان
[[رده:تنبیه و شکنجه]]
[[رده:تنبیه و شکنجه های جسمی]]
[[رده:تنبیه و شکنجه های روحی]]
[[ar:إجبار الأسرى على ضرب بعضهم بعضًا]]
[[en:Forcing POWs to Beat One Another]]