نمایش مبدأ برای خدمات خادمان اسرا


'''خدمت‌ یاسرویس‌ که در انگلیسی <bdi>Service</bdi> است ،به هرگونه فعالیت یا مزیت گویند که از یک طرف به طرف دیگر ارائه می‌شود و لزوماً نامحسوس است و مالکیت چیزی را به دنبال ندارد'''<ref>خدمات (1402). ویکی پدیای فارسی . قابل بازیابی از[https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%AE%D8%AF%D9%85%D8%A7%D8%AA https://fa.wikipedia.org/wiki/]</ref>. 

یک خدمت، فعالیت یا مجموعه‌ای از فعالیت‌های کم و بیش ناملموس است<ref>کاتلر، فیلیپ و آرمسترانگ، گری(1391). «اصول بازاریابی».ترجمه بهمن فروزنده، چاپ شانزدهم. اصفهان: نشر آموخته،</ref> که در [[اسارت و اسیران|دوران اسارت]] خدماتی توسط سایر [[اسیران جنگ|اسیران]] به صورت داوطلبانه در [[اردوگاه]] ها انجام می شد.خدمات خادمان را میتوان به بخش‌های زیر تقسیم کرد: 

== الف. خدمات ایثارگری ==
مانند تحمل [[تنبیه و شکنجه]] به‌خاطر دیگر اسرایی كه نمیتوانستند [[شکنجه در اسارت|شكنجه‌]]<nowiki/>ها و تنبیهات را تحمل كنند. انجام برخی از کارها، مجازات سنگینی نظیر اعدام داشت، اما این باعث ترس اسرای فداکار نمی‌شد و داوطلبانه این کارها را به‌عهده می‌گرفتند. نگه‌داری بسیاری از وسایلِ ممنوع، منجر به ضرب‌وشتم شدید و رفتن به زندان می‌شد. مداد، مغزی خودکار، کاغذ، المنت و غیره باعث می‌شد که فرد به مدت طولانی، گاهی تا یک ماه، به زندان فرستاده شود. اما مخفی کردن [[رادیو]]، بعد از [[شکنجه در اسارت|شکنجه]]، حكم سنگینی داشت و شاید منجر به اعدام هم می شد. بااین‌حال اسرایی بودند که داوطلبانه این وسایل را در گوشه‌وکنار آسایشگاه پنهان می‌کردند. خبرها را به هر نوعی حتی با خوابیدن زیر پتو و نوشتن خبرهای [[رادیو]] این خطر را به جان می‌خریدند تا بقیه [[اسرا]] هم از اخبار ایران مطلع شوند<ref name=":0">خاجی‌، علی (۱۳۹۱). [[شرح قفس(کتاب)|شرح قفص]]. تهران: [https://www.mfpa.ir/fa/library پیام آزادگان]،ص. 171.</ref>.

== ب. خدمات خطرپذیر ==
مانند نگهبانی كه برخی از [[اسرا]] انجام میدادند تا بقیه بتوانند در كمال آرامش برنامه‌های فرهنگی، مذهبی و ورزشی خود را برگزار كنند. برگزاری برنامه‌های سخنرانی، [[آموزش]] احكام، عزاداری و مخصوصاً برگزاری [[نماز]] جماعت در فضایی که به‌شدت ازطرف نیروهای عراقی کنترل می‌شد، عواقب سختی داشت. قطع [[جیره غذایی اسرا|جیره غذایی]]، کمترین مجازات بود. در برخی موارد حتی منجر به شهادت افرادی میشد که بانی این بر[[نامه]] بودند. عده‌ای از [[اسرا]] وظیفه نگهبانی را برعهده میگرفتند تا این قبیل برنامه‌ها با خطر كمتری برگزار شود.

== پ. خدمات رفاهی ==
مانند [[آشپزی و آشپزخانه|آشپزی]]، رخت‌شویی، نظافت آسایشگاه برای [[اسیران جنگ|اسیران]] دیگر. برخی هم داوطلبانه کارهایی همچون كار پرستارها در [[بیمارستان]] برای دیگران انجام می‌دادند که انجامش برای دیگر [[اسرا]] مخصوصاً جوانان دشوار بود؛ مثل شستن ظرف‌های خلط بیماران و افراد مسن؛ شستن ظرف‌های غذا و لباس آنها؛ [[حمام در اسارت|حمام]] بردن، گوش پاک کردن، وصله کردن لباس‌های آنها. عده‌ای نظافت آسایشگاه و [[توالت]] و فاضلاب آب‌های مصرفی، که عراقی‌ها غالباً در انجام این امور کوتاهی می‌کردند، و پر کردن سطل‌های [[آب]] در کنار [[توالت]] ها را به‌عهده می‌گرفتند تا افرادی که شرایط بدتری دارند، بیشتر استراحت کنند. در این کار، حتی دکترها و اسرای تحصیل‌کرده داوطلبانه مشارکت داشتند<ref name=":1">سالمی‌نژاد، عبدالرضا (۱۳۸۶). [[شهردار اردوگاه(کتاب)|شهردار اردوگاه]]، چ ۲. تهران: [https://www.mfpa.ir/fa/library پیام آزادگان]،ص.78.</ref>. اسرای سالمندی که به کشاورزی آشنا بودند، به درخواست خود، در باغچه‌های [[اردوگاه]] کارِ کشت سبزی و گوجه و... را انجام می‌دادند<ref name=":0" />.

عده‌ای برای درست کردن تنور و انجام کارهای آشپزخانه، داوطلب می‌شدند و همه امور را از پختِ [[غذای اسارت|غذا]] تا توزیع آن به‌عهده می‌گرفتند. شستن ظروف آسایشگاه ([[قصعه(ظرف)|قصعه]]) و نظافت [[آشپزخانه در اسارت|آشپزخانه]] داوطلبانه بود. بعضی‌ها نذر می‌کردند و برای ادای نذرشان ظرف غذای همۀ [[اسرا]] یا لباس بیماران و سالمندان را می‌شستند. سال‌های اول اسارت، داوطلبینی که برای آوردن غذا به [[آشپزخانه در اسارت|آشپزخانه]] می‌رفتند، با اینکه می‌دانستند در رفت‌وبرگشت با ضربات کابل روبه‌رو می‌شوند، ولی به‌خاطر بقیه [[اسرا]] این سختی را تحمل می‌کردند تا بقیه گرسنه نمانند. كار عده‌ای از خادمان کشیک دادن از شب تا صبح در آسایشگاه بود تا از گروهی که به دست نیروهای عراقی مورد ضرب‌وشتم قرار گرفته و زخمی شده بودند، مراقبت کنند، پتویی از روی اسیری بیمار کنار نرود که مبادا سرما بخورند و کسی برای [[نماز]] صبح خواب نماند.

== ت. خدمات آموزشی و علمی ==
مانند برگزاری كلاس‌های آموزش قرآن، نهج‌البلاغه، آموزش زبان و غیره. با ورود کتاب‌های آموزشی ازجمله کتاب‌های آموزش زبان‌های خارجی انگلیسی، عربی، فرانسوی، آلمانی، ایتالیایی و اسپانیایی، علاقه‌مندان به افراد مسلط به آن زبان مراجعه و با جدیت تمام، [[آموزش]] را شروع میکردند<ref name=":1" />.

== ث. خدمات بهداشتی و پزشكی ==
كه برخی افراد كه در زمینه [[بهداشت و درمان]] آموزش دیده بودند، در قبال اسرای مجروح، معلول یا بیمار انجام میدادند. عده‌ای كه در امور بهداشتی، علم و آگاهی داشتند، گروه بهداشت تشکیل می‌دادند و به شناسایی بیماران، کمک به آنها و سالم‌سازی محیط [[اردوگاه]] می‌پرداختند. باتوجه به محدویت دارو و [[امکانات]] پزشکی، از آنها مراقبت و پرستاری و از هر طریقی، حداقل دارو را برای [[اسرا]] تأمین می‌کردند<ref>عطایی، سیامک (۱۳۸۸). [[سفر به شهر آزادی]]. تهران: [https://www.mfpa.ir/fa/library پیام آزادگان]،ص.125-126.</ref>.

== ج. خدمات فرهنگی- هنری ==
مانند [[استنساخ]] از قرآن، نهج‌البلاغه، مفاتیح و... بر روی كاغذ و توزیع میان [[اسرا]] برای حفظ یا روخوانی؛ برگزاری مسابقات و برنامه‌های سرگرمی؛ برپایی آیین‌های ملّی و مذهبی، اجرای تئاتر و سرود، به‌منظور ایجاد نشاط و شادابی در بین [[اسرا]].

== چ. خدمات مادی ==
مانند كمك مالی به دیگران یا حتی كار برای عراقیها در ازای دریافت پول و كمك مالی به سایر اسیرانی كه نمیتوانستند كار كنند.

== ح. خدمات ورزشی ==
مانند برگزاری مسابقات ورزشی، [[آموزش]] ورزش‌های مختلف و ایجاد زمینه برای انجام فعالیت‌های ورزشی. ورزش‌های رزمی، ممنوع بود. اگر مربی شناسایی می‌شد، به دردسر میافتاد، اما مربی‌ها داوطلبانه و با شهامت به تعلیم اسرای علاقه‌مند می‌پرداختند.

== نیز نگاه کنید به ==

* [[خادمان اسرا]]
* [[ورزش]]
* [[اسرا]]
* [[اسیران جنگ]]

== کتابشناسی ==
<references />'''پروین کاشانی زاده'''
[[رده:خدمات ورزشی خادمان اسرا]]
[[رده:خادمان اسرا]]
[[رده:اسرا]]
[[en:Services of servants of captives]]