نمایش مبدأ برای شهدای غریب از دیدگاه سیدآزادگان ابوترابی

[[شهدای غریب]] عنوانی است که حجت الاسلام و المسلمین [[سید علی اکبر ابو ترابی فرد|سید علی‌اکبر ابوترابی]] برای آن دسته از [[اسیران جنگ|اسیران]] ایرانی که در دوران [[اسارت در جنگ تحمیلی عراق علیه ایران|اسارت]] و در اسارتگاه‌های رژیم بعث عراق به شهادت رسیدند،به کاربرد. دیدگاه وی درباره این شهدا در پیامی که در سالگرد حادثه هشتم آذر ۱۳۶۱ صادر کرد، تشریح شده است.

== پیشینه و حادثه زمینه‌ساز ==
این دیدگاه در پی یک واقعه خونین در [[اردوگاه موصل 2|اردوگاه موصل ۲]] (قدیم) شکل گرفت. در هشتم آذر ۱۳۶۱، همزمان با سالگرد عملیات طریق القدس، [[اسرا]]<nowiki/>ی ایرانی که پس از یک هفته [[اعتصاب در اسارت|اعتصاب]] غذای دسته‌جمعی در [[اعتراض]] به شرایط، در حالی که تشنه، گرسنه و مجروح، مشغول اقامه [[نماز]] جماعت ظهر و عصر در حیاط [[اردوگاه]] بودند، مورد هجوم ناگهانی و گسترده نیروهای بعثی قرار گرفتند.

در این حمله، سه نفر از [[اسیران جنگ|اسیران]] به شهادت رسیدند و بیش از سیصد نفر زخمی شدند و موردآسیب قرارگرفتند. درگزارش‌ها آمده است که بعثی‌ها با نبشی های آهنی، بلوک‌های سیمانی، باتوم و میلگرد به [[اسیران جنگ|اسیران]] دست‌بسته حمله کردندو باعث قطع نخاع، کوری و آسیب‌های شدید جسمی به آنان شدند. علت این حمله انتقام رژیم بعث از شکست‌هایش در عملیات‌هایی مانندطریق القدس وفتح بستان توصیف شده است.

دیدگاه مهم واساسی در پیام [[سید آزادگان]] ابوترابی که یک سال پس از این واقعه (هشتم آذر ۱۳۶۲) صادر شد، ضمن تجلیل از مظلومیت و ایثار این شهدا که در «نهایت مظلومیت، تشنگی، گرسنگی و در حال نماز» به شهادت رسیدند، رویکردی آموزنده و عبرت‌آمیزداشت. 

=== نکات کلیدی دیدگاه او عبارت‌اند از: ===

==== 1.  تقدیر از ایثار و پاک‌نیتی شهدا ====
وی تأکید کرد که شهدای این واقعه با نیت خالص و برای دفاع از حقوق برادران اسیر خود پایداری کردند و نزد خداوند مأجور و قابل ستایش‌اند.

==== 2.  تغییر استراتژی در برخورد با دشمن ====
ابوترابی با تحلیل عواقب این حادثه، به این نتیجه رسید که «مقابله ونشان دادن [[مقاومت]] در این گونه موارد» در شرایط [[اسارت در جنگ تحمیلی عراق علیه ایران|اسارت]]، تنها به تحریک بیشتر دشمن و افزایش خشونت و تلفات منجر می‌شود و نتیجه‌ای جز «متلاشی شدن سر» ندارد. او این رویکرد را معادل «قرار دادن سر روی سندان» دانست.

==== 3.  تأکید بر حفظ جان به عنوان یک وظیفه شرعی ====
او استدلال کرد، درست است که قرآن به جهاد و جانبازی دعوت می‌کند، اما به شدت از به خطر انداختن بی‌حساب جان خود و دیگران نهی می‌کند. در شرایط [[اسارت در جنگ تحمیلی عراق علیه ایران|اسارت]]، حفظ سلامت روحی و جسمی [[اسیران جنگ|اسیران]] یک خدمت بزرگ و یک وظیفه شرعی است، چرا که هر یک از این افراد «به ارزشی بیش از یک لشکر دشمن» هستند.

==== 4.  تعریف جدیدی از صبر و سازش ====
[[سید علی اکبر ابو ترابی فرد|ابوترابی]] توضیح داد که در شرایط [[اسارت در جنگ تحمیلی عراق علیه ایران|اسارت]]، «صبر کردن»، «پذیرفتن قوانین درون اردوگاهی دشمن» و «کنار گذاشتن درگیری» به معنای ذلت، سازش یا تن‌پروری نیست، بلکه یک استراتژی عاقلانه برای حفظ سرمایه‌های انسانی اسلام است.

==== 5.  برشمردن پیامدهای درگیری بی‌مواجهه ====
او در بخشی از پیام خود،هفده پیامد منفی درگیری مستقیم و بی‌اعتنایی به خواسته‌های به ظاهر ناچیز دشمن را فهرست کرد که از جمله آن‌ها می‌توان به افزایش خشونت دشمن، تضعیف روحیه جمعی، فرصت‌یابی نگهبانان پرکینه، [[شکنجه]] خدمتگزاران و حاکم شدن یأس و ناامیدی اشاره کرد.

جمع‌بندی و اهمیت پیام هشتم آذر1362 [[سید علی اکبر ابو ترابی فرد|سید علی‌اکبر ابوترابی]] درباره «[[شهدای غریب]]»، تنها یک تجلیل از [[شهدای غریب]] نیست، بلکه بیانیه‌ای راهبردی است که از تجربه عملی واقعه‌ای تلخ نشأت گرفته است. او با حفظ حرمت شهدا، بر لزوم عقلانیت و مدیریت بحران در مواجهه با دشمن در شرایط بسته [[اسارت در جنگ تحمیلی عراق علیه ایران|اسارت]] تأکید می‌کند و «حفظ جان برای خدمتگزاری در آینده» را بر «ایثارگری  بی‌ثمر» ترجیح می‌دهد. این نگاه، نمونه‌ای از اجتهاد پویا در محیطی کاملاً ویژه و پرچالش است.<ref>رحمانیان، عبدالمجید (1390). [[منشور پاکی و خدمتگزاری]]، تهران: [https://www.mfpa.ir پیام آزادگان]،</ref>

== نیز نگاه کنید به ==

* [[منشور پاکی و خدمتگزاری]]
* [[درگیری هشتم آذرماه 1361 در اردوگاه موصل 1]]

== کتابشناسی ==
[[رده:دوران اسارت سید آزادگان]]
[[رده:اقدامات و مواضع سیاسی سید آزادگان]]
[[رده:عرصه های سیاسی زندگی سید آزادگان]]
<references />عبدالمجید رحمانیان