زندان انفرادی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Marjan-khanlari: /* کتاب‌شناسی */

2025-02-27T17:05:41Z

کتاب‌شناسی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ فوریهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۳۵
خط ۳۲:		خط ۳۲:
	* [[علل عقیدتی مجازات زندان انفرادی]]		* [[علل عقیدتی مجازات زندان انفرادی]]

	== ~~'''کتاب‌شناسی'''~~ ==		== کتابشناسی ==
	<references />'''وحید امیرخانی'''		<references />'''وحید امیرخانی'''
	[[رده:زندان انفرادی]]		[[رده:زندان انفرادی]]

M-samiei در ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۱۸

2024-01-24T09:18:30Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۲:۴۸
خط ۳:		خط ۳:
	به باور اکثر اندیشمندان حوزه علوم انسانی، انسان موجودی اجتماعی و فرهنگی است. بسیاری از نیازهای فیزیکی و روانی انسان‌ها، از رهگذر زندگی اجتماعی تأمین می‌شود و رشد و تعالی فردی هریک از آنان، در این بستر فراهم می‌شود.میل فزاینده انسان‌ها به گسترده‌تر کردن ارتباط با همنوعان را نیز می‌توان در همین چارچوب توضیح داد. انسان‌ها در طول زمان سعی كرده‌اند که آسودگی و آرامش بیشتری به‌دست آورند و بنا به تجربه، آموخته‌اند که این مهم جز با هم‌اندیشی و همکاری با گروه‌های دیگر به‌دست نمی‌آید. ازهمین‌روی است که تمدن را انباشته‌ای [Cumulated] از تجربه‌های زندگی اجتماعی درنظر گرفته‌اند. [[ارتباطات\|ارتباط برقرار کردن با دیگران]] و تشکیل شبکه‌های اجتماعی، در طول تاریخ بشر، به‌گونه‌ای فراگیر وجود داشته است، تا جایی‌که دانشمندان در ریشه داشتن آن در طبیعت انسان، تردیدی به خود راه نمی‌دهند. ایشان برای شناخت چگونگی تأثیر عوامل درونی انسان، مانند ژن‌ها در شکل‌گیری و توسعه [[ارتباطات]] تحقیقات متعددی را صورت داده‌اند و مسائلی نظیر «وجود ارتباط با دیگران در ساختار ژنتیکی انسان»، «وابستگی جایگاه اجتماعی به ترکیب‌های ژنتیکی» و «خاصیت تعیین‌کنندگی ژنتیک انسان در انتقالی بودن ارتباط» را نتیجه گرفته‌اند<ref>Christakis, N. A. (2009). Connected: The Surprising Power of Our Social Networks and How They Shape Our Lives. New York: Back Bay Books.</ref>.		به باور اکثر اندیشمندان حوزه علوم انسانی، انسان موجودی اجتماعی و فرهنگی است. بسیاری از نیازهای فیزیکی و روانی انسان‌ها، از رهگذر زندگی اجتماعی تأمین می‌شود و رشد و تعالی فردی هریک از آنان، در این بستر فراهم می‌شود.میل فزاینده انسان‌ها به گسترده‌تر کردن ارتباط با همنوعان را نیز می‌توان در همین چارچوب توضیح داد. انسان‌ها در طول زمان سعی كرده‌اند که آسودگی و آرامش بیشتری به‌دست آورند و بنا به تجربه، آموخته‌اند که این مهم جز با هم‌اندیشی و همکاری با گروه‌های دیگر به‌دست نمی‌آید. ازهمین‌روی است که تمدن را انباشته‌ای [Cumulated] از تجربه‌های زندگی اجتماعی درنظر گرفته‌اند. [[ارتباطات\|ارتباط برقرار کردن با دیگران]] و تشکیل شبکه‌های اجتماعی، در طول تاریخ بشر، به‌گونه‌ای فراگیر وجود داشته است، تا جایی‌که دانشمندان در ریشه داشتن آن در طبیعت انسان، تردیدی به خود راه نمی‌دهند. ایشان برای شناخت چگونگی تأثیر عوامل درونی انسان، مانند ژن‌ها در شکل‌گیری و توسعه [[ارتباطات]] تحقیقات متعددی را صورت داده‌اند و مسائلی نظیر «وجود ارتباط با دیگران در ساختار ژنتیکی انسان»، «وابستگی جایگاه اجتماعی به ترکیب‌های ژنتیکی» و «خاصیت تعیین‌کنندگی ژنتیک انسان در انتقالی بودن ارتباط» را نتیجه گرفته‌اند<ref>Christakis, N. A. (2009). Connected: The Surprising Power of Our Social Networks and How They Shape Our Lives. New York: Back Bay Books.</ref>.

	بر‌این‌مبنا، حذف زندگی اجتماعی یک انسان به‌طور قطع، معادل نادیده گرفتن یکی از اساسی‌ترین و پایه‌ای‌ترین نیازهای او و موجب نتایج روحی و روانی نامطلوب می‌شود. این ممانعت ارتباطی، بسته به مدت و شدت آن، در فرد موردنظر تغییرات بسیار زیادی به‌وجود خواهد آورد که براساس نگرش سیستمی به انسان [انسان به‌مثابه یک سیستم پیچیده]، بازگشت‌ناپذیر خواهد بود.		بر‌این‌مبنا، حذف زندگی اجتماعی یک انسان به‌طور قطع، معادل نادیده گرفتن یکی از اساسی‌ترین و پایه‌ای‌ترین نیازهای او و موجب نتایج روحی و روانی نامطلوب می‌شود. این ممانعت ارتباطی، بسته به مدت و شدت آن، در فرد موردنظر تغییرات بسیار زیادی به‌وجود خواهد آورد که براساس نگرش سیستمی به انسان [انسان به‌مثابه یک سیستم پیچیده]، بازگشت‌ناپذیر خواهد بود.

	اعمال مجازات زندان، به شکل‌های عمومی و انفرادی را، که از گذشته‌های دور در سراسر جهان رایج بوده است، می‌توان از منظر ویژگی انسانی یادشده درک كرد. فرد زندانی به‌واسطه دوری از محیط زندگی اجتماعی، با محدودیت‌های گوناگونی مواجه می‌شود و فشار روانی ناشی از خلأ ارتباط اجتماعی او را به همکاری یا تطبیق با فرد، قانون یا اندیشه غالب مجبور می‌كند؛ اجباری که استنکاف از آن، هزینه‌های سنگین‌تری را بر فرد خاطی تحمیل می‌كند.		اعمال مجازات زندان، به شکل‌های عمومی و انفرادی را، که از گذشته‌های دور در سراسر جهان رایج بوده است، می‌توان از منظر ویژگی انسانی یادشده درک كرد. فرد زندانی به‌واسطه دوری از محیط زندگی اجتماعی، با محدودیت‌های گوناگونی مواجه می‌شود و فشار روانی ناشی از خلأ ارتباط اجتماعی او را به همکاری یا تطبیق با فرد، قانون یا اندیشه غالب مجبور می‌كند؛ اجباری که استنکاف از آن، هزینه‌های سنگین‌تری را بر فرد خاطی تحمیل می‌كند.

M-samiei در ‏۲۰ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۲۰:۰۲

2024-01-20T20:02:38Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۲۳:۳۲
خط ۷:		خط ۷:
	اعمال مجازات زندان، به شکل‌های عمومی و انفرادی را، که از گذشته‌های دور در سراسر جهان رایج بوده است، می‌توان از منظر ویژگی انسانی یادشده درک كرد. فرد زندانی به‌واسطه دوری از محیط زندگی اجتماعی، با محدودیت‌های گوناگونی مواجه می‌شود و فشار روانی ناشی از خلأ ارتباط اجتماعی او را به همکاری یا تطبیق با فرد، قانون یا اندیشه غالب مجبور می‌كند؛ اجباری که استنکاف از آن، هزینه‌های سنگین‌تری را بر فرد خاطی تحمیل می‌كند.		اعمال مجازات زندان، به شکل‌های عمومی و انفرادی را، که از گذشته‌های دور در سراسر جهان رایج بوده است، می‌توان از منظر ویژگی انسانی یادشده درک كرد. فرد زندانی به‌واسطه دوری از محیط زندگی اجتماعی، با محدودیت‌های گوناگونی مواجه می‌شود و فشار روانی ناشی از خلأ ارتباط اجتماعی او را به همکاری یا تطبیق با فرد، قانون یا اندیشه غالب مجبور می‌كند؛ اجباری که استنکاف از آن، هزینه‌های سنگین‌تری را بر فرد خاطی تحمیل می‌كند.

	== ~~رویه~~ های زندان انفرادی ==		== رویه های زندان انفرادی ==
	[[اسارت و اسیران\|اسارت]] یکی از نمونه‌های زندان است که علت آن نابهنجاری رفتاری فرد در بند نیست، بلکه حمایت وی از هژمونی فکری و رسمی دیگری [Other] در کشمکش و برخوردهای سیاسی و نظامی، باعث آن می‌شود. اسارت نیز همچون سایر مجازات‌های زندان، می‌تواند دارای دو شکل عمومی و انفرادی باشد؛ هرچند که زندان انفرادی، محدودیتی شدیدتر و مجازاتی سنگین‌تر و به‌نوعی شكنجه روحی محسوب می‌شود.		[[اسارت و اسیران\|اسارت]] یکی از نمونه‌های زندان است که علت آن نابهنجاری رفتاری فرد در بند نیست، بلکه حمایت وی از هژمونی فکری و رسمی دیگری [Other] در کشمکش و برخوردهای سیاسی و نظامی، باعث آن می‌شود. اسارت نیز همچون سایر مجازات‌های زندان، می‌تواند دارای دو شکل عمومی و انفرادی باشد؛ هرچند که زندان انفرادی، محدودیتی شدیدتر و مجازاتی سنگین‌تر و به‌نوعی شكنجه روحی محسوب می‌شود.

	[[جنگ تحمیلی عراق علیه ایران\|جنگ هشت ساله عراق علیه ایران]] نیز به‌واسطه گستره محیط برخورد و نیز بازه زمانی طولانی‌مدت آن، باعث [[اسارت و اسیران\|اسارت]] تعداد زیادی از نیروهای هر دو طرف برای مدت زمان نسبتاً طولانی شد. آنچه که از خاطرات مکتوب و شفاهی اسیران ایرانی در بند نیروهای دشمن قابل استنباط است، وجود دو رویه در اعمال مجازات «زندان انفرادی» ازسوی نیروهای عراقی است:		[[جنگ تحمیلی عراق علیه ایران\|جنگ هشت ساله عراق علیه ایران]] نیز به‌واسطه گستره محیط برخورد و نیز بازه زمانی طولانی‌مدت آن، باعث [[اسارت و اسیران\|اسارت]] تعداد زیادی از نیروهای هر دو طرف برای مدت زمان نسبتاً طولانی شد. آنچه که از خاطرات مکتوب و شفاهی [[اسیران جنگ\|اسیران ایرانی]] در بند نیروهای دشمن قابل استنباط است، وجود دو رویه در اعمال مجازات «زندان انفرادی» ازسوی نیروهای عراقی است:

	رویه نخست زندان انفرادی، در ابتدای [[اسارت و اسیران\|دوران اسارت]] و برای دستیابی به اطلاعات هویتی و نظامی افراد معمول بوده است. اسرای ایرانی در خاطرات خود، از زندان‌های انفرادی [[استخبارات]] و وزارت دفاع عراق یاد کرده‌اند. زندان‌های انفرادی که با بازجویی و ~~شکنجه‌های~~ دردآور همراه می‌شده است. زندان‌های انفرادی را که برای تنبیه در اردوگاه‌های نگه‌داری از [[اسرا]] رایج بود، نیز می‌توان در همین دسته جای داد.		رویه نخست زندان انفرادی، در ابتدای [[اسارت و اسیران\|دوران اسارت]] و برای دستیابی به اطلاعات هویتی و نظامی افراد معمول بوده است. [[اسرا\|اسرای ایرانی]] در خاطرات خود، از زندان‌های انفرادی [[استخبارات]] و وزارت دفاع عراق یاد کرده‌اند. زندان‌های انفرادی که با [[بازجویی در اسارت\|بازجویی]] و [[شکنجه در اسارت\|شکنجه‌]]<nowiki/>های دردآور همراه می‌شده است. زندان‌های انفرادی را که برای تنبیه در اردوگاه‌های نگه‌داری از [[اسرا]] رایج بود، نیز می‌توان در همین دسته جای داد.

	رویه دوم، اعمال مجازات زندان انفرادی برای افرادی است که ازنظر دشمن حائز ارزشی خاص بوده‌اند. هرچند مصادیق متعددی در این رویه جای می‌گیرند، اما می‌توان سه علت کلی برای اعمال آن شناسایی كرد:		رویه دوم، اعمال مجازات زندان انفرادی برای افرادی است که ازنظر دشمن حائز ارزشی خاص بوده‌اند. هرچند مصادیق متعددی در این رویه جای می‌گیرند، اما می‌توان سه علت کلی برای اعمال آن شناسایی كرد:

	== [[علل سیاسی مجازات زندان انفرادی\|علل سیاسی]] ==		== [[علل سیاسی مجازات زندان انفرادی\|علل سیاسی]] ==
	وجود [[علل سیاسی مجازات زندان انفرادی\|علل سیاسی]] برای اعمال مجازات زندان انفرادی از آن روی بوده که فرد زندانی مسئولیت و رتبه مهم سیاسی داشته و اعمال محدودیت بیشتر، سبب گرفتن اطلاعات دست اول و فشار سیاسی بر دولت مقابل قلمداد می‌شده است. مهندس سید محسن یحیوی، معاون شهید [[محمد جواد تندگویان]] ، وزیر نفت دولت محمدعلی رجایی، ازجمله کسانی است که به‌علل سیاسی، مدت دو سال از اسارت ده‌ساله خود را در زندان انفرادی سپری کرده است. وی در خاطرات خود، ~~بازجویی‌های~~ متعدد و ~~شکنجه‌های~~ گاه‌به‌گاه، محدودیت‌های بهداشتی زندان انفرادی، پخش صداهای آزاردهنده نظیر صدای [[شکنجه]] زنان و کودکان و همچنین [[تغذیه]] نامناسب زندانیان را به‌مثابه نمونه‌هایی از ویژگی‌های زندان انفرادی ذکر می‌کند. تلاش برای ارتباط با سلول‌های مجاور و نیز ساختن ساعتی به‌وسیله یک بشقاب و لیوان، برای تعیین اوقات در شبانه‌روز از خواندنی‌ترین خاطرات یحیوی است. نکته جالب در خاطرات مهندس یحیوی، رسیدن به باورِ «درونی بودن منشأ ارتباط» در روزهای تنهایی اسارت است: «زندگی نزدیک به دو سال در سلولی انفرادی و تاریک و شرایط ویژه آن، امکان این را فراهم آورد تا تمام آنچه را که قبلاً اتفاق می‌افتاد و به آن توجه نمی‌شد، آن‌طور که هست بشناسم...»<ref>یحیوی، سید محسن (1379). ده سال تنهایی، چ سوم. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.</ref>. یحیوی این مسئله را «اصل ارتباط جهانی احساس» می‌نامد و برداشت‌هایی از تعمقات دوران تنهایی‌اش را در قالب آن توضیح می‌دهد.		وجود [[علل سیاسی مجازات زندان انفرادی\|علل سیاسی]] برای اعمال مجازات زندان انفرادی از آن روی بوده که فرد زندانی مسئولیت و رتبه مهم سیاسی داشته و اعمال محدودیت بیشتر، سبب گرفتن اطلاعات دست اول و فشار سیاسی بر دولت مقابل قلمداد می‌شده است. مهندس سید محسن یحیوی، معاون شهید [[محمد جواد تندگویان]] ، وزیر نفت دولت محمدعلی رجایی، ازجمله کسانی است که به‌علل سیاسی، مدت دو سال از [[اسارت و اسیران\|اسارت]] ده‌ساله خود را در زندان انفرادی سپری کرده است. وی در خاطرات خود، [[بازجویی در اسارت\|بازجویی‌]]<nowiki/>های متعدد و [[شکنجه در اسارت\|شکنجه‌]]<nowiki/>های گاه‌به‌گاه، محدودیت‌های بهداشتی زندان انفرادی، پخش صداهای آزاردهنده نظیر صدای [[شکنجه]] زنان و کودکان و همچنین [[تغذیه]] نامناسب زندانیان را به‌مثابه نمونه‌هایی از ویژگی‌های زندان انفرادی ذکر می‌کند. تلاش برای ارتباط با سلول‌های مجاور و نیز ساختن ساعتی به‌وسیله یک بشقاب و لیوان، برای تعیین اوقات در شبانه‌روز از خواندنی‌ترین خاطرات یحیوی است. نکته جالب در خاطرات مهندس یحیوی، رسیدن به باورِ «درونی بودن منشأ ارتباط» در روزهای تنهایی اسارت است:<blockquote>«زندگی نزدیک به دو سال در سلولی انفرادی و تاریک و شرایط ویژه آن، امکان این را فراهم آورد تا تمام آنچه را که قبلاً اتفاق می‌افتاد و به آن توجه نمی‌شد، آن‌طور که هست بشناسم...»<ref>یحیوی، سید محسن (1379). ده سال تنهایی، چ سوم. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.</ref>. </blockquote>یحیوی این مسئله را «اصل ارتباط جهانی احساس» می‌نامد و برداشت‌هایی از تعمقات دوران تنهایی‌اش را در قالب آن توضیح می‌دهد.

	== [[علل نظامی مجازات زندان انفرادی\|علل نظامی]] ==		== [[علل نظامی مجازات زندان انفرادی\|علل نظامی]] ==
	در اختیار داشتن اطلاعات محرمانه نظامی یا اعترافاتی که بتوان از آنها به‌عنوان اهرم فشاری علیه دولت مقابل استفاده کرد، مهم‌ترین علت نظامی اعمال مجازات زندان انفرادی برای برخی از اسیران جنگی است. [[حسین لشگری]]، خلبان ایرانی که در روز 27 شهریور 1359 و درست چهار روز قبل از آغاز رسمی جنگ در حمله به توپخانه واقع در منطقه زرباتیه اسیر می‌شود، در این دسته جای می‌گیرد. اگرچه ارتش عراق از فروردین 1358 تا 26~~/6/~~1359، 148 مورد تجاوز هوایی، 295 مورد تجاوز زمینی و 21 مورد تجاوز دریایی به مرزهای ایران داشت، اما با [[اسارت و اسیران\|اسارت]] [[حسین لشگری\|خلبان لشگری]]، امکان فرافکنی و فریب افکار عمومی و سازمان‌های بین‌المللی درباره آغازگر جنگ را فراهم دید. با همین تصور، [[حسین لشگری\|لشگری]] از زمان پایان یافتن جنگ، از سایر اسیران ایرانی جدا شد و مدت زمانی ده‌ساله را در زندان انفرادی سپری کرد. در طول این مدت، مسئولان عراقی، بارها از او خواستند که در مصاحبه‌ای تلویزیونی به آغازگر بودن ایران در جنگ اذعان كند؛ خواسته‌ای که با امتناع [[حسین لشگری\|لشگری]] مواجه می‌شد. وی همچنین از پذیرش پیشنهادهایی نظیر دریافت تابعیت عراق یا کشور ثالث و پیوستن به گروه‌های مسلح مخالف نظام ایران استنکاف ورزید و هزینه ده سال زندگی در اتاقی تنها را به جان پذیرفت<ref>لشگری، حسین (1388). 6410. خاطرات حسین ~~لشگری؛~~ بازنویسی علی اکبر. چ چهارم. تهران: نشر آجا.</ref>.		در اختیار داشتن اطلاعات محرمانه نظامی یا اعترافاتی که بتوان از آنها به‌عنوان اهرم فشاری علیه دولت مقابل استفاده کرد، مهم‌ترین علت نظامی اعمال مجازات زندان انفرادی برای برخی از اسیران جنگی است. [[حسین لشگری]]، خلبان ایرانی که در روز 27 شهریور 1359 و درست چهار روز قبل از آغاز رسمی جنگ در حمله به توپخانه واقع در منطقه زرباتیه اسیر می‌شود، در این دسته جای می‌گیرد. اگرچه ارتش عراق از فروردین 1358 تا 26 شهریور 1359، 148 مورد تجاوز هوایی، 295 مورد تجاوز زمینی و 21 مورد تجاوز دریایی به مرزهای ایران داشت، اما با [[اسارت و اسیران\|اسارت]] [[حسین لشگری\|خلبان لشگری]]، امکان فرافکنی و فریب افکار عمومی و سازمان‌های بین‌المللی درباره آغازگر جنگ را فراهم دید. با همین تصور، [[حسین لشگری\|لشگری]] از زمان پایان یافتن جنگ، از سایر اسیران ایرانی جدا شد و مدت زمانی ده‌ساله را در زندان انفرادی سپری کرد. در طول این مدت، مسئولان عراقی، بارها از او خواستند که در مصاحبه‌ای تلویزیونی به آغازگر بودن ایران در جنگ اذعان كند؛ خواسته‌ای که با امتناع [[حسین لشگری\|لشگری]] مواجه می‌شد. وی همچنین از پذیرش پیشنهادهایی نظیر دریافت تابعیت عراق یا کشور ثالث و پیوستن به گروه‌های مسلح مخالف نظام ایران استنکاف ورزید و هزینه ده سال زندگی در اتاقی تنها را به جان پذیرفت<ref>[[حسین لشگری\|لشگری، حسین]] (1388). 6410. خاطرات [[حسین لشگری]]؛ بازنویسی علی اکبر. چ چهارم. تهران: نشر آجا.</ref>.

	== [[علل عقیدتی مجازات زندان انفرادی\|دلایل عقیدتی]] ==		== [[علل عقیدتی مجازات زندان انفرادی\|دلایل عقیدتی]] ==
	وجود زندانیانی که به حفظ و تعمیق باورهای سایر هم‌بندانشان کمک می‌كنند، باعث برجا ماندن هویت [[مقاومت]] در برابر «عامل خارجی خواستار تغییر» می‌گردند و این چیزی نیست که مطابق با میل و هدف نیروهای غالب و صاحب قدرت باشد. این دسته از زندانیان معمولاً با فشار و محدودیت‌های بیشتری مواجه می‌شوند. سید علی‌اکبر ابوترابی‌فرد( ← [[ابوترابی فرد ،سید علی اکبر]] ) از اسیرانی بود که برای سایرین چنین ویژگی‌ای داشت و حساسیت نیروهای عراقی را به خود جلب می‌كرد. اگرچه ابوترابی‌فرد( ← [[ابوترابی فرد ،سید علی اکبر]] ) در طول دوران اسارت خود، زندان انفرادی کمتری را نسبت به سایرین تحمل كرد، اما ازآنجاكه این محدودیت و مجازات علی‌رغم همکاری وی با مسئولان اردوگاه‌ها و صرفاً به‌علت تأثیر فوق‌العاده وی بر سایر اسیران اعمال می‌شد، قابل ملاحظه است؛ برای نمونه زمانی‌که وی به اعتصاب اسیران [[اردوگاه موصل 1]] پایان داد و تنش‌های بین ایشان را از میان برد، با سعایت یکی از افسران بعثی از آنجا اخراج شد و به مدت دو ماه، در وزارت دفاع عراق، مجازات زندان انفرادی را تحمل كرد؛ رویدادی که باعث اعتصاب مجدد اسیران ایرانی [[اردوگاه موصل 1\|موصل 1]] شد و تعدادی کشته و مجروح بر جای گذاشت<ref>قبادی، محمد (1388). پاسیاد پسر خاک، زندگی و زمانه حجت‌الاسلام سید علی‌اکبر ابوترابی. تهران: سوره مهر</ref> .		وجود زندانیانی که به حفظ و تعمیق باورهای سایر هم‌بندانشان کمک می‌كنند، باعث برجا ماندن هویت [[مقاومت]] در برابر «عامل خارجی خواستار تغییر» می‌گردند و این چیزی نیست که مطابق با میل و هدف نیروهای غالب و صاحب قدرت باشد. این دسته از زندانیان معمولاً با فشار و محدودیت‌های بیشتری مواجه می‌شوند. سید علی‌اکبر ابوترابی‌فرد( ← [[ابوترابی فرد ،سید علی اکبر]] ) از اسیرانی بود که برای سایرین چنین ویژگی‌ای داشت و حساسیت نیروهای عراقی را به خود جلب می‌كرد. اگرچه ابوترابی‌فرد( ← [[ابوترابی فرد ،سید علی اکبر]] ) در طول دوران اسارت خود، زندان انفرادی کمتری را نسبت به سایرین تحمل كرد، اما ازآنجاكه این محدودیت و مجازات علی‌رغم همکاری وی با مسئولان اردوگاه‌ها و صرفاً به‌علت تأثیر فوق‌العاده وی بر سایر اسیران اعمال می‌شد، قابل ملاحظه است؛ برای نمونه زمانی‌که وی به [[اعتصاب در اسارت\|اعتصاب]] اسیران [[اردوگاه موصل 1]] پایان داد و تنش‌های بین ایشان را از میان برد، با سعایت یکی از افسران بعثی از آنجا اخراج شد و به مدت دو ماه، در وزارت دفاع عراق، مجازات زندان انفرادی را تحمل كرد؛ رویدادی که باعث [[اعتصاب در اسارت\|اعتصاب]] مجدد اسیران ایرانی [[اردوگاه موصل 1\|موصل 1]] شد و تعدادی کشته و مجروح بر جای گذاشت<ref>قبادی، محمد (1388). پاسیاد پسر خاک، زندگی و زمانه [[سید علی اکبر ابو ترابی فرد\|حجت‌الاسلام سید علی‌اکبر ابوترابی]]. تهران: سوره مهر</ref> .

	== نیز نگاه کنید به ==		== نیز نگاه کنید به ==
خط ۳۴:		خط ۳۴:
	== '''کتاب‌شناسی''' ==		== '''کتاب‌شناسی''' ==
	<references />'''وحید امیرخانی'''		<references />'''وحید امیرخانی'''
			[[رده:زندان انفرادی]]
			[[رده:تنبیه و شکنجه های جسمی]]
			[[رده:زندان های دوران اسارت]]
			[[رده:زندان ابو غریب]]
			[[رده:زندان الرشید]]

A-hamidian در ‏۴ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۲۰:۵۸

2024-01-04T20:58:03Z

نمایش تغییرات

M-jafari در ‏۱۶ سپتامبر ۲۰۲۳، ساعت ۲۱:۴۷

2023-09-16T21:47:54Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ سپتامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۱:۱۷
خط ۲:		خط ۲:

	=== مقدمه ===		=== مقدمه ===
	به باور اکثر اندیشمندان حوزه علوم انسانی، انسان موجودی اجتماعی و فرهنگی است. بسیاری از نیازهای فیزیکی و روانی انسان‌ها، از رهگذر زندگی اجتماعی تأمین می‌شود و رشد و تعالی فردی هریک از آنان، در این بستر فراهم می‌شود.میل فزاینده انسان‌ها به گسترده‌تر کردن ارتباط با همنوعان را نیز می‌توان در همین چارچوب توضیح داد. انسان‌ها در طول زمان سعی كرده‌اند که آسودگی و آرامش بیشتری به‌دست آورند و بنا به تجربه، آموخته‌اند که این مهم جز با هم‌اندیشی و همکاری با گروه‌های دیگر به‌دست نمی‌آید. ازهمین‌روی است که تمدن را انباشته‌ای [Cumulated] از تجربه‌های زندگی اجتماعی درنظر گرفته‌اند. ارتباط برقرار کردن با دیگران و تشکیل شبکه‌های اجتماعی، در طول تاریخ بشر، به‌گونه‌ای فراگیر وجود داشته است، تا جایی‌که دانشمندان در ریشه داشتن آن در طبیعت انسان، تردیدی به خود راه نمی‌دهند. ایشان برای شناخت چگونگی تأثیر عوامل درونی انسان، مانند ژن‌ها در شکل‌گیری و توسعه ارتباطات تحقیقات متعددی را صورت داده‌اند و مسائلی نظیر «وجود ارتباط با دیگران در ساختار ژنتیکی انسان»، «وابستگی جایگاه اجتماعی به ترکیب‌های ژنتیکی» و «خاصیت تعیین‌کنندگی ژنتیک انسان در انتقالی بودن ارتباط» را نتیجه گرفته‌اند<ref>Christakis, N. A. (2009). Connected: The Surprising Power of Our Social Networks and How They Shape Our Lives. New York: Back Bay Books.</ref>.		به باور اکثر اندیشمندان حوزه علوم انسانی، انسان موجودی اجتماعی و فرهنگی است. بسیاری از نیازهای فیزیکی و روانی انسان‌ها، از رهگذر زندگی اجتماعی تأمین می‌شود و رشد و تعالی فردی هریک از آنان، در این بستر فراهم می‌شود.میل فزاینده انسان‌ها به گسترده‌تر کردن ارتباط با همنوعان را نیز می‌توان در همین چارچوب توضیح داد. انسان‌ها در طول زمان سعی كرده‌اند که آسودگی و آرامش بیشتری به‌دست آورند و بنا به تجربه، آموخته‌اند که این مهم جز با هم‌اندیشی و همکاری با گروه‌های دیگر به‌دست نمی‌آید. ازهمین‌روی است که تمدن را انباشته‌ای [Cumulated] از تجربه‌های زندگی اجتماعی درنظر گرفته‌اند. ارتباط برقرار کردن با دیگران و تشکیل شبکه‌های اجتماعی، در طول تاریخ بشر، به‌گونه‌ای فراگیر وجود داشته است، تا جایی‌که دانشمندان در ریشه داشتن آن در طبیعت انسان، تردیدی به خود راه نمی‌دهند. ایشان برای شناخت چگونگی تأثیر عوامل درونی انسان، مانند ژن‌ها در شکل‌گیری و توسعه [[ارتباطات]] تحقیقات متعددی را صورت داده‌اند و مسائلی نظیر «وجود ارتباط با دیگران در ساختار ژنتیکی انسان»، «وابستگی جایگاه اجتماعی به ترکیب‌های ژنتیکی» و «خاصیت تعیین‌کنندگی ژنتیک انسان در انتقالی بودن ارتباط» را نتیجه گرفته‌اند<ref>Christakis, N. A. (2009). Connected: The Surprising Power of Our Social Networks and How They Shape Our Lives. New York: Back Bay Books.</ref>.

	بر‌این‌مبنا، حذف زندگی اجتماعی یک انسان به‌طور قطع، معادل نادیده گرفتن یکی از اساسی‌ترین و پایه‌ای‌ترین نیازهای او و موجب نتایج روحی و روانی نامطلوب می‌شود. این ممانعت ارتباطی، بسته به مدت و شدت آن، در فرد موردنظر تغییرات بسیار زیادی به‌وجود خواهد آورد که براساس نگرش سیستمی به انسان [انسان به‌مثابه یک سیستم پیچیده]، بازگشت‌ناپذیر خواهد بود.		بر‌این‌مبنا، حذف زندگی اجتماعی یک انسان به‌طور قطع، معادل نادیده گرفتن یکی از اساسی‌ترین و پایه‌ای‌ترین نیازهای او و موجب نتایج روحی و روانی نامطلوب می‌شود. این ممانعت ارتباطی، بسته به مدت و شدت آن، در فرد موردنظر تغییرات بسیار زیادی به‌وجود خواهد آورد که براساس نگرش سیستمی به انسان [انسان به‌مثابه یک سیستم پیچیده]، بازگشت‌ناپذیر خواهد بود.
خط ۱۲:		خط ۱۲:
	جنگ هشت ساله عراق علیه ایران نیز به‌واسطه گستره محیط برخورد و نیز بازه زمانی طولانی‌مدت آن، باعث اسارت تعداد زیادی از نیروهای هر دو طرف برای مدت زمان نسبتاً طولانی شد. آنچه که از خاطرات مکتوب و شفاهی اسیران ایرانی در بند نیروهای دشمن قابل استنباط است، وجود دو رویه در اعمال مجازات «زندان انفرادی» ازسوی نیروهای عراقی است:		جنگ هشت ساله عراق علیه ایران نیز به‌واسطه گستره محیط برخورد و نیز بازه زمانی طولانی‌مدت آن، باعث اسارت تعداد زیادی از نیروهای هر دو طرف برای مدت زمان نسبتاً طولانی شد. آنچه که از خاطرات مکتوب و شفاهی اسیران ایرانی در بند نیروهای دشمن قابل استنباط است، وجود دو رویه در اعمال مجازات «زندان انفرادی» ازسوی نیروهای عراقی است:

	رویه نخست زندان انفرادی، در ابتدای دوران اسارت و برای دستیابی به اطلاعات هویتی و نظامی افراد معمول بوده است. اسرای ایرانی در خاطرات خود، از زندان‌های انفرادی [[استخبارات]] و وزارت دفاع عراق یاد کرده‌اند. زندان‌های انفرادی که با بازجویی و شکنجه‌های دردآور همراه می‌شده است. زندان‌های انفرادی را که برای تنبیه در اردوگاه‌های نگه‌داری از اسرا رایج بود، نیز می‌توان در همین دسته جای داد.		رویه نخست زندان انفرادی، در ابتدای دوران اسارت و برای دستیابی به اطلاعات هویتی و نظامی افراد معمول بوده است. اسرای ایرانی در خاطرات خود، از زندان‌های انفرادی [[استخبارات]] و وزارت دفاع عراق یاد کرده‌اند. زندان‌های انفرادی که با بازجویی و شکنجه‌های دردآور همراه می‌شده است. زندان‌های انفرادی را که برای تنبیه در اردوگاه‌های نگه‌داری از [[اسرا]] رایج بود، نیز می‌توان در همین دسته جای داد.

	رویه دوم، اعمال مجازات زندان انفرادی برای افرادی است که ازنظر دشمن حائز ارزشی خاص بوده‌اند. هرچند مصادیق متعددی در این رویه جای می‌گیرند، اما می‌توان سه علت کلی برای اعمال آن شناسایی كرد:		رویه دوم، اعمال مجازات زندان انفرادی برای افرادی است که ازنظر دشمن حائز ارزشی خاص بوده‌اند. هرچند مصادیق متعددی در این رویه جای می‌گیرند، اما می‌توان سه علت کلی برای اعمال آن شناسایی كرد:

	=== علل سیاسی ===		=== علل سیاسی ===
	وجود علل سیاسی برای اعمال مجازات زندان انفرادی از آن روی بوده که فرد زندانی مسئولیت و رتبه مهم سیاسی داشته و اعمال محدودیت بیشتر، سبب گرفتن اطلاعات دست اول و فشار سیاسی بر دولت مقابل قلمداد می‌شده است. مهندس سید محسن یحیوی، معاون شهید [[محمد جواد تندگویان]] ، وزیر نفت دولت محمدعلی رجایی، ازجمله کسانی است که به‌علل سیاسی، مدت دو سال از اسارت ده‌ساله خود را در زندان انفرادی سپری کرده است. وی در خاطرات خود، بازجویی‌های متعدد و شکنجه‌های گاه‌به‌گاه، محدودیت‌های بهداشتی زندان انفرادی، پخش صداهای آزاردهنده نظیر صدای شکنجه زنان و کودکان و همچنین تغذیه نامناسب زندانیان را به‌مثابه نمونه‌هایی از ویژگی‌های زندان انفرادی ذکر می‌کند. تلاش برای ارتباط با سلول‌های مجاور و نیز ساختن ساعتی به‌وسیله یک بشقاب و لیوان، برای تعیین اوقات در شبانه‌روز از خواندنی‌ترین خاطرات یحیوی است. نکته جالب در خاطرات مهندس یحیوی، رسیدن به باورِ «درونی بودن منشأ ارتباط» در روزهای تنهایی اسارت است: «زندگی نزدیک به دو سال در سلولی انفرادی و تاریک و شرایط ویژه آن، امکان این را فراهم آورد تا تمام آنچه را که قبلاً اتفاق می‌افتاد و به آن توجه نمی‌شد، آن‌طور که هست بشناسم...»<ref>یحیوی، سید محسن (1379). ده سال تنهایی، چ سوم. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.</ref>. یحیوی این مسئله را «اصل ارتباط جهانی احساس» می‌نامد و برداشت‌هایی از تعمقات دوران تنهایی‌اش را در قالب آن توضیح می‌دهد.		وجود علل سیاسی برای اعمال مجازات زندان انفرادی از آن روی بوده که فرد زندانی مسئولیت و رتبه مهم سیاسی داشته و اعمال محدودیت بیشتر، سبب گرفتن اطلاعات دست اول و فشار سیاسی بر دولت مقابل قلمداد می‌شده است. مهندس سید محسن یحیوی، معاون شهید [[محمد جواد تندگویان]] ، وزیر نفت دولت محمدعلی رجایی، ازجمله کسانی است که به‌علل سیاسی، مدت دو سال از اسارت ده‌ساله خود را در زندان انفرادی سپری کرده است. وی در خاطرات خود، بازجویی‌های متعدد و شکنجه‌های گاه‌به‌گاه، محدودیت‌های بهداشتی زندان انفرادی، پخش صداهای آزاردهنده نظیر صدای شکنجه زنان و کودکان و همچنین [[تغذیه]] نامناسب زندانیان را به‌مثابه نمونه‌هایی از ویژگی‌های زندان انفرادی ذکر می‌کند. تلاش برای ارتباط با سلول‌های مجاور و نیز ساختن ساعتی به‌وسیله یک بشقاب و لیوان، برای تعیین اوقات در شبانه‌روز از خواندنی‌ترین خاطرات یحیوی است. نکته جالب در خاطرات مهندس یحیوی، رسیدن به باورِ «درونی بودن منشأ ارتباط» در روزهای تنهایی اسارت است: «زندگی نزدیک به دو سال در سلولی انفرادی و تاریک و شرایط ویژه آن، امکان این را فراهم آورد تا تمام آنچه را که قبلاً اتفاق می‌افتاد و به آن توجه نمی‌شد، آن‌طور که هست بشناسم...»<ref>یحیوی، سید محسن (1379). ده سال تنهایی، چ سوم. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.</ref>. یحیوی این مسئله را «اصل ارتباط جهانی احساس» می‌نامد و برداشت‌هایی از تعمقات دوران تنهایی‌اش را در قالب آن توضیح می‌دهد.( ← [[علل سیاسی مجازات زندان انفرادی]] )

	=== علل نظامی ===		=== علل نظامی ===
	در اختیار داشتن اطلاعات محرمانه نظامی یا اعترافاتی که بتوان از آنها به‌عنوان اهرم فشاری علیه دولت مقابل استفاده کرد، مهم‌ترین علت نظامی اعمال مجازات زندان انفرادی برای برخی از اسیران جنگی است. [[حسین لشگری]]، خلبان ایرانی که در روز 27 شهریور 1359 و درست چهار روز قبل از آغاز رسمی جنگ در حمله به توپخانه واقع در منطقه زرباتیه اسیر می‌شود، در این دسته جای می‌گیرد. اگرچه ارتش عراق از فروردین 1358 تا 26/6/1359، 148 مورد تجاوز هوایی، 295 مورد تجاوز زمینی و 21 مورد تجاوز دریایی به مرزهای ایران داشت، اما با اسارت خلبان لشگری(← [[حسین لشگری\|حسین لشگری)]] ، امکان فرافکنی و فریب افکار عمومی و سازمان‌های بین‌المللی درباره آغازگر جنگ را فراهم دید. با همین تصور، لشگری(← [[حسین لشگری\|حسین لشگری)]] از زمان پایان یافتن جنگ، از سایر اسیران ایرانی جدا شد و مدت زمانی ده‌ساله را در زندان انفرادی سپری کرد. در طول این مدت، مسئولان عراقی، بارها از او خواستند که در مصاحبه‌ای تلویزیونی به آغازگر بودن ایران در جنگ اذعان كند؛ خواسته‌ای که با امتناع لشگری(← [[حسین لشگری\|حسین لشگری)]] مواجه می‌شد. وی همچنین از پذیرش پیشنهادهایی نظیر دریافت تابعیت عراق یا کشور ثالث و پیوستن به گروه‌های مسلح مخالف نظام ایران استنکاف ورزید و هزینه ده سال زندگی در اتاقی تنها را به جان پذیرفت<ref>لشگری، حسین (1388). 6410. خاطرات حسین لشگری؛ بازنویسی علی اکبر. چ چهارم. تهران: نشر آجا.</ref>.		در اختیار داشتن اطلاعات محرمانه نظامی یا اعترافاتی که بتوان از آنها به‌عنوان اهرم فشاری علیه دولت مقابل استفاده کرد، مهم‌ترین علت نظامی اعمال مجازات زندان انفرادی برای برخی از اسیران جنگی است. [[حسین لشگری]]، خلبان ایرانی که در روز 27 شهریور 1359 و درست چهار روز قبل از آغاز رسمی جنگ در حمله به توپخانه واقع در منطقه زرباتیه اسیر می‌شود، در این دسته جای می‌گیرد. اگرچه ارتش عراق از فروردین 1358 تا 26/6/1359، 148 مورد تجاوز هوایی، 295 مورد تجاوز زمینی و 21 مورد تجاوز دریایی به مرزهای ایران داشت، اما با اسارت خلبان لشگری(← [[حسین لشگری\|حسین لشگری)]] ، امکان فرافکنی و فریب افکار عمومی و سازمان‌های بین‌المللی درباره آغازگر جنگ را فراهم دید. با همین تصور، لشگری(← [[حسین لشگری\|حسین لشگری)]] از زمان پایان یافتن جنگ، از سایر اسیران ایرانی جدا شد و مدت زمانی ده‌ساله را در زندان انفرادی سپری کرد. در طول این مدت، مسئولان عراقی، بارها از او خواستند که در مصاحبه‌ای تلویزیونی به آغازگر بودن ایران در جنگ اذعان كند؛ خواسته‌ای که با امتناع لشگری(← [[حسین لشگری\|حسین لشگری)]] مواجه می‌شد. وی همچنین از پذیرش پیشنهادهایی نظیر دریافت تابعیت عراق یا کشور ثالث و پیوستن به گروه‌های مسلح مخالف نظام ایران استنکاف ورزید و هزینه ده سال زندگی در اتاقی تنها را به جان پذیرفت<ref>لشگری، حسین (1388). 6410. خاطرات حسین لشگری؛ بازنویسی علی اکبر. چ چهارم. تهران: نشر آجا.</ref>.( ← [[علل نظامی مجازات زندان انفرادی]] )

	=== دلایل عقیدتی ===		=== دلایل عقیدتی ===
	وجود زندانیانی که به حفظ و تعمیق باورهای سایر هم‌بندانشان کمک می‌كنند، باعث برجا ماندن هویت مقاومت در برابر «عامل خارجی خواستار تغییر» می‌گردند و این چیزی نیست که مطابق با میل و هدف نیروهای غالب و صاحب قدرت باشد. این دسته از زندانیان معمولاً با فشار و محدودیت‌های بیشتری مواجه می‌شوند. سید علی‌اکبر ابوترابی‌فرد( ← [[ابوترابی فرد ،سید علی اکبر]] ) از اسیرانی بود که برای سایرین چنین ویژگی‌ای داشت و حساسیت نیروهای عراقی را به خود جلب می‌كرد. اگرچه ابوترابی‌فرد( ← [[ابوترابی فرد ،سید علی اکبر]] ) در طول دوران اسارت خود، زندان انفرادی کمتری را نسبت به سایرین تحمل كرد، اما ازآنجاكه این محدودیت و مجازات علی‌رغم همکاری وی با مسئولان اردوگاه‌ها و صرفاً به‌علت تأثیر فوق‌العاده وی بر سایر اسیران اعمال می‌شد، قابل ملاحظه است؛ برای نمونه زمانی‌که وی به اعتصاب اسیران [[اردوگاه موصل 1]] پایان داد و تنش‌های بین ایشان را از میان برد، با سعایت یکی از افسران بعثی از آنجا اخراج شد و به مدت دو ماه، در وزارت دفاع عراق، مجازات زندان انفرادی را تحمل كرد؛ رویدادی که باعث اعتصاب مجدد اسیران ایرانی موصل 1( ← [[اردوگاه موصل 1]] )شد و تعدادی کشته و مجروح بر جای گذاشت<ref>قبادی، محمد (1388). پاسیاد پسر خاک، زندگی و زمانه حجت‌الاسلام سید علی‌اکبر ابوترابی. تهران: سوره مهر</ref> .		وجود زندانیانی که به حفظ و تعمیق باورهای سایر هم‌بندانشان کمک می‌كنند، باعث برجا ماندن هویت [[مقاومت]] در برابر «عامل خارجی خواستار تغییر» می‌گردند و این چیزی نیست که مطابق با میل و هدف نیروهای غالب و صاحب قدرت باشد. این دسته از زندانیان معمولاً با فشار و محدودیت‌های بیشتری مواجه می‌شوند. سید علی‌اکبر ابوترابی‌فرد( ← [[ابوترابی فرد ،سید علی اکبر]] ) از اسیرانی بود که برای سایرین چنین ویژگی‌ای داشت و حساسیت نیروهای عراقی را به خود جلب می‌كرد. اگرچه ابوترابی‌فرد( ← [[ابوترابی فرد ،سید علی اکبر]] ) در طول دوران اسارت خود، زندان انفرادی کمتری را نسبت به سایرین تحمل كرد، اما ازآنجاكه این محدودیت و مجازات علی‌رغم همکاری وی با مسئولان اردوگاه‌ها و صرفاً به‌علت تأثیر فوق‌العاده وی بر سایر اسیران اعمال می‌شد، قابل ملاحظه است؛ برای نمونه زمانی‌که وی به اعتصاب اسیران [[اردوگاه موصل 1]] پایان داد و تنش‌های بین ایشان را از میان برد، با سعایت یکی از افسران بعثی از آنجا اخراج شد و به مدت دو ماه، در وزارت دفاع عراق، مجازات زندان انفرادی را تحمل كرد؛ رویدادی که باعث اعتصاب مجدد اسیران ایرانی موصل 1( ← [[اردوگاه موصل 1]] )شد و تعدادی کشته و مجروح بر جای گذاشت<ref>قبادی، محمد (1388). پاسیاد پسر خاک، زندگی و زمانه حجت‌الاسلام سید علی‌اکبر ابوترابی. تهران: سوره مهر</ref> .( ← [[علل عقیدتی مجازات زندان انفرادی]] )

			نیز نگاه کنید به [[تنبیه و شکنجه]]

	=== '''کتاب‌شناسی''' ===		=== '''کتاب‌شناسی''' ===
	<references />'''وحید امیرخانی'''		<references />'''وحید امیرخانی'''

M-jafari در ‏۲۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۶:۰۰

2022-07-28T16:00:45Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۳۰
خط ۲۳:		خط ۲۳:

	=== دلایل عقیدتی ===		=== دلایل عقیدتی ===
	وجود زندانیانی که به حفظ و تعمیق باورهای سایر هم‌بندانشان کمک می‌كنند، باعث برجا ماندن هویت مقاومت در برابر «عامل خارجی خواستار تغییر» می‌گردند و این چیزی نیست که مطابق با میل و هدف نیروهای غالب و صاحب قدرت باشد. این دسته از زندانیان معمولاً با فشار و محدودیت‌های بیشتری مواجه می‌شوند. [[سید علی‌اکبر ابوترابی‌فرد]] از اسیرانی بود که برای سایرین چنین ویژگی‌ای داشت و حساسیت نیروهای عراقی را به خود جلب می‌كرد. اگرچه ابوترابی‌فرد در طول دوران اسارت خود، زندان انفرادی کمتری را نسبت به سایرین تحمل كرد، اما ازآنجاكه این محدودیت و مجازات علی‌رغم همکاری وی با مسئولان اردوگاه‌ها و صرفاً به‌علت تأثیر فوق‌العاده وی بر سایر اسیران اعمال می‌شد، قابل ملاحظه است؛ برای نمونه زمانی‌که وی به اعتصاب اسیران [[اردوگاه موصل 1]] پایان داد و تنش‌های بین ایشان را از میان برد، با سعایت یکی از افسران بعثی از آنجا اخراج شد و به مدت دو ماه، در وزارت دفاع عراق، مجازات زندان انفرادی را تحمل كرد؛ رویدادی که باعث اعتصاب مجدد اسیران ایرانی موصل 1 شد و تعدادی کشته و مجروح بر جای گذاشت<ref>قبادی، محمد (1388). پاسیاد پسر خاک، زندگی و زمانه حجت‌الاسلام سید علی‌اکبر ابوترابی. تهران: سوره مهر</ref> .		وجود زندانیانی که به حفظ و تعمیق باورهای سایر هم‌بندانشان کمک می‌كنند، باعث برجا ماندن هویت مقاومت در برابر «عامل خارجی خواستار تغییر» می‌گردند و این چیزی نیست که مطابق با میل و هدف نیروهای غالب و صاحب قدرت باشد. این دسته از زندانیان معمولاً با فشار و محدودیت‌های بیشتری مواجه می‌شوند. سید علی‌اکبر ابوترابی‌فرد( ← [[ابوترابی فرد ،سید علی اکبر]] ) از اسیرانی بود که برای سایرین چنین ویژگی‌ای داشت و حساسیت نیروهای عراقی را به خود جلب می‌كرد. اگرچه ابوترابی‌فرد( ← [[ابوترابی فرد ،سید علی اکبر]] ) در طول دوران اسارت خود، زندان انفرادی کمتری را نسبت به سایرین تحمل كرد، اما ازآنجاكه این محدودیت و مجازات علی‌رغم همکاری وی با مسئولان اردوگاه‌ها و صرفاً به‌علت تأثیر فوق‌العاده وی بر سایر اسیران اعمال می‌شد، قابل ملاحظه است؛ برای نمونه زمانی‌که وی به اعتصاب اسیران [[اردوگاه موصل 1]] پایان داد و تنش‌های بین ایشان را از میان برد، با سعایت یکی از افسران بعثی از آنجا اخراج شد و به مدت دو ماه، در وزارت دفاع عراق، مجازات زندان انفرادی را تحمل كرد؛ رویدادی که باعث اعتصاب مجدد اسیران ایرانی موصل 1( ← [[اردوگاه موصل 1]] )شد و تعدادی کشته و مجروح بر جای گذاشت<ref>قبادی، محمد (1388). پاسیاد پسر خاک، زندگی و زمانه حجت‌الاسلام سید علی‌اکبر ابوترابی. تهران: سوره مهر</ref> .

	=== '''کتاب‌شناسی''' ===		=== '''کتاب‌شناسی''' ===
	<references />'''وحید امیرخانی'''		<references />'''وحید امیرخانی'''

M-jafari در ‏۲۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۵:۵۵

2022-07-28T15:55:54Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۲۵
خط ۱۲:		خط ۱۲:
	جنگ هشت ساله عراق علیه ایران نیز به‌واسطه گستره محیط برخورد و نیز بازه زمانی طولانی‌مدت آن، باعث اسارت تعداد زیادی از نیروهای هر دو طرف برای مدت زمان نسبتاً طولانی شد. آنچه که از خاطرات مکتوب و شفاهی اسیران ایرانی در بند نیروهای دشمن قابل استنباط است، وجود دو رویه در اعمال مجازات «زندان انفرادی» ازسوی نیروهای عراقی است:		جنگ هشت ساله عراق علیه ایران نیز به‌واسطه گستره محیط برخورد و نیز بازه زمانی طولانی‌مدت آن، باعث اسارت تعداد زیادی از نیروهای هر دو طرف برای مدت زمان نسبتاً طولانی شد. آنچه که از خاطرات مکتوب و شفاهی اسیران ایرانی در بند نیروهای دشمن قابل استنباط است، وجود دو رویه در اعمال مجازات «زندان انفرادی» ازسوی نیروهای عراقی است:

	رویه نخست زندان انفرادی، در ابتدای دوران اسارت و برای دستیابی به اطلاعات هویتی و نظامی افراد معمول بوده است. اسرای ایرانی در خاطرات خود، از زندان‌های انفرادی استخبارات و وزارت دفاع عراق یاد کرده‌اند. زندان‌های انفرادی که با بازجویی و شکنجه‌های دردآور همراه می‌شده است. زندان‌های انفرادی را که برای تنبیه در اردوگاه‌های نگه‌داری از اسرا رایج بود، نیز می‌توان در همین دسته جای داد.		رویه نخست زندان انفرادی، در ابتدای دوران اسارت و برای دستیابی به اطلاعات هویتی و نظامی افراد معمول بوده است. اسرای ایرانی در خاطرات خود، از زندان‌های انفرادی [[استخبارات]] و وزارت دفاع عراق یاد کرده‌اند. زندان‌های انفرادی که با بازجویی و شکنجه‌های دردآور همراه می‌شده است. زندان‌های انفرادی را که برای تنبیه در اردوگاه‌های نگه‌داری از اسرا رایج بود، نیز می‌توان در همین دسته جای داد.

	رویه دوم، اعمال مجازات زندان انفرادی برای افرادی است که ازنظر دشمن حائز ارزشی خاص بوده‌اند. هرچند مصادیق متعددی در این رویه جای می‌گیرند، اما می‌توان سه علت کلی برای اعمال آن شناسایی كرد:		رویه دوم، اعمال مجازات زندان انفرادی برای افرادی است که ازنظر دشمن حائز ارزشی خاص بوده‌اند. هرچند مصادیق متعددی در این رویه جای می‌گیرند، اما می‌توان سه علت کلی برای اعمال آن شناسایی كرد:

	=== · علل سیاسی ===		=== علل سیاسی ===
	وجود علل سیاسی برای اعمال مجازات زندان انفرادی از آن روی بوده که فرد زندانی مسئولیت و رتبه مهم سیاسی داشته و اعمال محدودیت بیشتر، سبب گرفتن اطلاعات دست اول و فشار سیاسی بر دولت مقابل قلمداد می‌شده است. مهندس سید محسن یحیوی، معاون شهید [[~~محمدجواد~~ تندگویان]]، وزیر نفت دولت محمدعلی رجایی، ازجمله کسانی است که به‌علل سیاسی، مدت دو سال از اسارت ده‌ساله خود را در زندان انفرادی سپری کرده است. وی در خاطرات خود، بازجویی‌های متعدد و شکنجه‌های گاه‌به‌گاه، محدودیت‌های بهداشتی زندان انفرادی، پخش صداهای آزاردهنده نظیر صدای شکنجه زنان و کودکان و همچنین تغذیه نامناسب زندانیان را به‌مثابه نمونه‌هایی از ویژگی‌های زندان انفرادی ذکر می‌کند. تلاش برای ارتباط با سلول‌های مجاور و نیز ساختن ساعتی به‌وسیله یک بشقاب و لیوان، برای تعیین اوقات در شبانه‌روز از خواندنی‌ترین خاطرات یحیوی است. نکته جالب در خاطرات مهندس یحیوی، رسیدن به باورِ «درونی بودن منشأ ارتباط» در روزهای تنهایی اسارت است: «زندگی نزدیک به دو سال در سلولی انفرادی و تاریک و شرایط ویژه آن، امکان این را فراهم آورد تا تمام آنچه را که قبلاً اتفاق می‌افتاد و به آن توجه نمی‌شد، آن‌طور که هست بشناسم...»<ref>یحیوی، سید محسن (1379). ده سال تنهایی، چ سوم. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.</ref>. یحیوی این مسئله را «اصل ارتباط جهانی احساس» می‌نامد و برداشت‌هایی از تعمقات دوران تنهایی‌اش را در قالب آن توضیح می‌دهد.		وجود علل سیاسی برای اعمال مجازات زندان انفرادی از آن روی بوده که فرد زندانی مسئولیت و رتبه مهم سیاسی داشته و اعمال محدودیت بیشتر، سبب گرفتن اطلاعات دست اول و فشار سیاسی بر دولت مقابل قلمداد می‌شده است. مهندس سید محسن یحیوی، معاون شهید [[محمد جواد تندگویان]] ، وزیر نفت دولت محمدعلی رجایی، ازجمله کسانی است که به‌علل سیاسی، مدت دو سال از اسارت ده‌ساله خود را در زندان انفرادی سپری کرده است. وی در خاطرات خود، بازجویی‌های متعدد و شکنجه‌های گاه‌به‌گاه، محدودیت‌های بهداشتی زندان انفرادی، پخش صداهای آزاردهنده نظیر صدای شکنجه زنان و کودکان و همچنین تغذیه نامناسب زندانیان را به‌مثابه نمونه‌هایی از ویژگی‌های زندان انفرادی ذکر می‌کند. تلاش برای ارتباط با سلول‌های مجاور و نیز ساختن ساعتی به‌وسیله یک بشقاب و لیوان، برای تعیین اوقات در شبانه‌روز از خواندنی‌ترین خاطرات یحیوی است. نکته جالب در خاطرات مهندس یحیوی، رسیدن به باورِ «درونی بودن منشأ ارتباط» در روزهای تنهایی اسارت است: «زندگی نزدیک به دو سال در سلولی انفرادی و تاریک و شرایط ویژه آن، امکان این را فراهم آورد تا تمام آنچه را که قبلاً اتفاق می‌افتاد و به آن توجه نمی‌شد، آن‌طور که هست بشناسم...»<ref>یحیوی، سید محسن (1379). ده سال تنهایی، چ سوم. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.</ref>. یحیوی این مسئله را «اصل ارتباط جهانی احساس» می‌نامد و برداشت‌هایی از تعمقات دوران تنهایی‌اش را در قالب آن توضیح می‌دهد.

	=== · علل نظامی ===		=== علل نظامی ===
	در اختیار داشتن اطلاعات محرمانه نظامی یا اعترافاتی که بتوان از آنها به‌عنوان اهرم فشاری علیه دولت مقابل استفاده کرد، مهم‌ترین علت نظامی اعمال مجازات زندان انفرادی برای برخی از اسیران جنگی است. حسین ~~لشگری،~~ خلبان ایرانی که در روز 27 شهریور 1359 و درست چهار روز قبل از آغاز رسمی جنگ در حمله به توپخانه واقع در منطقه زرباتیه اسیر می‌شود، در این دسته جای می‌گیرد. اگرچه ارتش عراق از فروردین 1358 تا 26/6/1359، 148 مورد تجاوز هوایی، 295 مورد تجاوز زمینی و 21 مورد تجاوز دریایی به مرزهای ایران داشت، اما با اسارت خلبان ~~لشگری،~~ امکان فرافکنی و فریب افکار عمومی و سازمان‌های بین‌المللی درباره آغازگر جنگ را فراهم دید. با همین تصور، لشگری از زمان پایان یافتن جنگ، از سایر اسیران ایرانی جدا شد و مدت زمانی ده‌ساله را در زندان انفرادی سپری کرد. در طول این مدت، مسئولان عراقی، بارها از او خواستند که در مصاحبه‌ای تلویزیونی به آغازگر بودن ایران در جنگ اذعان كند؛ خواسته‌ای که با امتناع لشگری مواجه می‌شد. وی همچنین از پذیرش پیشنهادهایی نظیر دریافت تابعیت عراق یا کشور ثالث و پیوستن به گروه‌های مسلح مخالف نظام ایران استنکاف ورزید و هزینه ده سال زندگی در اتاقی تنها را به جان پذیرفت<ref>لشگری، حسین (1388). 6410. خاطرات حسین لشگری؛ بازنویسی علی اکبر. چ چهارم. تهران: نشر آجا.</ref>.		در اختیار داشتن اطلاعات محرمانه نظامی یا اعترافاتی که بتوان از آنها به‌عنوان اهرم فشاری علیه دولت مقابل استفاده کرد، مهم‌ترین علت نظامی اعمال مجازات زندان انفرادی برای برخی از اسیران جنگی است. [[حسین لشگری]]، خلبان ایرانی که در روز 27 شهریور 1359 و درست چهار روز قبل از آغاز رسمی جنگ در حمله به توپخانه واقع در منطقه زرباتیه اسیر می‌شود، در این دسته جای می‌گیرد. اگرچه ارتش عراق از فروردین 1358 تا 26/6/1359، 148 مورد تجاوز هوایی، 295 مورد تجاوز زمینی و 21 مورد تجاوز دریایی به مرزهای ایران داشت، اما با اسارت خلبان لشگری(← [[حسین لشگری\|حسین لشگری)]] ، امکان فرافکنی و فریب افکار عمومی و سازمان‌های بین‌المللی درباره آغازگر جنگ را فراهم دید. با همین تصور، لشگری(← [[حسین لشگری\|حسین لشگری)]] از زمان پایان یافتن جنگ، از سایر اسیران ایرانی جدا شد و مدت زمانی ده‌ساله را در زندان انفرادی سپری کرد. در طول این مدت، مسئولان عراقی، بارها از او خواستند که در مصاحبه‌ای تلویزیونی به آغازگر بودن ایران در جنگ اذعان كند؛ خواسته‌ای که با امتناع لشگری(← [[حسین لشگری\|حسین لشگری)]] مواجه می‌شد. وی همچنین از پذیرش پیشنهادهایی نظیر دریافت تابعیت عراق یا کشور ثالث و پیوستن به گروه‌های مسلح مخالف نظام ایران استنکاف ورزید و هزینه ده سال زندگی در اتاقی تنها را به جان پذیرفت<ref>لشگری، حسین (1388). 6410. خاطرات حسین لشگری؛ بازنویسی علی اکبر. چ چهارم. تهران: نشر آجا.</ref>.

	=== · دلایل عقیدتی ===		=== دلایل عقیدتی ===
	وجود زندانیانی که به حفظ و تعمیق باورهای سایر هم‌بندانشان کمک می‌كنند، باعث برجا ماندن هویت مقاومت در برابر «عامل خارجی خواستار تغییر» می‌گردند و این چیزی نیست که مطابق با میل و هدف نیروهای غالب و صاحب قدرت باشد. این دسته از زندانیان معمولاً با فشار و محدودیت‌های بیشتری مواجه می‌شوند. سید علی‌اکبر ابوترابی‌فرد از اسیرانی بود که برای سایرین چنین ویژگی‌ای داشت و حساسیت نیروهای عراقی را به خود جلب می‌كرد. اگرچه ابوترابی‌فرد در طول دوران اسارت خود، زندان انفرادی کمتری را نسبت به سایرین تحمل كرد، اما ازآنجاكه این محدودیت و مجازات علی‌رغم همکاری وی با مسئولان اردوگاه‌ها و صرفاً به‌علت تأثیر فوق‌العاده وی بر سایر اسیران اعمال می‌شد، قابل ملاحظه است؛ برای نمونه زمانی‌که وی به اعتصاب اسیران اردوگاه موصل 1 پایان داد و تنش‌های بین ایشان را از میان برد، با سعایت یکی از افسران بعثی از آنجا اخراج شد و به مدت دو ماه، در وزارت دفاع عراق، مجازات زندان انفرادی را تحمل كرد؛ رویدادی که باعث اعتصاب مجدد اسیران ایرانی موصل 1 شد و تعدادی کشته و مجروح بر جای گذاشت<ref>قبادی، محمد (1388). پاسیاد پسر خاک، زندگی و زمانه حجت‌الاسلام سید علی‌اکبر ابوترابی. تهران: سوره مهر</ref> .		وجود زندانیانی که به حفظ و تعمیق باورهای سایر هم‌بندانشان کمک می‌كنند، باعث برجا ماندن هویت مقاومت در برابر «عامل خارجی خواستار تغییر» می‌گردند و این چیزی نیست که مطابق با میل و هدف نیروهای غالب و صاحب قدرت باشد. این دسته از زندانیان معمولاً با فشار و محدودیت‌های بیشتری مواجه می‌شوند. [[سید علی‌اکبر ابوترابی‌فرد]] از اسیرانی بود که برای سایرین چنین ویژگی‌ای داشت و حساسیت نیروهای عراقی را به خود جلب می‌كرد. اگرچه ابوترابی‌فرد در طول دوران اسارت خود، زندان انفرادی کمتری را نسبت به سایرین تحمل كرد، اما ازآنجاكه این محدودیت و مجازات علی‌رغم همکاری وی با مسئولان اردوگاه‌ها و صرفاً به‌علت تأثیر فوق‌العاده وی بر سایر اسیران اعمال می‌شد، قابل ملاحظه است؛ برای نمونه زمانی‌که وی به اعتصاب اسیران [[اردوگاه موصل 1]] پایان داد و تنش‌های بین ایشان را از میان برد، با سعایت یکی از افسران بعثی از آنجا اخراج شد و به مدت دو ماه، در وزارت دفاع عراق، مجازات زندان انفرادی را تحمل كرد؛ رویدادی که باعث اعتصاب مجدد اسیران ایرانی موصل 1 شد و تعدادی کشته و مجروح بر جای گذاشت<ref>قبادی، محمد (1388). پاسیاد پسر خاک، زندگی و زمانه حجت‌الاسلام سید علی‌اکبر ابوترابی. تهران: سوره مهر</ref> .

	=== '''کتاب‌شناسی''' ===		=== '''کتاب‌شناسی''' ===
	<references />'''~~نویسنده مقاله :~~وحید امیرخانی'''		<references />'''وحید امیرخانی'''

M-jafari در ‏۲۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۵:۵۲

2022-07-28T15:52:37Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۲۲
خط ۱:		خط ۱:
	'''اعمال مجازات زندان به‌صورت ~~فردي~~ و ~~ريشه‌يابي~~ علل آن.'''		'''اعمال مجازات زندان به‌صورت فردی و ریشه‌یابی علل آن.'''

	=== مقدمه ===		=== مقدمه ===
	به باور اکثر اندیشمندان حوزه علوم انسانی، انسان موجودی اجتماعی و فرهنگی است. بسیاری از نیازهای فیزیکی و روانی انسان‌ها، از رهگذر زندگی اجتماعی ~~تأمين مي‌شود~~ و رشد و تعالی فردی هریک از آنان، در این بستر فراهم می‌شود.میل فزاینده انسان‌ها به گسترده‌تر کردن ارتباط با همنوعان را نیز می‌توان در همین چارچوب توضیح داد. انسان‌ها در طول زمان سعی كرده‌اند که آسودگی و آرامش بیشتری به‌دست آورند و بنا به تجربه، آموخته‌اند که این مهم جز با هم‌اندیشی و همکاری با گروه‌های دیگر به‌دست نمی‌آید. ازهمین‌روی است که تمدن را انباشته‌ای [Cumulated] از تجربه‌های زندگی اجتماعی درنظر گرفته‌اند. ارتباط برقرار کردن با دیگران و تشکیل شبکه‌های اجتماعی، در طول تاریخ بشر، به‌گونه‌ای فراگیر وجود داشته است، تا جایی‌که دانشمندان در ریشه داشتن آن در طبیعت انسان، تردیدی به خود راه نمی‌دهند. ایشان برای شناخت چگونگی ~~تأثير~~ عوامل درونی انسان، مانند ژن‌ها در شکل‌گیری و توسعه ارتباطات ~~تحقيقات~~ متعددی را صورت داده‌اند و مسائلی نظیر «وجود ارتباط با دیگران در ساختار ژنتیکی انسان»، «وابستگی جایگاه اجتماعی به ترکیب‌های ژنتیکی» و «خاصیت تعیین‌کنندگی ژنتیک انسان در انتقالی بودن ارتباط» را نتیجه گرفته‌اند<ref>Christakis, N. A. (2009). Connected: The Surprising Power of Our Social Networks and How They Shape Our Lives. New York: Back Bay Books.</ref>.		به باور اکثر اندیشمندان حوزه علوم انسانی، انسان موجودی اجتماعی و فرهنگی است. بسیاری از نیازهای فیزیکی و روانی انسان‌ها، از رهگذر زندگی اجتماعی تأمین می‌شود و رشد و تعالی فردی هریک از آنان، در این بستر فراهم می‌شود.میل فزاینده انسان‌ها به گسترده‌تر کردن ارتباط با همنوعان را نیز می‌توان در همین چارچوب توضیح داد. انسان‌ها در طول زمان سعی كرده‌اند که آسودگی و آرامش بیشتری به‌دست آورند و بنا به تجربه، آموخته‌اند که این مهم جز با هم‌اندیشی و همکاری با گروه‌های دیگر به‌دست نمی‌آید. ازهمین‌روی است که تمدن را انباشته‌ای [Cumulated] از تجربه‌های زندگی اجتماعی درنظر گرفته‌اند. ارتباط برقرار کردن با دیگران و تشکیل شبکه‌های اجتماعی، در طول تاریخ بشر، به‌گونه‌ای فراگیر وجود داشته است، تا جایی‌که دانشمندان در ریشه داشتن آن در طبیعت انسان، تردیدی به خود راه نمی‌دهند. ایشان برای شناخت چگونگی تأثیر عوامل درونی انسان، مانند ژن‌ها در شکل‌گیری و توسعه ارتباطات تحقیقات متعددی را صورت داده‌اند و مسائلی نظیر «وجود ارتباط با دیگران در ساختار ژنتیکی انسان»، «وابستگی جایگاه اجتماعی به ترکیب‌های ژنتیکی» و «خاصیت تعیین‌کنندگی ژنتیک انسان در انتقالی بودن ارتباط» را نتیجه گرفته‌اند<ref>Christakis, N. A. (2009). Connected: The Surprising Power of Our Social Networks and How They Shape Our Lives. New York: Back Bay Books.</ref>.

	بر‌این‌مبنا، حذف زندگی اجتماعی یک انسان به‌طور قطع، معادل نادیده گرفتن یکی از اساسی‌ترین و پایه‌ای‌ترین نیازهای او و موجب نتایج روحی و روانی نامطلوب ~~مي‌شود~~. این ممانعت ارتباطی، بسته به مدت و شدت آن، در فرد موردنظر تغییرات بسیار زیادی به‌وجود خواهد آورد که براساس نگرش سیستمی به انسان [انسان به‌مثابه یک سیستم پیچیده]، بازگشت‌ناپذیر خواهد بود.		بر‌این‌مبنا، حذف زندگی اجتماعی یک انسان به‌طور قطع، معادل نادیده گرفتن یکی از اساسی‌ترین و پایه‌ای‌ترین نیازهای او و موجب نتایج روحی و روانی نامطلوب می‌شود. این ممانعت ارتباطی، بسته به مدت و شدت آن، در فرد موردنظر تغییرات بسیار زیادی به‌وجود خواهد آورد که براساس نگرش سیستمی به انسان [انسان به‌مثابه یک سیستم پیچیده]، بازگشت‌ناپذیر خواهد بود.

	اعمال مجازات زندان، به شکل‌های عمومی و انفرادی را، که از گذشته‌های دور در سراسر جهان رایج بوده است، می‌توان از منظر ویژگی انسانی یادشده درک كرد. فرد زندانی به‌واسطه دوری از محیط زندگی اجتماعی، با محدودیت‌های گوناگونی مواجه می‌شود و فشار روانی ناشی از خلأ ارتباط اجتماعی او را به همکاری یا تطبیق با فرد، قانون یا اندیشه غالب مجبور ~~مي‌كند؛~~ اجباری که استنکاف از آن، هزینه‌های سنگین‌تری را بر فرد خاطی تحمیل ~~مي‌كند~~.		اعمال مجازات زندان، به شکل‌های عمومی و انفرادی را، که از گذشته‌های دور در سراسر جهان رایج بوده است، می‌توان از منظر ویژگی انسانی یادشده درک كرد. فرد زندانی به‌واسطه دوری از محیط زندگی اجتماعی، با محدودیت‌های گوناگونی مواجه می‌شود و فشار روانی ناشی از خلأ ارتباط اجتماعی او را به همکاری یا تطبیق با فرد، قانون یا اندیشه غالب مجبور می‌كند؛ اجباری که استنکاف از آن، هزینه‌های سنگین‌تری را بر فرد خاطی تحمیل می‌كند.

	اسارت یکی از نمونه‌های زندان است که علت آن نابهنجاری رفتاری فرد در بند ~~نيست،~~ بلکه حمایت وی از هژمونی فکری و رسمی دیگری [Other] در کشمکش و برخوردهای سیاسی و نظامی، باعث آن می‌شود. اسارت نیز همچون سایر مجازات‌های زندان، می‌تواند دارای دو شکل عمومی و انفرادی باشد؛ هرچند که زندان انفرادی، محدودیتی شدیدتر و مجازاتی سنگین‌تر و ~~به‌نوعي~~ شكنجه ~~روحي~~ محسوب می‌شود.		اسارت یکی از نمونه‌های زندان است که علت آن نابهنجاری رفتاری فرد در بند نیست، بلکه حمایت وی از هژمونی فکری و رسمی دیگری [Other] در کشمکش و برخوردهای سیاسی و نظامی، باعث آن می‌شود. اسارت نیز همچون سایر مجازات‌های زندان، می‌تواند دارای دو شکل عمومی و انفرادی باشد؛ هرچند که زندان انفرادی، محدودیتی شدیدتر و مجازاتی سنگین‌تر و به‌نوعی شكنجه روحی محسوب می‌شود.

	جنگ هشت ساله عراق علیه ایران نیز به‌واسطه گستره محیط برخورد و نیز بازه زمانی طولانی‌مدت آن، باعث اسارت تعداد زیادی از نیروهای هر دو طرف برای مدت زمان نسبتاً طولانی شد. آنچه که از خاطرات مکتوب و شفاهی اسیران ایرانی در بند نیروهای دشمن قابل استنباط است، وجود دو رویه در اعمال مجازات «زندان انفرادی» ازسوی نیروهای عراقی است:		جنگ هشت ساله عراق علیه ایران نیز به‌واسطه گستره محیط برخورد و نیز بازه زمانی طولانی‌مدت آن، باعث اسارت تعداد زیادی از نیروهای هر دو طرف برای مدت زمان نسبتاً طولانی شد. آنچه که از خاطرات مکتوب و شفاهی اسیران ایرانی در بند نیروهای دشمن قابل استنباط است، وجود دو رویه در اعمال مجازات «زندان انفرادی» ازسوی نیروهای عراقی است:

	رویه نخست زندان انفرادی، در ابتدای دوران اسارت و ~~براي~~ دستیابی به اطلاعات هویتی و نظامی افراد معمول بوده است. اسرای ایرانی در خاطرات خود، از زندان‌های انفرادی استخبارات و وزارت دفاع عراق یاد کرده‌اند. زندان‌های انفرادی که با بازجویی و شکنجه‌های دردآور همراه ~~مي‌شده~~ است. زندان‌های انفرادی را که ~~براي~~ تنبیه در اردوگاه‌های ~~نگه‌داري~~ از اسرا رایج بود، نیز می‌توان در همین دسته جای داد.		رویه نخست زندان انفرادی، در ابتدای دوران اسارت و برای دستیابی به اطلاعات هویتی و نظامی افراد معمول بوده است. اسرای ایرانی در خاطرات خود، از زندان‌های انفرادی استخبارات و وزارت دفاع عراق یاد کرده‌اند. زندان‌های انفرادی که با بازجویی و شکنجه‌های دردآور همراه می‌شده است. زندان‌های انفرادی را که برای تنبیه در اردوگاه‌های نگه‌داری از اسرا رایج بود، نیز می‌توان در همین دسته جای داد.

	رویه دوم، اعمال مجازات زندان انفرادی برای افرادی است که ازنظر دشمن حائز ارزشی خاص بوده‌اند. هرچند مصادیق متعددی در این رویه جای می‌گیرند، اما می‌توان سه علت کلی برای اعمال آن شناسایی كرد:		رویه دوم، اعمال مجازات زندان انفرادی برای افرادی است که ازنظر دشمن حائز ارزشی خاص بوده‌اند. هرچند مصادیق متعددی در این رویه جای می‌گیرند، اما می‌توان سه علت کلی برای اعمال آن شناسایی كرد:
خط ۲۳:		خط ۲۳:

	=== · دلایل عقیدتی ===		=== · دلایل عقیدتی ===
	وجود زندانیانی که به حفظ و تعمیق باورهای سایر هم‌بندانشان کمک ~~مي‌كنند،~~ باعث برجا ماندن هویت مقاومت در برابر «عامل خارجی خواستار تغییر» می‌گردند و این چیزی نیست که مطابق با میل و هدف نیروهای غالب و صاحب قدرت باشد. این دسته از زندانیان معمولاً با فشار و محدودیت‌های بیشتری مواجه ~~مي‌شوند~~. سید علی‌اکبر ابوترابی‌فرد از اسیرانی بود که برای سایرین چنین ویژگی‌ای داشت و حساسیت نیروهای عراقی را به خود جلب ~~مي‌كرد~~. اگرچه ابوترابی‌فرد در طول دوران اسارت خود، زندان انفرادی کمتری را نسبت به سایرین تحمل كرد، اما ازآنجاكه این محدودیت و مجازات علی‌رغم همکاری وی با مسئولان اردوگاه‌ها و صرفاً به‌علت ~~تأثير~~ فوق‌العاده وی بر سایر اسیران اعمال می‌شد، قابل ملاحظه است؛ ~~براي~~ نمونه زمانی‌که وی به اعتصاب اسیران اردوگاه موصل 1 پایان داد و تنش‌های بین ایشان را از میان برد، با سعایت یکی از افسران بعثی از آنجا اخراج شد و به مدت دو ماه، در وزارت دفاع عراق، مجازات زندان انفرادی را تحمل كرد؛ رویدادی که باعث اعتصاب مجدد اسیران ایرانی موصل 1 شد و تعدادی کشته و مجروح بر جای گذاشت<ref>قبادی، محمد (1388). پاسیاد پسر خاک، زندگی و زمانه حجت‌الاسلام سید علی‌اکبر ابوترابی. تهران: سوره مهر</ref> .		وجود زندانیانی که به حفظ و تعمیق باورهای سایر هم‌بندانشان کمک می‌كنند، باعث برجا ماندن هویت مقاومت در برابر «عامل خارجی خواستار تغییر» می‌گردند و این چیزی نیست که مطابق با میل و هدف نیروهای غالب و صاحب قدرت باشد. این دسته از زندانیان معمولاً با فشار و محدودیت‌های بیشتری مواجه می‌شوند. سید علی‌اکبر ابوترابی‌فرد از اسیرانی بود که برای سایرین چنین ویژگی‌ای داشت و حساسیت نیروهای عراقی را به خود جلب می‌كرد. اگرچه ابوترابی‌فرد در طول دوران اسارت خود، زندان انفرادی کمتری را نسبت به سایرین تحمل كرد، اما ازآنجاكه این محدودیت و مجازات علی‌رغم همکاری وی با مسئولان اردوگاه‌ها و صرفاً به‌علت تأثیر فوق‌العاده وی بر سایر اسیران اعمال می‌شد، قابل ملاحظه است؛ برای نمونه زمانی‌که وی به اعتصاب اسیران اردوگاه موصل 1 پایان داد و تنش‌های بین ایشان را از میان برد، با سعایت یکی از افسران بعثی از آنجا اخراج شد و به مدت دو ماه، در وزارت دفاع عراق، مجازات زندان انفرادی را تحمل كرد؛ رویدادی که باعث اعتصاب مجدد اسیران ایرانی موصل 1 شد و تعدادی کشته و مجروح بر جای گذاشت<ref>قبادی، محمد (1388). پاسیاد پسر خاک، زندگی و زمانه حجت‌الاسلام سید علی‌اکبر ابوترابی. تهران: سوره مهر</ref> .

	=== '''کتاب‌شناسی''' ===		=== '''کتاب‌شناسی''' ===
	<references />'''نویسنده مقاله :~~وحيد اميرخاني~~'''		<references />'''نویسنده مقاله :وحید امیرخانی'''

M-jafari در ‏۲۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۵:۵۲

2022-07-28T15:52:22Z

M-jafari در ‏۲۲ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۲۶

2022-07-22T19:26:42Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۲۲:۵۶
خط ۲۶:		خط ۲۶:

	=== '''کتاب‌شناسی''' ===		=== '''کتاب‌شناسی''' ===
			<references />'''نویسنده مقاله :وحيد اميرخاني'''
	'''وحيد اميرخاني'''