زیارت کربلا - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Marjan-khanlari: /* كتاب‌شناسی */

2025-02-27T17:17:06Z

كتاب‌شناسی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ فوریهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۴۷
خط ۴۰:		خط ۴۰:
	* [[اسرا]]		* [[اسرا]]

	== ~~'''كتاب‌شناسی'''~~ ==		== كتابشناسی ==
	<references />		<references />

M-samiei در ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۱۲

2024-01-24T10:12:11Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۴۲
خط ۱۱:		خط ۱۱:

	== زیارت کربلا بعد از قبول قطعنامه ==		== زیارت کربلا بعد از قبول قطعنامه ==
	ایام پذیرش قطعنامه 598 با ماه محرم مصادف شده بود. در روزهای اول قبول آتش‌بس، سربازان عراقی خیلی خوش‌بین بودند و می‌گفتند ده یا بیست روز دیگر آزاد می‌شوید. در بعضی از اردوگاه‌های [[صلیب سرخ]] دیده ازجمله اردوگاه موصل(← [[اردوگاه]] )، یك ماه اول پس از قبول قطعنامه ازنظر ~~غذا،~~ [[پوشاک]] و مسائل دیگر، به اسرا رسیدند و تا حدودی آنها را به حال خود گذاشتند، اما وقتی دیدند خبری از آزادی اسیران نیست، دوباره به شیوه‌های غیرانسانی رفتار کردند و حتی شدیدتر از دوران جنگ، لباس، پوشاک و وسایل نظافت به حداقل رسید؛ جیره غذایی نصف شد، اما پخش فیلم‌های مبتذل و برنامه‌های تئاتر ضداخلاقی با [[مقاومت]] اسیران بعد از مدتی خودبه‌خود لغو شد<ref name=":0">رباط جزی، علی‌اصغر (1376). اردوگاه پاسداران. تهران: سروش.</ref> . چند ماه بعد از قبول آتش‌بس تصمیم گرفتند اسیران ایرانی را به زیارت کربلا ببرند.		ایام پذیرش قطعنامه 598 با ماه محرم مصادف شده بود. در روزهای اول قبول آتش‌بس، سربازان عراقی خیلی خوش‌بین بودند و می‌گفتند ده یا بیست روز دیگر آزاد می‌شوید. در بعضی از اردوگاه‌های [[صلیب سرخ]] دیده ازجمله اردوگاه موصل(← [[اردوگاه]] )، یك ماه اول پس از قبول قطعنامه ازنظر [[غذای اسارت\|غذا]]، [[پوشاک]] و مسائل دیگر، به اسرا رسیدند و تا حدودی آنها را به حال خود گذاشتند، اما وقتی دیدند خبری از آزادی اسیران نیست، دوباره به شیوه‌های غیرانسانی رفتار کردند و حتی شدیدتر از دوران جنگ، لباس، پوشاک و وسایل نظافت به حداقل رسید؛ [[جیره غذایی اسرا\|جیره غذایی]] نصف شد، اما پخش فیلم‌های مبتذل و برنامه‌های تئاتر ضداخلاقی با [[مقاومت]] اسیران بعد از مدتی خودبه‌خود لغو شد<ref name=":0">رباط جزی، علی‌اصغر (1376). اردوگاه پاسداران. تهران: سروش.</ref> . چند ماه بعد از قبول آتش‌بس تصمیم گرفتند اسیران ایرانی را به زیارت کربلا ببرند.

	اهداف عراقی‌ها: در این كار باز هم بهره‌برداری تبلیغاتی، و البته دلجویی و جلب رضایت اسیران، بسته شدن پرونده‌های [[شکنجه]] و بدرفتاری، و فراموش‌شدن سختی‌های اسارت مدنظر بود. اسیران ایرانی كه می‌دانستند هدف عراقی‌ها از انجام این كارها بیشتر بهره‌برداری تبلیغاتی است، حاضر نشدند به زیارت بروند، اما وقتی عراقی‌ها تأكید کردند که باید همه به زیارت بروند، اسرا شروطی را مطرح کردند كه مورد پذیرش عراقی‌ها واقع شد ازجمله اینكه:		== اهداف عراقی‌ها ==
			در این كار باز هم بهره‌برداری تبلیغاتی، و البته دلجویی و جلب رضایت اسیران، بسته شدن پرونده‌های [[شکنجه]] و بدرفتاری، و فراموش‌شدن سختی‌های اسارت مدنظر بود. اسیران ایرانی كه می‌دانستند هدف عراقی‌ها از انجام این كارها بیشتر بهره‌برداری تبلیغاتی است، حاضر نشدند به زیارت بروند، اما وقتی عراقی‌ها تأكید کردند که باید همه به زیارت بروند، اسرا شروطی را مطرح کردند كه مورد پذیرش عراقی‌ها واقع شد ازجمله اینكه:

	- به مقامات جمهوری اسلامی توهین نشود.		- به مقامات جمهوری اسلامی توهین نشود.
خط ۲۳:		خط ۲۴:
	- در صورت استفاده تبلیغاتی از این سفر، اسیران ایرانی مقاومت خواهند کرد، حتی اگر به قیمت جان آنها تمام شود.		- در صورت استفاده تبلیغاتی از این سفر، اسیران ایرانی مقاومت خواهند کرد، حتی اگر به قیمت جان آنها تمام شود.

	باوجوداین، تعداد اندكی از اسرا مقاومت كردند و علی‌رغم تهدید و برخورد شدید عراقی‌ها به زیارت كربلا نرفتند. بیشتر این اسرا از یكی از قاطع‌های [[اردوگاه رمادی 2]] و اسرای عملیات‌های خیبر و بدر بودند. استدلال آنها این بود كه وقتی با عزاداری در ماه محرم در [[اردوگاه]] به شدیدترین وجه ممكن برخورد می‌شد، چطور می‌توان به حُسن نیّت بعثی‌ها شك نكرد.		باوجوداین، تعداد اندكی از [[اسرا]] [[مقاومت]] كردند و علی‌رغم تهدید و برخورد شدید عراقی‌ها به زیارت كربلا نرفتند. بیشتر این [[اسرا]] از یكی از قاطع‌های [[اردوگاه رمادی 2]] و اسرای [https://defamoghaddas.ir/news/1981/%D8%B9%D9%85%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%DB%8C%D8%A8%D8%B1 عملیات‌های خیبر] و [https://wikidefa.ir/?id=42ufdcat بدر] بودند. استدلال آنها این بود كه وقتی با عزاداری در ماه محرم در [[اردوگاه]] به شدیدترین وجه ممكن برخورد می‌شد، چطور می‌توان به حُسن نیّت بعثی‌ها شك نكرد.

	== نقض پیمان عراقی‌ها ==		== نقض پیمان عراقی‌ها ==
	عراقی‌ها بعد از مرحله آخر زیارت، عکس صدام را جلوی اتوبوس‌ها نصب می‌كنند که با [[اعتراض]] اسرا جمع می‌شود. ضمن آنكه اسرا یکی از عکس‌ها را پاره می‌كنند که محاکمه و به [[زندان انفرادی]] طولانی‌مدت در اردوگاه رمادی(← [[اردوگاه]] ) محکوم می‌شوند و حتی چهار ماه بعد از آزادی دیگر اسیران آزاد شدند<ref name=":0" />.		عراقی‌ها بعد از مرحله آخر زیارت، [[عکس]] صدام را جلوی اتوبوس‌ها نصب می‌كنند که با [[اعتراض]] [[اسرا]] جمع می‌شود. ضمن آنكه [[اسرا]] یکی از عکس‌ها را پاره می‌كنند که محاکمه و به [[زندان انفرادی]] طولانی‌مدت در اردوگاه رمادی(← [[اردوگاه]] ) محکوم می‌شوند و حتی چهار ماه بعد از آزادی دیگر [[اسیران جنگ\|اسیران]] آزاد شدند<ref name=":0" />.

	== اشیای متبرک ==		== اشیای متبرک ==
	اسیران ایرانی از این فرصت استفاده كردند و چیزهایی را با خود به زیارت بردند و پس از تبرک بازگرداندند: مقداری پارچه که از حاشیه پتوها بریده بودند؛ تعدادی وسایل ریز ازجمله پارچه گلدوزی‌شده؛ تعدادی از قفل‌ها و پارچه‌ها که به ضریح بسته شده بود؛ تسبیحی که یکی از مردم عراق به طرف آنها پرت کرده بودند ازجمله این اشیاء بود.		[[اسیران جنگ\|اسیران ایرانی]] از این فرصت استفاده كردند و چیزهایی را با خود به زیارت بردند و پس از تبرک بازگرداندند: مقداری پارچه که از حاشیه پتوها بریده بودند؛ تعدادی وسایل ریز ازجمله پارچه گلدوزی‌شده؛ تعدادی از قفل‌ها و پارچه‌ها که به ضریح بسته شده بود؛ تسبیحی که یکی از مردم عراق به طرف آنها پرت کرده بودند ازجمله این اشیاء بود.

	== حوادث ==		== حوادث ==
	در مسیر زیارت و در دو شهر كربلا و نجف اتفاقاتی رخ داد كه برخی از آنها را از خاطرات آزادگان نقل می‌كنیم: «در اتوبوس، یکی از بچه‌ها زیارت عاشورا خواند. نگهبان برای اینکه صدای او را خاموش کند، نوار ترانه روشن کرد و فقط اجازه دادند که در ماشین صلوات فرستاده شود. نزدیک حرم که رسیدیم، از ماشین‌ها پیاده شدیم، از پیاده‌شدن تا نظام گرفتن، چند نفر که ازنظر عراقی‌ها نظم را رعایت نکرده بودند،جلوی چشم مردم کتک خوردند و افسر اطلاعاتی خط و نشان کشید که اینجا صلوات بی‌صلوات.» <ref name=":1">احمدی، عمران (1374). اردوگاه آیینه‌ها، خاطرات روحانیون آزاده. تهران: ~~حوزة~~ هنری.</ref>.		در مسیر زیارت و در دو شهر كربلا و نجف اتفاقاتی رخ داد كه برخی از آنها را از خاطرات آزادگان نقل می‌كنیم: <blockquote>«در اتوبوس، یکی از بچه‌ها زیارت عاشورا خواند. نگهبان برای اینکه صدای او را خاموش کند، نوار ترانه روشن کرد و فقط اجازه دادند که در ماشین صلوات فرستاده شود. نزدیک حرم که رسیدیم، از ماشین‌ها پیاده شدیم، از پیاده‌شدن تا نظام گرفتن، چند نفر که ازنظر عراقی‌ها نظم را رعایت نکرده بودند،جلوی چشم مردم کتک خوردند و افسر اطلاعاتی خط و نشان کشید که اینجا صلوات بی‌صلوات.» <ref name=":1">احمدی، عمران (1374). اردوگاه آیینه‌ها، خاطرات روحانیون آزاده. تهران: [https://hozehonari.ir/ حوزه هنری.]</ref>. </blockquote><blockquote> «در صحن و سرای حضرت اباعبدالله (ع) هرکس صلوات می‌فرستاد و بلند [[دعا و توسل\|دعا]] می‌خواند یا کاری می‌کرد که نظم را به هم می‌زد، پشتش یک ضربدر می‌خورد. حسین کرمانی چند صلوات فرستاد و با نهایت زیرکی، خودش را از چشم نگهبانان پنهان کرد. مرا به جای او گرفتند. یک سیلی به گوشم زدند و پشتم را نیز با علامت ضربدر مشخص کردند.» <ref name=":1" /></blockquote><blockquote> «در طول مسیر، مخصوصاً در کربلا، ملت عراق دور [[اسیران جنگ\|اسیران]] را احاطه کرده بودند؛ افرادی که بعثی بودند، فحش و ناسزا می‌دادند و [[آب]] دهان به‌طرف ما پرتاب می‌کردند، البته دیگر حرکات ناشایست آنها، کوچک‌ترین تأثیری به حال [[اسیران جنگ\|اسیران]] نداشت؛ چون که همه عاشق زیارت بودند و به زیارت می‌اندیشیدند.» <ref>فتاحی تختگاهی، حیدر (1386). آیینه اسارت. تهران: شاهد.</ref>.</blockquote> [[اسرا]] در مسیر زیارت شعارها و دعاهایی قرائت می‌كردند كه مهم‌ترین‌شان زیارت عاشورا، زیارت وارث، زیارت حرم امام حسین و حرم حضرت ابوالفضل، «ابوالفضل علمدار، خمینی را نگه دار»، «اللهم العن قتله الحسین، یا لیتنی کنت معکم و فأفوز معکم»، «صلوات به روح شهدا»، «بر مشامم می‌رسد هر لحظه بوی کربلا» بود.

	«در صحن و سرای حضرت اباعبدالله (ع) هرکس صلوات می‌فرستاد و بلند دعا می‌خواند یا کاری می‌کرد که نظم را به هم می‌زد، پشتش یک ضربدر می‌خورد. حسین کرمانی چند صلوات فرستاد و با نهایت زیرکی، خودش را از چشم نگهبانان پنهان کرد. مرا به جای او گرفتند. یک سیلی به گوشم زدند و پشتم را نیز با علامت ضربدر مشخص کردند.» <ref name=":1" />

	«در طول مسیر، مخصوصاً در کربلا، ملت عراق دور اسیران را احاطه کرده بودند؛ افرادی که بعثی بودند، فحش و ناسزا می‌دادند و [[آب]] دهان به‌طرف ما پرتاب می‌کردند، البته دیگر حرکات ناشایست آنها، کوچک‌ترین تأثیری به حال اسیران نداشت؛ چون که همه عاشق زیارت بودند و به زیارت می‌اندیشیدند.» <ref>فتاحی تختگاهی، حیدر (1386). آیینه اسارت. تهران: شاهد..</ref>. ~~اسرا~~ در مسیر زیارت شعارها و دعاهایی قرائت می‌كردند كه مهم‌ترین‌شان زیارت عاشورا، زیارت وارث، زیارت حرم امام حسین و حرم حضرت ابوالفضل، «ابوالفضل علمدار، خمینی را نگه دار»، «اللهم العن قتله الحسین، یا لیتنی کنت معکم و فأفوز معکم»، «صلوات به روح شهدا»، «بر مشامم می‌رسد هر لحظه بوی کربلا» بود.

	== نیز نگاه کنید به ==		== نیز نگاه کنید به ==
خط ۴۷:		خط ۴۴:

	== برای مطالعه بیشتر ==		== برای مطالعه بیشتر ==
	امیرسرداری، رضا (1375). شلمچه تا تکریت. تهران: حوزه هنری.		امیرسرداری، رضا (1375). شلمچه تا تکریت. تهران: [https://hozehonari.ir/ حوزه هنری].

	بنده‌خدا، رضا (1378). گداخته، خاطرات علی زردبانی. تهران: سوره مهر.		بنده‌خدا، رضا (1378). گداخته، خاطرات علی زردبانی. تهران: سوره مهر.
خط ۶۰:		خط ۵۷:

	'''زهرا یزدی‌نژاد'''		'''زهرا یزدی‌نژاد'''
			[[رده:زیارت کربلا]]
			[[رده:دعا و توسل]]
			[[رده:اسرا]]

M-samiei در ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۰۵

2024-01-24T10:05:09Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۳۵
خط ۲:		خط ۲:
	'''اعزام اسیران ایرانی به كربلا برای زیارت حرم امام حسین (ع).'''		'''اعزام اسیران ایرانی به كربلا برای زیارت حرم امام حسین (ع).'''

	~~=== مقدمه ===~~		اسیران ایرانی به یاد روزهای دردناک و غمباری که بر کاروان اسیران کوفه و شام گذشت، سختی‌ها و [[شکنجه در اسارت\|شکنجه‌]]<nowiki/>های [[اسارت و اسیران\|اسارت]] را با پیشه کردن صبر زینبی و پیروی از سرور آزادگان امام حسین (ع) تحمل کردند؛ چنان‌که زیباترین و به‌یادماندنی‌ترین خاطراتشان از دوران [[اسارت و اسیران\|اسارت]]، زیارت کربلاست که گواه اتصال روح و قلب رزمندگان به کربلا و عشق به اباعبدالله و فرهنگ عاشورا است.
	اسیران ایرانی به یاد روزهای دردناک و غمباری که بر کاروان اسیران کوفه و شام گذشت، سختی‌ها و ~~شکنجه‌های~~ اسارت را با پیشه کردن صبر زینبی و پیروی از سرور آزادگان امام حسین (ع) تحمل کردند؛ چنان‌که زیباترین و به‌یادماندنی‌ترین خاطراتشان از دوران ~~اسارت،~~ زیارت کربلاست که گواه اتصال روح و قلب رزمندگان به کربلا و عشق به اباعبدالله و فرهنگ عاشورا است.

	=== مراحل زیارت کربلا ===		== مراحل زیارت کربلا ==
	عراقی‌ها [[اسرا]] را در دو مرحله زمانی به زیارت کربلا بردند که در هریک اهداف خاصی را دنبال می‌کردند: قبل از قبول قطعنامه و بعد از قبول قطعنامه.		عراقی‌ها [[اسرا]] را در دو مرحله زمانی به زیارت کربلا بردند که در هریک اهداف خاصی را دنبال می‌کردند: قبل از قبول قطعنامه و بعد از قبول قطعنامه.

	=== زیارت کربلا، قبل از قبول قطعنامه ===		== زیارت کربلا، قبل از قبول قطعنامه ==
	عراقی‌ها به تقلید از ایران، که اسیران عراقی را به زیارت شهرهای مذهبی مانند مشهد و قم، و [[نماز]] جمعه می‌بردند، برای تبلیغات بیشتر، رهبران مذهبی اردوگاه‌ها و افراد شاخص مانند حاج‌آقا ابوترابی‌فرد، حاج‌آقا جمشیدی، حاج‌آقا احدی و... را انتخاب می‌کردند و در گروه‌های سه یا چهارنفره و در بعضی اردوگاه‌ها دو یا سه سری گروه ده‌نفره را به زیارت کربلا بردند. زیارت کربلا در این مرحله شامل حال تعداد معدودی از اسیران [[صلیب سرخ]] دیده و قدیمی‌ها شد. زمان زیارت دو سال قبل از پذیرش قطعنامه در نیمه شعبان 1365 بود. علاوه‌بر تبلیغات، جذب اسیران ناراضی، تضعیف روحیه اسیران، سرکوبی روحیه جهادی و مذهبی اسیران از اهداف این اقدام عراقی‌ها بود.		عراقی‌ها به تقلید از ایران، که اسیران عراقی را به زیارت شهرهای مذهبی مانند مشهد و قم، و [[نماز]] جمعه می‌بردند، برای تبلیغات بیشتر، رهبران مذهبی اردوگاه‌ها و افراد شاخص مانند حاج‌آقا ابوترابی‌فرد، حاج‌آقا جمشیدی، حاج‌آقا احدی و... را انتخاب می‌کردند و در گروه‌های سه یا چهارنفره و در بعضی اردوگاه‌ها دو یا سه سری گروه ده‌نفره را به زیارت کربلا بردند. زیارت کربلا در این مرحله شامل حال تعداد معدودی از اسیران [[صلیب سرخ]] دیده و قدیمی‌ها شد. زمان زیارت دو سال قبل از پذیرش قطعنامه در نیمه شعبان 1365 بود. علاوه‌بر تبلیغات، جذب اسیران ناراضی، تضعیف روحیه اسیران، سرکوبی روحیه جهادی و مذهبی اسیران از اهداف این اقدام عراقی‌ها بود.

	=== زیارت کربلا بعد از قبول قطعنامه ===		== زیارت کربلا بعد از قبول قطعنامه ==
	ایام پذیرش قطعنامه 598 با ماه محرم مصادف شده بود. در روزهای اول قبول آتش‌بس، سربازان عراقی خیلی خوش‌بین بودند و می‌گفتند ده یا بیست روز دیگر آزاد می‌شوید. در بعضی از اردوگاه‌های [[صلیب سرخ]] دیده ازجمله اردوگاه موصل(← [[اردوگاه]] )، یك ماه اول پس از قبول قطعنامه ازنظر غذا، [[پوشاک]] و مسائل دیگر، به اسرا رسیدند و تا حدودی آنها را به حال خود گذاشتند، اما وقتی دیدند خبری از آزادی اسیران نیست، دوباره به شیوه‌های غیرانسانی رفتار کردند و حتی شدیدتر از دوران جنگ، لباس، پوشاک و وسایل نظافت به حداقل رسید؛ جیره غذایی نصف شد، اما پخش فیلم‌های مبتذل و برنامه‌های تئاتر ضداخلاقی با [[مقاومت]] اسیران بعد از مدتی خودبه‌خود لغو شد<ref name=":0">رباط جزی، علی‌اصغر (1376). اردوگاه پاسداران. تهران: سروش.</ref> . چند ماه بعد از قبول آتش‌بس تصمیم گرفتند اسیران ایرانی را به زیارت کربلا ببرند.		ایام پذیرش قطعنامه 598 با ماه محرم مصادف شده بود. در روزهای اول قبول آتش‌بس، سربازان عراقی خیلی خوش‌بین بودند و می‌گفتند ده یا بیست روز دیگر آزاد می‌شوید. در بعضی از اردوگاه‌های [[صلیب سرخ]] دیده ازجمله اردوگاه موصل(← [[اردوگاه]] )، یك ماه اول پس از قبول قطعنامه ازنظر غذا، [[پوشاک]] و مسائل دیگر، به اسرا رسیدند و تا حدودی آنها را به حال خود گذاشتند، اما وقتی دیدند خبری از آزادی اسیران نیست، دوباره به شیوه‌های غیرانسانی رفتار کردند و حتی شدیدتر از دوران جنگ، لباس، پوشاک و وسایل نظافت به حداقل رسید؛ جیره غذایی نصف شد، اما پخش فیلم‌های مبتذل و برنامه‌های تئاتر ضداخلاقی با [[مقاومت]] اسیران بعد از مدتی خودبه‌خود لغو شد<ref name=":0">رباط جزی، علی‌اصغر (1376). اردوگاه پاسداران. تهران: سروش.</ref> . چند ماه بعد از قبول آتش‌بس تصمیم گرفتند اسیران ایرانی را به زیارت کربلا ببرند.

	اهداف عراقی‌ها: در این كار باز هم بهره‌برداری تبلیغاتی، و البته دلجویی و جلب رضایت اسیران، بسته شدن پرونده‌های شکنجه و بدرفتاری، و فراموش‌شدن سختی‌های اسارت مدنظر بود. اسیران ایرانی كه می‌دانستند هدف عراقی‌ها از انجام این كارها بیشتر بهره‌برداری تبلیغاتی است، حاضر نشدند به زیارت بروند، اما وقتی عراقی‌ها تأكید کردند که باید همه به زیارت بروند، اسرا شروطی را مطرح کردند كه مورد پذیرش عراقی‌ها واقع شد ازجمله اینكه:		اهداف عراقی‌ها: در این كار باز هم بهره‌برداری تبلیغاتی، و البته دلجویی و جلب رضایت اسیران، بسته شدن پرونده‌های [[شکنجه]] و بدرفتاری، و فراموش‌شدن سختی‌های اسارت مدنظر بود. اسیران ایرانی كه می‌دانستند هدف عراقی‌ها از انجام این كارها بیشتر بهره‌برداری تبلیغاتی است، حاضر نشدند به زیارت بروند، اما وقتی عراقی‌ها تأكید کردند که باید همه به زیارت بروند، اسرا شروطی را مطرح کردند كه مورد پذیرش عراقی‌ها واقع شد ازجمله اینكه:

	- به مقامات جمهوری اسلامی توهین نشود.		- به مقامات جمهوری اسلامی توهین نشود.
خط ۲۶:		خط ۲۵:
	باوجوداین، تعداد اندكی از اسرا مقاومت كردند و علی‌رغم تهدید و برخورد شدید عراقی‌ها به زیارت كربلا نرفتند. بیشتر این اسرا از یكی از قاطع‌های [[اردوگاه رمادی 2]] و اسرای عملیات‌های خیبر و بدر بودند. استدلال آنها این بود كه وقتی با عزاداری در ماه محرم در [[اردوگاه]] به شدیدترین وجه ممكن برخورد می‌شد، چطور می‌توان به حُسن نیّت بعثی‌ها شك نكرد.		باوجوداین، تعداد اندكی از اسرا مقاومت كردند و علی‌رغم تهدید و برخورد شدید عراقی‌ها به زیارت كربلا نرفتند. بیشتر این اسرا از یكی از قاطع‌های [[اردوگاه رمادی 2]] و اسرای عملیات‌های خیبر و بدر بودند. استدلال آنها این بود كه وقتی با عزاداری در ماه محرم در [[اردوگاه]] به شدیدترین وجه ممكن برخورد می‌شد، چطور می‌توان به حُسن نیّت بعثی‌ها شك نكرد.

	=== نقض پیمان عراقی‌ها ===		== نقض پیمان عراقی‌ها ==
	عراقی‌ها بعد از مرحله آخر زیارت، عکس صدام را جلوی اتوبوس‌ها نصب می‌كنند که با [[اعتراض]] اسرا جمع می‌شود. ضمن آنكه اسرا یکی از عکس‌ها را پاره می‌كنند که محاکمه و به [[زندان انفرادی]] طولانی‌مدت در اردوگاه رمادی(← [[اردوگاه]] ) محکوم می‌شوند و حتی چهار ماه بعد از آزادی دیگر اسیران آزاد شدند<ref name=":0" />.		عراقی‌ها بعد از مرحله آخر زیارت، عکس صدام را جلوی اتوبوس‌ها نصب می‌كنند که با [[اعتراض]] اسرا جمع می‌شود. ضمن آنكه اسرا یکی از عکس‌ها را پاره می‌كنند که محاکمه و به [[زندان انفرادی]] طولانی‌مدت در اردوگاه رمادی(← [[اردوگاه]] ) محکوم می‌شوند و حتی چهار ماه بعد از آزادی دیگر اسیران آزاد شدند<ref name=":0" />.

	=== اشیای متبرک ===		== اشیای متبرک ==
	اسیران ایرانی از این فرصت استفاده كردند و چیزهایی را با خود به زیارت بردند و پس از تبرک بازگرداندند: مقداری پارچه که از حاشیه پتوها بریده بودند؛ تعدادی وسایل ریز ازجمله پارچه گلدوزی‌شده؛ تعدادی از قفل‌ها و پارچه‌ها که به ضریح بسته شده بود؛ تسبیحی که یکی از مردم عراق به طرف آنها پرت کرده بودند ازجمله این اشیاء بود.		اسیران ایرانی از این فرصت استفاده كردند و چیزهایی را با خود به زیارت بردند و پس از تبرک بازگرداندند: مقداری پارچه که از حاشیه پتوها بریده بودند؛ تعدادی وسایل ریز ازجمله پارچه گلدوزی‌شده؛ تعدادی از قفل‌ها و پارچه‌ها که به ضریح بسته شده بود؛ تسبیحی که یکی از مردم عراق به طرف آنها پرت کرده بودند ازجمله این اشیاء بود.

	=== حوادث ===		== حوادث ==
	در مسیر زیارت و در دو شهر كربلا و نجف اتفاقاتی رخ داد كه برخی از آنها را از خاطرات آزادگان نقل می‌كنیم: «در اتوبوس، یکی از بچه‌ها زیارت عاشورا خواند. نگهبان برای اینکه صدای او را خاموش کند، نوار ترانه روشن کرد و فقط اجازه دادند که در ماشین صلوات فرستاده شود. نزدیک حرم که رسیدیم، از ماشین‌ها پیاده شدیم، از پیاده‌شدن تا نظام گرفتن، چند نفر که ازنظر عراقی‌ها نظم را رعایت نکرده بودند،جلوی چشم مردم کتک خوردند و افسر اطلاعاتی خط و نشان کشید که اینجا صلوات بی‌صلوات.» <ref name=":1">احمدی، عمران (1374). اردوگاه آیینه‌ها، خاطرات روحانیون آزاده. تهران: حوزة هنری.</ref>.		در مسیر زیارت و در دو شهر كربلا و نجف اتفاقاتی رخ داد كه برخی از آنها را از خاطرات آزادگان نقل می‌كنیم: «در اتوبوس، یکی از بچه‌ها زیارت عاشورا خواند. نگهبان برای اینکه صدای او را خاموش کند، نوار ترانه روشن کرد و فقط اجازه دادند که در ماشین صلوات فرستاده شود. نزدیک حرم که رسیدیم، از ماشین‌ها پیاده شدیم، از پیاده‌شدن تا نظام گرفتن، چند نفر که ازنظر عراقی‌ها نظم را رعایت نکرده بودند،جلوی چشم مردم کتک خوردند و افسر اطلاعاتی خط و نشان کشید که اینجا صلوات بی‌صلوات.» <ref name=":1">احمدی، عمران (1374). اردوگاه آیینه‌ها، خاطرات روحانیون آزاده. تهران: حوزة هنری.</ref>.

خط ۳۹:		خط ۳۸:
	«در طول مسیر، مخصوصاً در کربلا، ملت عراق دور اسیران را احاطه کرده بودند؛ افرادی که بعثی بودند، فحش و ناسزا می‌دادند و [[آب]] دهان به‌طرف ما پرتاب می‌کردند، البته دیگر حرکات ناشایست آنها، کوچک‌ترین تأثیری به حال اسیران نداشت؛ چون که همه عاشق زیارت بودند و به زیارت می‌اندیشیدند.» <ref>فتاحی تختگاهی، حیدر (1386). آیینه اسارت. تهران: شاهد..</ref>. اسرا در مسیر زیارت شعارها و دعاهایی قرائت می‌كردند كه مهم‌ترین‌شان زیارت عاشورا، زیارت وارث، زیارت حرم امام حسین و حرم حضرت ابوالفضل، «ابوالفضل علمدار، خمینی را نگه دار»، «اللهم العن قتله الحسین، یا لیتنی کنت معکم و فأفوز معکم»، «صلوات به روح شهدا»، «بر مشامم می‌رسد هر لحظه بوی کربلا» بود.		«در طول مسیر، مخصوصاً در کربلا، ملت عراق دور اسیران را احاطه کرده بودند؛ افرادی که بعثی بودند، فحش و ناسزا می‌دادند و [[آب]] دهان به‌طرف ما پرتاب می‌کردند، البته دیگر حرکات ناشایست آنها، کوچک‌ترین تأثیری به حال اسیران نداشت؛ چون که همه عاشق زیارت بودند و به زیارت می‌اندیشیدند.» <ref>فتاحی تختگاهی، حیدر (1386). آیینه اسارت. تهران: شاهد..</ref>. اسرا در مسیر زیارت شعارها و دعاهایی قرائت می‌كردند كه مهم‌ترین‌شان زیارت عاشورا، زیارت وارث، زیارت حرم امام حسین و حرم حضرت ابوالفضل، «ابوالفضل علمدار، خمینی را نگه دار»، «اللهم العن قتله الحسین، یا لیتنی کنت معکم و فأفوز معکم»، «صلوات به روح شهدا»، «بر مشامم می‌رسد هر لحظه بوی کربلا» بود.

	نیز نگاه کنید به ~~[[مراحل زیارت کربلای اسرا]]~~		== نیز نگاه کنید به ==

	=== '''كتاب‌شناسی''' ===		* [[مراحل زیارت کربلای اسرا]]
			* [[اسرا]]

			== '''كتاب‌شناسی''' ==
	<references />		<references />

	=== برای مطالعه بیشتر ===		== برای مطالعه بیشتر ==
	امیرسرداری، رضا (1375). شلمچه تا تکریت. تهران: حوزه هنری.		امیرسرداری، رضا (1375). شلمچه تا تکریت. تهران: حوزه هنری.

M-jafari در ‏۱۶ سپتامبر ۲۰۲۳، ساعت ۲۱:۵۱

2023-09-16T21:51:23Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ سپتامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۱:۲۱
خط ۶:		خط ۶:

	=== مراحل زیارت کربلا ===		=== مراحل زیارت کربلا ===
	عراقی‌ها اسرا را در دو مرحله زمانی به زیارت کربلا بردند که در هریک اهداف خاصی را دنبال می‌کردند: قبل از قبول قطعنامه و بعد از قبول قطعنامه.		عراقی‌ها [[اسرا]] را در دو مرحله زمانی به زیارت کربلا بردند که در هریک اهداف خاصی را دنبال می‌کردند: قبل از قبول قطعنامه و بعد از قبول قطعنامه.

	=== زیارت کربلا، قبل از قبول قطعنامه ===		=== زیارت کربلا، قبل از قبول قطعنامه ===
	عراقی‌ها به تقلید از ایران، که اسیران عراقی را به زیارت شهرهای مذهبی مانند مشهد و قم، و نماز جمعه می‌بردند، برای تبلیغات بیشتر، رهبران مذهبی اردوگاه‌ها و افراد شاخص مانند حاج‌آقا ابوترابی‌فرد، حاج‌آقا جمشیدی، حاج‌آقا احدی و... را انتخاب می‌کردند و در گروه‌های سه یا چهارنفره و در بعضی اردوگاه‌ها دو یا سه سری گروه ده‌نفره را به زیارت کربلا بردند. زیارت کربلا در این مرحله شامل حال تعداد معدودی از اسیران [[صلیب سرخ]] دیده و قدیمی‌ها شد. زمان زیارت دو سال قبل از پذیرش قطعنامه در نیمه شعبان 1365 بود. علاوه‌بر تبلیغات، جذب اسیران ناراضی، تضعیف روحیه اسیران، سرکوبی روحیه جهادی و مذهبی اسیران از اهداف این اقدام عراقی‌ها بود.		عراقی‌ها به تقلید از ایران، که اسیران عراقی را به زیارت شهرهای مذهبی مانند مشهد و قم، و [[نماز]] جمعه می‌بردند، برای تبلیغات بیشتر، رهبران مذهبی اردوگاه‌ها و افراد شاخص مانند حاج‌آقا ابوترابی‌فرد، حاج‌آقا جمشیدی، حاج‌آقا احدی و... را انتخاب می‌کردند و در گروه‌های سه یا چهارنفره و در بعضی اردوگاه‌ها دو یا سه سری گروه ده‌نفره را به زیارت کربلا بردند. زیارت کربلا در این مرحله شامل حال تعداد معدودی از اسیران [[صلیب سرخ]] دیده و قدیمی‌ها شد. زمان زیارت دو سال قبل از پذیرش قطعنامه در نیمه شعبان 1365 بود. علاوه‌بر تبلیغات، جذب اسیران ناراضی، تضعیف روحیه اسیران، سرکوبی روحیه جهادی و مذهبی اسیران از اهداف این اقدام عراقی‌ها بود.

	=== زیارت کربلا بعد از قبول قطعنامه ===		=== زیارت کربلا بعد از قبول قطعنامه ===
	ایام پذیرش قطعنامه 598 با ماه محرم مصادف شده بود. در روزهای اول قبول آتش‌بس، سربازان عراقی خیلی خوش‌بین بودند و می‌گفتند ده یا بیست روز دیگر آزاد می‌شوید. در بعضی از اردوگاه‌های [[صلیب سرخ]] دیده ازجمله اردوگاه موصل(← [[اردوگاه]] )، یك ماه اول پس از قبول قطعنامه ازنظر غذا، پوشاک و مسائل دیگر، به اسرا رسیدند و تا حدودی آنها را به حال خود گذاشتند، اما وقتی دیدند خبری از آزادی اسیران نیست، دوباره به شیوه‌های غیرانسانی رفتار کردند و حتی شدیدتر از دوران جنگ، لباس، پوشاک و وسایل نظافت به حداقل رسید؛ جیره غذایی نصف شد، اما پخش فیلم‌های مبتذل و برنامه‌های تئاتر ضداخلاقی با مقاومت اسیران بعد از مدتی خودبه‌خود لغو شد<ref name=":0">رباط جزی، علی‌اصغر (1376). اردوگاه پاسداران. تهران: سروش.</ref> . چند ماه بعد از قبول آتش‌بس تصمیم گرفتند اسیران ایرانی را به زیارت کربلا ببرند.		ایام پذیرش قطعنامه 598 با ماه محرم مصادف شده بود. در روزهای اول قبول آتش‌بس، سربازان عراقی خیلی خوش‌بین بودند و می‌گفتند ده یا بیست روز دیگر آزاد می‌شوید. در بعضی از اردوگاه‌های [[صلیب سرخ]] دیده ازجمله اردوگاه موصل(← [[اردوگاه]] )، یك ماه اول پس از قبول قطعنامه ازنظر غذا، [[پوشاک]] و مسائل دیگر، به اسرا رسیدند و تا حدودی آنها را به حال خود گذاشتند، اما وقتی دیدند خبری از آزادی اسیران نیست، دوباره به شیوه‌های غیرانسانی رفتار کردند و حتی شدیدتر از دوران جنگ، لباس، پوشاک و وسایل نظافت به حداقل رسید؛ جیره غذایی نصف شد، اما پخش فیلم‌های مبتذل و برنامه‌های تئاتر ضداخلاقی با [[مقاومت]] اسیران بعد از مدتی خودبه‌خود لغو شد<ref name=":0">رباط جزی، علی‌اصغر (1376). اردوگاه پاسداران. تهران: سروش.</ref> . چند ماه بعد از قبول آتش‌بس تصمیم گرفتند اسیران ایرانی را به زیارت کربلا ببرند.

	اهداف عراقی‌ها: در این كار باز هم بهره‌برداری تبلیغاتی، و البته دلجویی و جلب رضایت اسیران، بسته شدن پرونده‌های شکنجه و بدرفتاری، و فراموش‌شدن سختی‌های اسارت مدنظر بود. اسیران ایرانی كه می‌دانستند هدف عراقی‌ها از انجام این كارها بیشتر بهره‌برداری تبلیغاتی است، حاضر نشدند به زیارت بروند، اما وقتی عراقی‌ها تأكید کردند که باید همه به زیارت بروند، اسرا شروطی را مطرح کردند كه مورد پذیرش عراقی‌ها واقع شد ازجمله اینكه:		اهداف عراقی‌ها: در این كار باز هم بهره‌برداری تبلیغاتی، و البته دلجویی و جلب رضایت اسیران، بسته شدن پرونده‌های شکنجه و بدرفتاری، و فراموش‌شدن سختی‌های اسارت مدنظر بود. اسیران ایرانی كه می‌دانستند هدف عراقی‌ها از انجام این كارها بیشتر بهره‌برداری تبلیغاتی است، حاضر نشدند به زیارت بروند، اما وقتی عراقی‌ها تأكید کردند که باید همه به زیارت بروند، اسرا شروطی را مطرح کردند كه مورد پذیرش عراقی‌ها واقع شد ازجمله اینكه:
خط ۲۰:		خط ۲۰:
	- بچه‌ها مورد آزار و اذیت قرار نگیرند.		- بچه‌ها مورد آزار و اذیت قرار نگیرند.

	- عکس صدام جلوی اتوبوس نباشد.		- [[عکس]] صدام جلوی اتوبوس نباشد.

	- در صورت استفاده تبلیغاتی از این سفر، اسیران ایرانی مقاومت خواهند کرد، حتی اگر به قیمت جان آنها تمام شود.		- در صورت استفاده تبلیغاتی از این سفر، اسیران ایرانی مقاومت خواهند کرد، حتی اگر به قیمت جان آنها تمام شود.
خط ۲۷:		خط ۲۷:

	=== نقض پیمان عراقی‌ها ===		=== نقض پیمان عراقی‌ها ===
	عراقی‌ها بعد از مرحله آخر زیارت، عکس صدام را جلوی اتوبوس‌ها نصب می‌كنند که با اعتراض اسرا جمع می‌شود. ضمن آنكه اسرا یکی از عکس‌ها را پاره می‌كنند که محاکمه و به [[زندان انفرادی]] طولانی‌مدت در اردوگاه رمادی(← [[اردوگاه]] ) محکوم می‌شوند و حتی چهار ماه بعد از آزادی دیگر اسیران آزاد شدند<ref name=":0" />.		عراقی‌ها بعد از مرحله آخر زیارت، عکس صدام را جلوی اتوبوس‌ها نصب می‌كنند که با [[اعتراض]] اسرا جمع می‌شود. ضمن آنكه اسرا یکی از عکس‌ها را پاره می‌كنند که محاکمه و به [[زندان انفرادی]] طولانی‌مدت در اردوگاه رمادی(← [[اردوگاه]] ) محکوم می‌شوند و حتی چهار ماه بعد از آزادی دیگر اسیران آزاد شدند<ref name=":0" />.

	=== اشیای متبرک ===		=== اشیای متبرک ===
خط ۳۷:		خط ۳۷:
	«در صحن و سرای حضرت اباعبدالله (ع) هرکس صلوات می‌فرستاد و بلند دعا می‌خواند یا کاری می‌کرد که نظم را به هم می‌زد، پشتش یک ضربدر می‌خورد. حسین کرمانی چند صلوات فرستاد و با نهایت زیرکی، خودش را از چشم نگهبانان پنهان کرد. مرا به جای او گرفتند. یک سیلی به گوشم زدند و پشتم را نیز با علامت ضربدر مشخص کردند.» <ref name=":1" />		«در صحن و سرای حضرت اباعبدالله (ع) هرکس صلوات می‌فرستاد و بلند دعا می‌خواند یا کاری می‌کرد که نظم را به هم می‌زد، پشتش یک ضربدر می‌خورد. حسین کرمانی چند صلوات فرستاد و با نهایت زیرکی، خودش را از چشم نگهبانان پنهان کرد. مرا به جای او گرفتند. یک سیلی به گوشم زدند و پشتم را نیز با علامت ضربدر مشخص کردند.» <ref name=":1" />

	«در طول مسیر، مخصوصاً در کربلا، ملت عراق دور اسیران را احاطه کرده بودند؛ افرادی که بعثی بودند، فحش و ناسزا می‌دادند و آب دهان به‌طرف ما پرتاب می‌کردند، البته دیگر حرکات ناشایست آنها، کوچک‌ترین تأثیری به حال اسیران نداشت؛ چون که همه عاشق زیارت بودند و به زیارت می‌اندیشیدند.» <ref>فتاحی تختگاهی، حیدر (1386). آیینه اسارت. تهران: شاهد..</ref>. اسرا در مسیر زیارت شعارها و دعاهایی قرائت می‌كردند كه مهم‌ترین‌شان زیارت عاشورا، زیارت وارث، زیارت حرم امام حسین و حرم حضرت ابوالفضل، «ابوالفضل علمدار، خمینی را نگه دار»، «اللهم العن قتله الحسین، یا لیتنی کنت معکم و فأفوز معکم»، «صلوات به روح شهدا»، «بر مشامم می‌رسد هر لحظه بوی کربلا» بود.		«در طول مسیر، مخصوصاً در کربلا، ملت عراق دور اسیران را احاطه کرده بودند؛ افرادی که بعثی بودند، فحش و ناسزا می‌دادند و [[آب]] دهان به‌طرف ما پرتاب می‌کردند، البته دیگر حرکات ناشایست آنها، کوچک‌ترین تأثیری به حال اسیران نداشت؛ چون که همه عاشق زیارت بودند و به زیارت می‌اندیشیدند.» <ref>فتاحی تختگاهی، حیدر (1386). آیینه اسارت. تهران: شاهد..</ref>. اسرا در مسیر زیارت شعارها و دعاهایی قرائت می‌كردند كه مهم‌ترین‌شان زیارت عاشورا، زیارت وارث، زیارت حرم امام حسین و حرم حضرت ابوالفضل، «ابوالفضل علمدار، خمینی را نگه دار»، «اللهم العن قتله الحسین، یا لیتنی کنت معکم و فأفوز معکم»، «صلوات به روح شهدا»، «بر مشامم می‌رسد هر لحظه بوی کربلا» بود.

			نیز نگاه کنید به [[مراحل زیارت کربلای اسرا]]

	=== '''كتاب‌شناسی''' ===		=== '''كتاب‌شناسی''' ===

A-hamidian در ‏۲۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۸:۲۷

2022-07-28T18:27:26Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۲۱:۵۷
خط ۱:		خط ۱:
			[[پرونده:زیارت کربلا.png\|بندانگشتی]]
	'''اعزام اسیران ایرانی به كربلا برای زیارت حرم امام حسین (ع).'''		'''اعزام اسیران ایرانی به كربلا برای زیارت حرم امام حسین (ع).'''

A-hamidian در ‏۲۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۸:۲۵

2022-07-28T18:25:56Z

نمایش تغییرات

M-jafari در ‏۲۲ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۳۷

2022-07-22T19:37:04Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۰۷
خط ۴۱:		خط ۴۱:

	=== '''كتاب‌شناسي''' ===		=== '''كتاب‌شناسي''' ===
			<references />

			=== برای مطالعه بیشتر ===
			امیرسرداری، رضا (1375). شلمچه تا تکریت. تهران: حوزة هنري.

			بنده‌خدا، رضا (1378). گداخته، خاطرات علي زردباني. تهران: سوره مهر.

			عرب عامری، یارمحمد (1386). رمادی 9. تهران: شاهد.

			علیدوست، علی (1396). خداحافظ رئیس. خانة چاپ کتاب.

			وافی، علیرضا (1389). ابومشاکل. تهران: سوره سبز.

			مصاحبه با دو روحاني آزاده علي محمد احدطجري و ميرسيد.

			'''نویسنده مقاله :زهرا يزدي‌نژاد'''

M-jafari در ‏۲۲ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۳۶

2022-07-22T19:36:13Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۰۶
خط ۱۱:		خط ۱۱:

	=== زیارت کربلا بعد از قبول قطعنامه ===		=== زیارت کربلا بعد از قبول قطعنامه ===
	ایام پذیرش قطعنامه 598 با ماه محرم مصادف شده بود. در روزهای اول قبول آتش‌بس، سربازان عراقی خیلی خوش‌بین بودند و می‌گفتند ده یا بیست روز دیگر آزاد می‌شوید. در بعضی از اردوگاه‌های صليب سرخ‌دیده ازجمله اردوگاه موصل، يك ماه اول پس از قبول قطعنامه ازنظر غذا، پوشاک و مسائل دیگر، به اسرا رسیدند و تا حدودی آنها را به حال خود گذاشتند، اما وقتی دیدند خبری از آزادی اسیران نیست، دوباره به شیوه‌های غیرانسانی رفتار کردند و حتی شدیدتر از دوران جنگ، لباس، پوشاک و وسايل نظافت به حداقل رسید؛ جیرة غذایی نصف شد، اما پخش فیلم‌های مبتذل و برنامه‌های تئاتر ضداخلاقی با مقاومت اسیران بعد از مدتی خودبه‌خود لغو شد. (~~رباط‌جزی،~~ 1376) چند ماه بعد از قبول آتش‌بس تصمیم گرفتند اسیران ایرانی را به زیارت کربلا ببرند.		ایام پذیرش قطعنامه 598 با ماه محرم مصادف شده بود. در روزهای اول قبول آتش‌بس، سربازان عراقی خیلی خوش‌بین بودند و می‌گفتند ده یا بیست روز دیگر آزاد می‌شوید. در بعضی از اردوگاه‌های صليب سرخ‌دیده ازجمله اردوگاه موصل، يك ماه اول پس از قبول قطعنامه ازنظر غذا، پوشاک و مسائل دیگر، به اسرا رسیدند و تا حدودی آنها را به حال خود گذاشتند، اما وقتی دیدند خبری از آزادی اسیران نیست، دوباره به شیوه‌های غیرانسانی رفتار کردند و حتی شدیدتر از دوران جنگ، لباس، پوشاک و وسايل نظافت به حداقل رسید؛ جیرة غذایی نصف شد، اما پخش فیلم‌های مبتذل و برنامه‌های تئاتر ضداخلاقی با مقاومت اسیران بعد از مدتی خودبه‌خود لغو شد<ref name=":0">رباط جزی، علی‌اصغر (1376). اردوگاه پاسداران. تهران: سروش.</ref> . چند ماه بعد از قبول آتش‌بس تصمیم گرفتند اسیران ایرانی را به زیارت کربلا ببرند.

	اهداف عراقی‌ها: در اين كار باز هم بهره‌برداري تبلیغاتي، و البته دلجویی و جلب رضایت اسیران، بسته شدن پرونده‌های شکنجه و بدرفتاری، و فراموش‌شدن سختی‌های اسارت مدنظر بود. اسیران ایرانی كه می‌دانستند هدف عراقی‌ها از انجام اين كارها بيشتر بهره‌برداری تبلیغاتی است، حاضر نشدند به زیارت بروند، اما وقتی عراقی‌ها تأكيد کردند که باید همه به زیارت بروند، اسرا شروطي را مطرح کردند كه مورد پذيرش عراقی‌ها واقع شد ازجمله اينكه:		اهداف عراقی‌ها: در اين كار باز هم بهره‌برداري تبلیغاتي، و البته دلجویی و جلب رضایت اسیران، بسته شدن پرونده‌های شکنجه و بدرفتاری، و فراموش‌شدن سختی‌های اسارت مدنظر بود. اسیران ایرانی كه می‌دانستند هدف عراقی‌ها از انجام اين كارها بيشتر بهره‌برداری تبلیغاتی است، حاضر نشدند به زیارت بروند، اما وقتی عراقی‌ها تأكيد کردند که باید همه به زیارت بروند، اسرا شروطي را مطرح کردند كه مورد پذيرش عراقی‌ها واقع شد ازجمله اينكه:
خط ۲۶:		خط ۲۶:

	=== نقض پیمان عراقی‌ها ===		=== نقض پیمان عراقی‌ها ===
	عراقي‌ها بعد از مرحلة آخر زیارت، عکس صدام را جلوی اتوبوس‌ها نصب مي‌كنند که با اعتراض اسرا جمع مي‌شود. ضمن آنكه اسرا یکی از عکس‌ها را پاره مي‌كنند که محاکمه و به زندان انفرادی طولاني‌مدت (در اردوگاه رمادی) محکوم مي‌شوند و حتي چهار ماه بعد از آزادی ديگر اسیران آزاد شدند. ~~(رباط جزی، همان، 55)~~		عراقي‌ها بعد از مرحلة آخر زیارت، عکس صدام را جلوی اتوبوس‌ها نصب مي‌كنند که با اعتراض اسرا جمع مي‌شود. ضمن آنكه اسرا یکی از عکس‌ها را پاره مي‌كنند که محاکمه و به زندان انفرادی طولاني‌مدت (در اردوگاه رمادی) محکوم مي‌شوند و حتي چهار ماه بعد از آزادی ديگر اسیران آزاد شدند<ref name=":0" />.

	=== اشیای متبرک ===		=== اشیای متبرک ===
خط ۳۲:		خط ۳۲:

	=== حوادث ===		=== حوادث ===
	در مسير زيارت و در دو شهر كربلا و نجف اتفاقاتي رخ داد كه برخي از آنها را از خاطرات آزادگان نقل مي‌كنيم: «در اتوبوس، یکی از بچه‌ها زیارت عاشورا خواند. نگهبان برای اینکه صدای او را خاموش کند، نوار ترانه روشن کرد و فقط اجازه دادند که در ماشین صلوات فرستاده شود. نزدیک حرم که رسیدیم، از ماشین‌ها پیاده شدیم، از پیاده‌شدن تا نظام گرفتن، چند نفر که ازنظر عراقی‌ها نظم را رعایت نکرده بودند،جلوی چشم مردم کتک خوردند و افسر اطلاعاتی خط و نشان کشید که اینجا صلوات بی‌صلوات.» (~~احمدی،~~ 1374)		در مسير زيارت و در دو شهر كربلا و نجف اتفاقاتي رخ داد كه برخي از آنها را از خاطرات آزادگان نقل مي‌كنيم: «در اتوبوس، یکی از بچه‌ها زیارت عاشورا خواند. نگهبان برای اینکه صدای او را خاموش کند، نوار ترانه روشن کرد و فقط اجازه دادند که در ماشین صلوات فرستاده شود. نزدیک حرم که رسیدیم، از ماشین‌ها پیاده شدیم، از پیاده‌شدن تا نظام گرفتن، چند نفر که ازنظر عراقی‌ها نظم را رعایت نکرده بودند،جلوی چشم مردم کتک خوردند و افسر اطلاعاتی خط و نشان کشید که اینجا صلوات بی‌صلوات.» <ref name=":1">احمدی، عمران (1374). اردوگاه آیینه‌ها، خاطرات روحانیون آزاده. تهران: حوزة هنری.</ref>.

	«در صحن و سرای حضرت اباعبدالله (ع) هرکس صلوات می‌فرستاد و بلند دعا می‌خواند یا کاری می‌کرد که نظم را به هم می‌زد، پشتش یک ضربدر می‌خورد. حسین کرمانی چند صلوات فرستاد و با نهایت زیرکی، خودش را از چشم نگهبانان پنهان کرد. مرا به جای او گرفتند. یک سیلی به گوشم زدند و پشتم را نیز با علامت ضربدر مشخص کردند.» ~~(همان~~: ~~69)~~		«در صحن و سرای حضرت اباعبدالله (ع) هرکس صلوات می‌فرستاد و بلند دعا می‌خواند یا کاری می‌کرد که نظم را به هم می‌زد، پشتش یک ضربدر می‌خورد. حسین کرمانی چند صلوات فرستاد و با نهایت زیرکی، خودش را از چشم نگهبانان پنهان کرد. مرا به جای او گرفتند. یک سیلی به گوشم زدند و پشتم را نیز با علامت ضربدر مشخص کردند.» <ref name=":1" />

	«در طول مسیر، مخصوصاً در کربلا، ملت عراق دور اسیران را احاطه کرده بودند؛ افرادي که بعثی بودند، فحش و ناسزا می‌دادند و آب دهان به‌طرف ما پرتاب می‌کردند، البته دیگر حرکات ناشایست آنها، کوچک‌ترین تأثيری به حال اسیران نداشت؛ چون که همه عاشق زیارت بودند و به زیارت می‌اندیشیدند.» (فتاحی تختگاهی، ~~1389~~)		«در طول مسیر، مخصوصاً در کربلا، ملت عراق دور اسیران را احاطه کرده بودند؛ افرادي که بعثی بودند، فحش و ناسزا می‌دادند و آب دهان به‌طرف ما پرتاب می‌کردند، البته دیگر حرکات ناشایست آنها، کوچک‌ترین تأثيری به حال اسیران نداشت؛ چون که همه عاشق زیارت بودند و به زیارت می‌اندیشیدند.» <ref>فتاحی تختگاهی، حیدر (1386). آیینه اسارت. تهران: شاهد..</ref>.

	اسرا در مسير زيارت شعارها و دعاهايی قرائت مي‌كردند كه مهم‌ترين‌شان زيارت عاشورا، زيارت وارث، زیارت حرم امام حسین و حرم حضرت ابوالفضل، «ابوالفضل علمدار، خمینی را نگه دار»، «اللهم العن قتله الحسین، یا لیتنی کنت معکم و فأفوز معکم»، «صلوات به روح شهدا»، «بر مشامم می‌رسد هر لحظه بوی کربلا» بود.		اسرا در مسير زيارت شعارها و دعاهايی قرائت مي‌كردند كه مهم‌ترين‌شان زيارت عاشورا، زيارت وارث، زیارت حرم امام حسین و حرم حضرت ابوالفضل، «ابوالفضل علمدار، خمینی را نگه دار»، «اللهم العن قتله الحسین، یا لیتنی کنت معکم و فأفوز معکم»، «صلوات به روح شهدا»، «بر مشامم می‌رسد هر لحظه بوی کربلا» بود.

	=== '''كتاب‌شناسي''' ===		=== '''كتاب‌شناسي''' ===
	~~احمدی، عمران (1374). اردوگاه آیینه‌ها، خاطرات روحانیون آزاده. تهران: حوزة هنری.~~

	~~امیرسرداری، رضا (1375). شلمچه تا تکریت. تهران: حوزة هنري.~~

	~~بنده‌خدا، رضا (1378). گداخته، خاطرات علي زردباني. تهران: سوره مهر.~~

	~~رباط جزی، علی‌اصغر (1376). اردوگاه پاسداران. تهران: سروش.~~

	~~عرب عامری، یارمحمد (1386). رمادی 9. تهران: شاهد.~~

	~~علیدوست، علی (1396). خداحافظ رئیس. خانة چاپ کتاب.~~

	~~فتاحی تختگاهی، حیدر (1386). آیینه اسارت. تهران: شاهد.~~

	~~وافی، علیرضا (1389). ابومشاکل. تهران: سوره سبز.~~

	~~مصاحبه با دو روحاني آزاده علي محمد احدطجري و ميرسيد.~~

	~~'''نویسنده مقاله :زهرا يزدي‌نژاد'''~~

M-jafari در ‏۲۲ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۲۸

2022-07-22T19:28:58Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۲۲:۵۸
خط ۱:		خط ۱:
	اعزام اسيران ايراني به كربلا براي زيارت حرم امام حسين (ع).		'''اعزام اسيران ايراني به كربلا براي زيارت حرم امام حسين (ع).'''

			=== مقدمه ===
	اسیران ايراني به یاد روزهای دردناک و غمباری که بر کاروان اسیران کوفه و شام گذشت، سختی‌ها و شکنجه‌های اسارت را با پیشه کردن صبر زینبی و پیروی از سرور آزادگان امام حسین (ع) تحمل کردند؛ چنان‌که زیباترین و به‌یادماندنی‌ترین خاطراتشان از دوران اسارت، زیارت کربلاست که گواه اتصال روح و قلب رزمندگان به کربلا و عشق به اباعبدالله و فرهنگ عاشورا است.		اسیران ايراني به یاد روزهای دردناک و غمباری که بر کاروان اسیران کوفه و شام گذشت، سختی‌ها و شکنجه‌های اسارت را با پیشه کردن صبر زینبی و پیروی از سرور آزادگان امام حسین (ع) تحمل کردند؛ چنان‌که زیباترین و به‌یادماندنی‌ترین خاطراتشان از دوران اسارت، زیارت کربلاست که گواه اتصال روح و قلب رزمندگان به کربلا و عشق به اباعبدالله و فرهنگ عاشورا است.

	مراحل زیارت کربلا		=== مراحل زیارت کربلا ===

	عراقی‌ها اسرا را در دو مرحلة زمانی به زیارت کربلا بردند که در هریک اهداف خاصی را دنبال می‌کردند: قبل از قبول قطعنامه و بعد از قبول قطعنامه.		عراقی‌ها اسرا را در دو مرحلة زمانی به زیارت کربلا بردند که در هریک اهداف خاصی را دنبال می‌کردند: قبل از قبول قطعنامه و بعد از قبول قطعنامه.

			=== زیارت کربلا، قبل از قبول قطعنامه ===
			عراقی‌ها به تقلید از ایران، که اسیران عراقی را به زیارت شهرهای مذهبی مانند مشهد و قم، و نماز جمعه می‌بردند، براي تبلیغات بیشتر، رهبران مذهبی اردوگاه‌ها و افراد شاخص مانند حاج‌آقا ابوترابی‌فرد، حاج‌آقا جمشیدی، حاج‌آقا احدی و... را انتخاب می‌کردند و در گروه‌های سه یا چهارنفره و در بعضی اردوگاه‌ها دو یا سه سری گروه ده‌نفره را به زیارت کربلا بردند. زیارت کربلا در این مرحله شامل حال تعداد معدودی از اسیران صليب سرخ‌دیده و قدیمی‌ها شد. زمان زيارت دو سال قبل از پذيرش قطعنامه در نيمه شعبان 1365 بود. علاوه‌بر تبلیغات، جذب اسیران ناراضي، تضعیف روحیة اسیران، سرکوبی روحیة جهادی و مذهبی اسیران از اهداف اين اقدام عراقي‌ها بود.

	~~زیارت کربلا، قبل از قبول قطعنامه~~		=== زیارت کربلا بعد از قبول قطعنامه ===

	عراقی‌ها به تقلید از ایران، که اسیران عراقی را به زیارت شهرهای مذهبی مانند مشهد و قم، و نماز جمعه می‌بردند، براي تبلیغات بیشتر، رهبران مذهبی اردوگاه‌ها و افراد شاخص مانند حاج‌آقا ابوترابی‌فرد، حاج‌آقا جمشیدی، حاج‌آقا احدی و... را انتخاب می‌کردند و در گروه‌های سه یا چهارنفره و در بعضی اردوگاه‌ها دو یا سه سری گروه ده‌نفره را به زیارت کربلا بردند. زیارت کربلا در این مرحله شامل حال تعداد معدودی از اسیران صليب سرخ‌دیده و قدیمی‌ها شد.
	~~{\| class~~=~~"wikitable"~~
	\|
	\|-
	\|
	\|
	\|}
	زمان زيارت دو سال قبل از پذيرش قطعنامه در نيمه شعبان 1365 بود. علاوه‌بر تبلیغات، جذب اسیران ناراضي، تضعیف روحیة اسیران، سرکوبی روحیة جهادی و مذهبی اسیران از اهداف اين اقدام عراقي‌ها بود.


	زیارت کربلا بعد از قبول قطعنامه

	ایام پذیرش قطعنامه 598 با ماه محرم مصادف شده بود. در روزهای اول قبول آتش‌بس، سربازان عراقی خیلی خوش‌بین بودند و می‌گفتند ده یا بیست روز دیگر آزاد می‌شوید. در بعضی از اردوگاه‌های صليب سرخ‌دیده ازجمله اردوگاه موصل، يك ماه اول پس از قبول قطعنامه ازنظر غذا، پوشاک و مسائل دیگر، به اسرا رسیدند و تا حدودی آنها را به حال خود گذاشتند، اما وقتی دیدند خبری از آزادی اسیران نیست، دوباره به شیوه‌های غیرانسانی رفتار کردند و حتی شدیدتر از دوران جنگ، لباس، پوشاک و وسايل نظافت به حداقل رسید؛ جیرة غذایی نصف شد، اما پخش فیلم‌های مبتذل و برنامه‌های تئاتر ضداخلاقی با مقاومت اسیران بعد از مدتی خودبه‌خود لغو شد. (رباط‌جزی، 1376) چند ماه بعد از قبول آتش‌بس تصمیم گرفتند اسیران ایرانی را به زیارت کربلا ببرند.		ایام پذیرش قطعنامه 598 با ماه محرم مصادف شده بود. در روزهای اول قبول آتش‌بس، سربازان عراقی خیلی خوش‌بین بودند و می‌گفتند ده یا بیست روز دیگر آزاد می‌شوید. در بعضی از اردوگاه‌های صليب سرخ‌دیده ازجمله اردوگاه موصل، يك ماه اول پس از قبول قطعنامه ازنظر غذا، پوشاک و مسائل دیگر، به اسرا رسیدند و تا حدودی آنها را به حال خود گذاشتند، اما وقتی دیدند خبری از آزادی اسیران نیست، دوباره به شیوه‌های غیرانسانی رفتار کردند و حتی شدیدتر از دوران جنگ، لباس، پوشاک و وسايل نظافت به حداقل رسید؛ جیرة غذایی نصف شد، اما پخش فیلم‌های مبتذل و برنامه‌های تئاتر ضداخلاقی با مقاومت اسیران بعد از مدتی خودبه‌خود لغو شد. (رباط‌جزی، 1376) چند ماه بعد از قبول آتش‌بس تصمیم گرفتند اسیران ایرانی را به زیارت کربلا ببرند.

خط ۳۶:		خط ۲۵:
	باوجوداين، تعداد اندكي از اسرا مقاومت كردند و علي‌رغم تهديد و برخورد شديد عراقي‌ها به زيارت كربلا نرفتند. بيشتر اين اسرا از يكي از قاطع‌هاي اردوگاه رمادي 2 و اسراي عمليات‌هاي خيبر و بدر بودند. استدلال آنها اين بود كه وقتي با عزاداري در ماه محرم در اردوگاه به شديدترين وجه ممكن برخورد مي‌شد، چطور مي‌توان به حُسن نيّت بعثي‌ها شك نكرد.		باوجوداين، تعداد اندكي از اسرا مقاومت كردند و علي‌رغم تهديد و برخورد شديد عراقي‌ها به زيارت كربلا نرفتند. بيشتر اين اسرا از يكي از قاطع‌هاي اردوگاه رمادي 2 و اسراي عمليات‌هاي خيبر و بدر بودند. استدلال آنها اين بود كه وقتي با عزاداري در ماه محرم در اردوگاه به شديدترين وجه ممكن برخورد مي‌شد، چطور مي‌توان به حُسن نيّت بعثي‌ها شك نكرد.

			=== نقض پیمان عراقی‌ها ===
	نقض پیمان عراقی‌ها

	عراقي‌ها بعد از مرحلة آخر زیارت، عکس صدام را جلوی اتوبوس‌ها نصب مي‌كنند که با اعتراض اسرا جمع مي‌شود. ضمن آنكه اسرا یکی از عکس‌ها را پاره مي‌كنند که محاکمه و به زندان انفرادی طولاني‌مدت (در اردوگاه رمادی) محکوم مي‌شوند و حتي چهار ماه بعد از آزادی ديگر اسیران آزاد شدند. (رباط جزی، همان، 55)		عراقي‌ها بعد از مرحلة آخر زیارت، عکس صدام را جلوی اتوبوس‌ها نصب مي‌كنند که با اعتراض اسرا جمع مي‌شود. ضمن آنكه اسرا یکی از عکس‌ها را پاره مي‌كنند که محاکمه و به زندان انفرادی طولاني‌مدت (در اردوگاه رمادی) محکوم مي‌شوند و حتي چهار ماه بعد از آزادی ديگر اسیران آزاد شدند. (رباط جزی، همان، 55)

			=== اشیای متبرک ===
	اشیای متبرک

	اسیران ایرانی از اين فرصت استفاده كردند و چیزهایی را با خود به زیارت بردند و پس از تبرک بازگرداندند: مقداری پارچه که از حاشیة پتوها بریده بودند؛ تعدادی وسایل ریز ازجمله پارچة گلدوزی‌شده؛ تعدادی از قفل‌ها و پارچه‌ها که به ضریح بسته شده بود؛ تسبیحی که یکی از مردم عراق به طرف آنها پرت کرده بودند ازجمله اين اشياء بود.		اسیران ایرانی از اين فرصت استفاده كردند و چیزهایی را با خود به زیارت بردند و پس از تبرک بازگرداندند: مقداری پارچه که از حاشیة پتوها بریده بودند؛ تعدادی وسایل ریز ازجمله پارچة گلدوزی‌شده؛ تعدادی از قفل‌ها و پارچه‌ها که به ضریح بسته شده بود؛ تسبیحی که یکی از مردم عراق به طرف آنها پرت کرده بودند ازجمله اين اشياء بود.

			=== حوادث ===
	حوادث		در مسير زيارت و در دو شهر كربلا و نجف اتفاقاتي رخ داد كه برخي از آنها را از خاطرات آزادگان نقل مي‌كنيم: «در اتوبوس، یکی از بچه‌ها زیارت عاشورا خواند. نگهبان برای اینکه صدای او را خاموش کند، نوار ترانه روشن کرد و فقط اجازه دادند که در ماشین صلوات فرستاده شود. نزدیک حرم که رسیدیم، از ماشین‌ها پیاده شدیم، از پیاده‌شدن تا نظام گرفتن، چند نفر که ازنظر عراقی‌ها نظم را رعایت نکرده بودند،جلوی چشم مردم کتک خوردند و افسر اطلاعاتی خط و نشان کشید که اینجا صلوات بی‌صلوات.» (احمدی، 1374)

	در مسير زيارت و در دو شهر كربلا و نجف اتفاقاتي رخ داد كه برخي از آنها را از خاطرات آزادگان نقل مي‌كنيم: «در اتوبوس، یکی از بچه‌ها زیارت عاشورا خواند. نگهبان برای اینکه صدای او را خاموش کند، نوار ترانه روشن کرد و فقط اجازه دادند که در ماشین صلوات فرستاده شود. نزدیک حرم که رسیدیم، از ماشین‌ها پیاده شدیم، از پیاده‌شدن تا نظام گرفتن، چند نفر که ازنظر عراقی‌ها نظم را رعایت نکرده ~~بودند،~~



	~~جلوی~~ چشم مردم کتک خوردند و افسر اطلاعاتی خط و نشان کشید که اینجا صلوات بی‌صلوات.» (احمدی، 1374)

	«در صحن و سرای حضرت اباعبدالله (ع) هرکس صلوات می‌فرستاد و بلند دعا می‌خواند یا کاری می‌کرد که نظم را به هم می‌زد، پشتش یک ضربدر می‌خورد. حسین کرمانی چند صلوات فرستاد و با نهایت زیرکی، خودش را از چشم نگهبانان پنهان کرد. مرا به جای او گرفتند. یک سیلی به گوشم زدند و پشتم را نیز با علامت ضربدر مشخص کردند.» (همان: 69)		«در صحن و سرای حضرت اباعبدالله (ع) هرکس صلوات می‌فرستاد و بلند دعا می‌خواند یا کاری می‌کرد که نظم را به هم می‌زد، پشتش یک ضربدر می‌خورد. حسین کرمانی چند صلوات فرستاد و با نهایت زیرکی، خودش را از چشم نگهبانان پنهان کرد. مرا به جای او گرفتند. یک سیلی به گوشم زدند و پشتم را نیز با علامت ضربدر مشخص کردند.» (همان: 69)
خط ۶۱:		خط ۴۰:
	اسرا در مسير زيارت شعارها و دعاهايی قرائت مي‌كردند كه مهم‌ترين‌شان زيارت عاشورا، زيارت وارث، زیارت حرم امام حسین و حرم حضرت ابوالفضل، «ابوالفضل علمدار، خمینی را نگه دار»، «اللهم العن قتله الحسین، یا لیتنی کنت معکم و فأفوز معکم»، «صلوات به روح شهدا»، «بر مشامم می‌رسد هر لحظه بوی کربلا» بود.		اسرا در مسير زيارت شعارها و دعاهايی قرائت مي‌كردند كه مهم‌ترين‌شان زيارت عاشورا، زيارت وارث، زیارت حرم امام حسین و حرم حضرت ابوالفضل، «ابوالفضل علمدار، خمینی را نگه دار»، «اللهم العن قتله الحسین، یا لیتنی کنت معکم و فأفوز معکم»، «صلوات به روح شهدا»، «بر مشامم می‌رسد هر لحظه بوی کربلا» بود.

			=== '''كتاب‌شناسي''' ===
	'''كتاب‌شناسي'''

	احمدی، عمران (1374). اردوگاه آیینه‌ها، خاطرات روحانیون آزاده. تهران: حوزة هنری.		احمدی، عمران (1374). اردوگاه آیینه‌ها، خاطرات روحانیون آزاده. تهران: حوزة هنری.

خط ۸۲:		خط ۵۹:
	مصاحبه با دو روحاني آزاده علي محمد احدطجري و ميرسيد.		مصاحبه با دو روحاني آزاده علي محمد احدطجري و ميرسيد.

	'''زهرا يزدي‌نژاد'''		'''نویسنده مقاله :زهرا يزدي‌نژاد'''

M-jafari: صفحه‌ای تازه حاوی «اعزام اسيران ايراني به كربلا براي زيارت حرم امام حسين (ع). اسیران ايراني به یاد روزهای دردناک و غمباری که بر کاروان اسیران کوفه و شام گذشت، سختی‌ها و شکنجه‌های اسارت را با پیشه کردن صبر زینبی و پیروی از سرور آزادگان امام حسین (ع) تحمل کردند؛ چن...» ایجاد کرد

2022-07-22T19:27:20Z

صفحه‌ای تازه حاوی «اعزام اسيران ايراني به كربلا براي زيارت حرم امام حسين (ع). اسیران ايراني به یاد روزهای دردناک و غمباری که بر کاروان اسیران کوفه و شام گذشت، سختی‌ها و شکنجه‌های اسارت را با پیشه کردن صبر زینبی و پیروی از سرور آزادگان امام حسین (ع) تحمل کردند؛ چن...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

اعزام اسيران ايراني به كربلا براي زيارت حرم امام حسين (ع).

اسیران ايراني به یاد روزهای دردناک و غمباری که بر کاروان اسیران کوفه و شام گذشت، سختی‌ها و شکنجه‌های اسارت را با پیشه کردن صبر زینبی و پیروی از سرور آزادگان امام حسین (ع) تحمل کردند؛ چنان‌که زیباترین و به‌یادماندنی‌ترین خاطراتشان از دوران اسارت، زیارت کربلاست که گواه اتصال روح و قلب رزمندگان به کربلا و عشق به اباعبدالله و فرهنگ عاشورا است.

مراحل زیارت کربلا

عراقی‌ها اسرا را در دو مرحلة زمانی به زیارت کربلا بردند که در هریک اهداف خاصی را دنبال می‌کردند: قبل از قبول قطعنامه و بعد از قبول قطعنامه.

زیارت کربلا، قبل از قبول قطعنامه

عراقی‌ها به تقلید از ایران، که اسیران عراقی را به زیارت شهرهای مذهبی مانند مشهد و قم، و نماز جمعه می‌بردند، براي تبلیغات بیشتر، رهبران مذهبی اردوگاه‌ها و افراد شاخص مانند حاج‌آقا ابوترابی‌فرد، حاج‌آقا جمشیدی، حاج‌آقا احدی و... را انتخاب می‌کردند و در گروه‌های سه یا چهارنفره و در بعضی اردوگاه‌ها دو یا سه سری گروه ده‌نفره را به زیارت کربلا بردند. زیارت کربلا در این مرحله شامل حال تعداد معدودی از اسیران صليب سرخ‌دیده و قدیمی‌ها شد.
{| class="wikitable"
|
|-
|
|
|}
زمان زيارت دو سال قبل از پذيرش قطعنامه در نيمه شعبان 1365 بود. علاوه‌بر تبلیغات، جذب اسیران ناراضي، تضعیف روحیة اسیران، سرکوبی روحیة جهادی و مذهبی اسیران از اهداف اين اقدام عراقي‌ها بود.

زیارت کربلا بعد از قبول قطعنامه

ایام پذیرش قطعنامه 598 با ماه محرم مصادف شده بود. در روزهای اول قبول آتش‌بس، سربازان عراقی خیلی خوش‌بین بودند و می‌گفتند ده یا بیست روز دیگر آزاد می‌شوید. در بعضی از اردوگاه‌های صليب سرخ‌دیده ازجمله اردوگاه موصل، يك ماه اول پس از قبول قطعنامه ازنظر غذا، پوشاک و مسائل دیگر، به اسرا رسیدند و تا حدودی آنها را به حال خود گذاشتند، اما وقتی دیدند خبری از آزادی اسیران نیست، دوباره به شیوه‌های غیرانسانی رفتار کردند و حتی شدیدتر از دوران جنگ، لباس، پوشاک و وسايل نظافت به حداقل رسید؛ جیرة غذایی نصف شد، اما پخش فیلم‌های مبتذل و برنامه‌های تئاتر ضداخلاقی با مقاومت اسیران بعد از مدتی خودبه‌خود لغو شد. (رباط‌جزی، 1376) چند ماه بعد از قبول آتش‌بس تصمیم گرفتند اسیران ایرانی را به زیارت کربلا ببرند.

اهداف عراقی‌ها: در اين كار باز هم بهره‌برداري تبلیغاتي، و البته دلجویی و جلب رضایت اسیران، بسته شدن پرونده‌های شکنجه و بدرفتاری، و فراموش‌شدن سختی‌های اسارت مدنظر بود. اسیران ایرانی كه می‌دانستند هدف عراقی‌ها از انجام اين كارها بيشتر بهره‌برداری تبلیغاتی است، حاضر نشدند به زیارت بروند، اما وقتی عراقی‌ها تأكيد کردند که باید همه به زیارت بروند، اسرا شروطي را مطرح کردند كه مورد پذيرش عراقی‌ها واقع شد ازجمله اينكه:

- به مقامات جمهوری اسلامی توهین نشود.

- بچه‌ها مورد آزار و اذیت قرار نگیرند.

- عکس صدام جلوی اتوبوس نباشد.

- در صورت استفادة تبلیغاتی از این سفر، اسیران ایرانی مقاومت خواهند کرد، حتی اگر به قیمت جان آنها تمام شود.

باوجوداين، تعداد اندكي از اسرا مقاومت كردند و علي‌رغم تهديد و برخورد شديد عراقي‌ها به زيارت كربلا نرفتند. بيشتر اين اسرا از يكي از قاطع‌هاي اردوگاه رمادي 2 و اسراي عمليات‌هاي خيبر و بدر بودند. استدلال آنها اين بود كه وقتي با عزاداري در ماه محرم در اردوگاه به شديدترين وجه ممكن برخورد مي‌شد، چطور مي‌توان به حُسن نيّت بعثي‌ها شك نكرد.

نقض پیمان عراقی‌ها

عراقي‌ها بعد از مرحلة آخر زیارت، عکس صدام را جلوی اتوبوس‌ها نصب مي‌كنند که با اعتراض اسرا جمع مي‌شود. ضمن آنكه اسرا یکی از عکس‌ها را پاره مي‌كنند که محاکمه و به زندان انفرادی طولاني‌مدت (در اردوگاه رمادی) محکوم مي‌شوند و حتي چهار ماه بعد از آزادی ديگر اسیران آزاد شدند. (رباط جزی، همان، 55)

اشیای متبرک

اسیران ایرانی از اين فرصت استفاده كردند و چیزهایی را با خود به زیارت بردند و پس از تبرک بازگرداندند: مقداری پارچه که از حاشیة پتوها بریده بودند؛ تعدادی وسایل ریز ازجمله پارچة گلدوزی‌شده؛ تعدادی از قفل‌ها و پارچه‌ها که به ضریح بسته شده بود؛ تسبیحی که یکی از مردم عراق به طرف آنها پرت کرده بودند ازجمله اين اشياء بود.

حوادث

در مسير زيارت و در دو شهر كربلا و نجف اتفاقاتي رخ داد كه برخي از آنها را از خاطرات آزادگان نقل مي‌كنيم: «در اتوبوس، یکی از بچه‌ها زیارت عاشورا خواند. نگهبان برای اینکه صدای او را خاموش کند، نوار ترانه روشن کرد و فقط اجازه دادند که در ماشین صلوات فرستاده شود. نزدیک حرم که رسیدیم، از ماشین‌ها پیاده شدیم، از پیاده‌شدن تا نظام گرفتن، چند نفر که ازنظر عراقی‌ها نظم را رعایت نکرده بودند،

جلوی چشم مردم کتک خوردند و افسر اطلاعاتی خط و نشان کشید که اینجا صلوات بی‌صلوات.» (احمدی، 1374)

«در صحن و سرای حضرت اباعبدالله (ع) هرکس صلوات می‌فرستاد و بلند دعا می‌خواند یا کاری می‌کرد که نظم را به هم می‌زد، پشتش یک ضربدر می‌خورد. حسین کرمانی چند صلوات فرستاد و با نهایت زیرکی، خودش را از چشم نگهبانان پنهان کرد. مرا به جای او گرفتند. یک سیلی به گوشم زدند و پشتم را نیز با علامت ضربدر مشخص کردند.» (همان: 69)

«در طول مسیر، مخصوصاً در کربلا، ملت عراق دور اسیران را احاطه کرده بودند؛ افرادي که بعثی بودند، فحش و ناسزا می‌دادند و آب دهان به‌طرف ما پرتاب می‌کردند، البته دیگر حرکات ناشایست آنها، کوچک‌ترین تأثيری به حال اسیران نداشت؛ چون که همه عاشق زیارت بودند و به زیارت می‌اندیشیدند.» (فتاحی تختگاهی، 1389)

اسرا در مسير زيارت شعارها و دعاهايی قرائت مي‌كردند كه مهم‌ترين‌شان زيارت عاشورا، زيارت وارث، زیارت حرم امام حسین و حرم حضرت ابوالفضل، «ابوالفضل علمدار، خمینی را نگه دار»، «اللهم العن قتله الحسین، یا لیتنی کنت معکم و فأفوز معکم»، «صلوات به روح شهدا»، «بر مشامم می‌رسد هر لحظه بوی کربلا» بود.

'''كتاب‌شناسي'''

احمدی، عمران (1374). اردوگاه آیینه‌ها، خاطرات روحانیون آزاده. تهران: حوزة هنری.

امیرسرداری، رضا (1375). شلمچه تا تکریت. تهران: حوزة هنري.

بنده‌خدا، رضا (1378). گداخته، خاطرات علي زردباني. تهران: سوره مهر.

رباط جزی، علی‌اصغر (1376). اردوگاه پاسداران. تهران: سروش.

عرب عامری، یارمحمد (1386). رمادی 9. تهران: شاهد.

علیدوست، علی (1396). خداحافظ رئیس. خانة چاپ کتاب.

فتاحی تختگاهی، حیدر (1386). آیینه اسارت. تهران: شاهد.

وافی، علیرضا (1389). ابومشاکل. تهران: سوره سبز.

مصاحبه با دو روحاني آزاده علي محمد احدطجري و ميرسيد.

'''زهرا يزدي‌نژاد'''