فرهنگ عاشورایی در اسارتگاه‌های عراق

سخنران: حجت‌الاسلام والمسلمین علی‌اکبر ابوترابی (سید آزادگان)

زمان و مکان: عاشورای ۱۴۰۶ قمری (۲ مهر ۱۳۶۴) – اسارتگاه موصل عراق

این ایام متعلق به امام حسین بن علی(ع) است و نعمت بزرگی است که آن را در سرزمین عراق در کنار شیفتگان و پیروان راستین آن حضرت سپری می‌کنیم. امید داریم به عزت و آبروی ایشان، سال آینده در وطن عزیزمان در جمع شما حاضر باشیم.

عظمت یاد امام حسین(ع) در روایات

ائمه معصومین(ع) و رسول گرامی اسلام(ص) بارها به عظمت حادثه عاشورا اشاره کرده‌اند. حدیث «إِنَّ الْحُسَیْنَ مِصْبَاحُ الْهُدَى وَ سَفِینَةُ النَّجَاة» از پیامبر(ص) گواه این اهمیت است. ائمه(ع) نیز همواره بر زنده‌نگه‌داشتن یاد امام حسین(ع) تأکید داشتند و حتی شعرا و خطبایی که در این زمینه می‌سرودند و می‌گفتند را تشویق می‌کردند.

فلسفه زنده‌نگه‌داشتن فرهنگ عاشورا

آیا هدف این است که شیعه همیشه در غم و عزا بنشیند؟ خیر. انسان در غم پژمرده می‌شود، پس چرا این یاد را زنده نگه می‌داریم؟

پاسخ در جمله «کُلُّ أَرْضٍ کَرْبَلَاءُ وَ کُلُّ یَوْمٍ عَاشُورَاء» نهفته است. تاریخ زندگی بشر نشان می‌دهد که انسان همواره درگیر مشکلات است. امام حسین(ع) با این بیان به ما می‌فهماند که در هر زمان و مکانی، با دشمنان درونی (هوای نفس) و بیرونی روبرو هستیم.

عاشورا؛ الگویی برای مقاومت

هر روز در جهاد حق و باطل قرار داریم و باید طرف حق را انتخاب کنیم. ایمان به خدا انسان را در این راه یاری می‌دهد، و پس از آن، یاد امام حسین(ع) نیروی مقاومت می‌بخشد.

امام حسین(ع) به ما درس مردانگی و پایداری می‌دهد: در اوج مصائب، چهره‌اش نورانی‌تر می‌شد و در برابر شهادت عزیزانش، استواری کرد. این یاد، روحیه ما را تقویت می‌کند و مانع تسلیم شدن در برابر مشکلات می‌شود.

یاد حسین(ع)؛ چراغ هدایت در تاریکی‌ها

«إِنَّ الْحُسَیْنَ مِصْبَاحُ الْهُدَى»؛ در هر ظلمتی، یاد امام حسین(ع) راه زندگی و چگونگی برخورد با مشکلات را روشن می‌کند و ما را از تنگناها نجات می‌بخشد. این یاد، رحمت واسعه الهی است که همچون چراغی فراروی ما قرار دارد.

امتحان امروز ما در اسارت

ما سال‌ها گفتیم: «یا حسین، لَیتَنِی کُنتُ مَعَکُمْ فَأَفُوزَ فَوْزًا عَظِیمًا». امروز در اسارتگاه، وقت امتحان است. باید ثابت کنیم که پیرو واقعی حسین(ع) هستیم. این فرهنگ عاشورایی است که در طول سال‌ها گسترش یافته و با وجود صحنه‌های دلخراش، آینده را روشن‌تر و جامعه را پربرکت‌تر کرده است.

پیام به آزادگان

شما پیشتازان این امت هستید. این ایثار و فداکاری را ـ که به پیروی از امام حسین(ع) و برای رضای خدا انجام می‌دهید ـ به هیچ قیمتی نفروشید. به باور من، اصحاب امام حسین(ع) امروز آرزو می‌کردند که اگر زنده بودند، در کنار شما این ایام را سپری می‌کردند. امیدواریم به زودی همه شما به حریم آن حضرت و یاران باوفایش بپیوندید و این افتخار برایتان محقق شود.

فرهنگ عاشورا؛ زنده‌کننده روح امید و حرکت

فرهنگ عاشورا تنها یک سوگواری تاریخی نیست؛ بلکه یک مکتب زنده و پویاست که به انسان می‌آموزد چگونه در سخت‌ترین شرایط، کرامت انسانی و ایمان خود را حفظ کند. در اسارتگاه، آنچه ما را زنده نگه داشت، همین فرهنگ بود. هرگاه سختی‌ها طاقت‌فرسا می‌شد، یاد کربلا و فریاد «هَلْ مِنْ نَاصِرٍ یَنْصُرُنِی» امام حسین(ع) به ما نیرویی دوباره می‌بخشید و به ما یادآوری می‌کرد که ما نیز در جبهه‌ای از نبرد حق علیه باطل قرار داریم.

عاشورا و مسئولیت‌پذیری در برابر تاریخ

امروز ما در سرزمین عراق و در اسارت، بار مسئولیت بزرگی بر دوش داریم. همان‌گونه که امام حسین(ع) در کربلا پرچم دفاع از ارزش‌ها را برافراشت، ما نیز باید حاملان راستین این پیام در دوران معاصر باشیم. اسارت، نه تنها ما را از پا درنیاورد، بلکه با الهام از فرهنگ عاشورا، آن را به مدرسه‌ای برای بالندگی و خودسازی تبدیل کرد. اینجا، هر زخم و هر محرومیت، ما را به یاد زخم‌های کاروان حسینی و محرومیت‌های آنان می‌انداخت و بر عزم ما برای استواری می‌افزود.

نیز نگاه کنید به

• منشور پاکی و خدمتگزاری
• محرم و عاشورا