طبقات اجتماعی در چهار رمان دفاع مقدس

پایان‌نامه‌ای درباره طبقات اجتماعی در چهار رمان دفاع مقدس است که توسط ریحانه پویان در مقطع کارشناسی ارشد رشته زبان و ادبیات فارسی در دانشگاه یزد انجام و در سال 1400 دفاع شده است.

فراداده پایان‌نامه

عنوان پایان‌نامه: طبقات اجتماعی در چهار رمان دفاع مقدس

پدید آور: ریحانه پویان

سال نشر:1400

نام سازمان: دانشگاه یزد، پردیس علوم انسانی و اجتماعی - گروه زبان و ادبیات فارسی

رشته تحصیلی: زبان و ادبیات فارسی - ادبیات پایداری

نوع فایل: pdf

نوع ماده: پایان‌نامه کارشناسی ارشد

چکیده

رمان دفاع مقدس یکی از گونه‌های مهم ادبیات پایداری ایران است. این گونه ادبی برآمده از جنگی تمام‌عیار است که به مدت هشت سال به طول انجامید و ساحات مختلف جامعه ایران از جمله ادبیات داستانی معاصر را تحت تأثیر قرار داد. در این پایان‌نامه، بنیان پژوهش بر تبیین کیفیت حضور، تأثیرپذیری و کنشگری طبقات اجتماعی در نسبت با جنگ هشت‌ساله ایران و عراق بر اساس چهار رمانِ زمین سوخته، ارمیا، ریشه در اعماق و شطرنج با ماشین قیامت استوار است. رمان زمین سوخته از احمد محمود از لحاظ تنوع طبقات اجتماعی اثری غنی به شمار می‌رود. پزشکان در این اثر یکی از بیشترین کنش‌ها را نسبت به پدیده دفاع مقدس دارند؛ همچنین در این رمان چند گروه از زنانِ فداکار نیز نقش‌آفرینی می‌کنند. ابراهیم حسن‌بیگی در رمان ریشه در اعماق، دو تفکر و نگرش متفاوت و البته متضاد را در نسبت با جنگ به‌خوبی به تصویر کشیده است: گروهی پای‌بند به تعصبات قبیله‌ای و نظام مردسالارانه‌اند و گروهی دیگر در تلاش برای احقاق حق و تثبیت فرهنگ انقلابی و متجدد در زندگی ایستا و ساکن پیشین هستند؛ نمود این تعارض‌ها در منطقه بلوچستان به وضوح قابل بیان است و حسن‌بیگی با انتخاب هوشمندانه این منطقه از کشور توفیق یافته است تا نوع نگاه به جنگ تحمیلی را در یکی از دورافتاده‌ترین و محروم‌ترین مناطق کشور تبیین کند. رضا امیرخانی که نویسنده چندین رمان پرمخاطب در عرصه ادبیات پایداری است، در رمان ارمیا طیف گستردهای از طبقات اجتماعی و نسبت و نگرش آنان را با مقوله جنگ بازتاب داده است. در رمان شطرنج با ماشین قیامت با طبقات اجتماعی محدودی روبرو هستیم. عمده طبقات موضوع بحث در این رمان کارمندان بازنشسته و برخی شخصیت‌های کنشمند در داستان، زنان است. شخصیت مهندس(کارگر فنی و متخصص صنعت نفت) نمونه کسانی است که در تقابل با رزمندگان داوطلب، به جنگ تحمیلی به چشم عرصه شطرنج نگاه می‌کنند و همه را مهره‌های سوخته آن تلقی می‌نمایند. این پژوهش ضمن تبیین جایگاه طبقات مختلف در جنگ تحمیلی، نگرش و جهان‌بینی طبقات و اصنافی همچون: کارمندان، کارگران، پزشکان، بازاریان و ... بخصوص زنان، را در نسبت با جنگ تحمیلی نشان می‌دهد.

کلیدواژه‌ها

ادبیات پایداری؛ دفاع مقدس؛ رمان

نیز نگاه کنید به

• سبک شناسی آثار منثور دفاع مقدس

• نقش زن در ده رمان منتخب دفاع مقدس

پیوند به بیرون

پیوند به تمام متن پایان‌نامه https://ganj.irandoc.ac.ir/#/articles/4943b8dcc7becf1fa49d4560ac1a5815